EFKÂRÎ, Ali Demir

(d. 1935 / ö. -)
marangoz
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Ali Demir, 1935’te Sivas Hafik’in Yağmurseki köyünde doğmuştur. Yedi çocuklu bir ailenin tek erkek çocuğu olan Efkârî, 1942'de annesini kaybeder. Annesinin ölümü üzerine, aile Ulaş’ın Çatalpınar köyüne göç eder. Sonrasında, yaşadıkları arsanın istimlak edilmesi üzerine Şarkışla’nın Paşa köyüne yerleşir. Daha sonra babasının yeniden evlenmesi nedeniyle evden ayrılmak durumunda kalan Efkârî; sırasıyla İstanbul, Ulaş, Şarkışla, Sivas’ta çalıştıktan sonra, 1971'de, yirmi yıl kalacağı Almanya’ya işçi olarak gider (Ermiş 2007). Almanya’dan dönen ozan, Doğan Kaya’nın bildirdiğine göre bir süre Ankara’da yaşamıştır (Kaya 2009: 182). Günümüzde yapılan araştırmada hâlen İstanbul Fatih’te yaşadığı tespit edilmiştir.

Efkarî'nin şiire, amcalarının etkisiyle başladığı ve mahlasının dedesi tarafından verildiği bilinmektedir. Bu bilgi ışığında, şair bir aileden geldiğini söylemek mümkündür. Pir Sultan Abdal, Seyranî, Ruhsatî, Âşık Veysel, Ali İzzet Özkan; sevdiği âşıklardandır. Yine Kaya’nın aktardığı bilgiye göre şiirlerini irticalen (doğaçlama olarak) söylemediği ve çok usta olmasa da bağlama çaldığı kaydedilmiştir (Kaya 2009: 182). Tespit edilen şiirlerinden, dilinin sade ve akıcı olduğu tespit edilen Efkârî, şiirlerinde ülkesi, Anadolu, güzellik, aşk ve tanrı temalarını sıkça kullanmaktadır.

Hakkında, kendisi de bir âşık olan Naçari Baba tarafından kaleme alınan Anadolu’nun Hür Ozanı Efkari Baba isimli bir kitap bulunmaktadır. Ayrıca kendisinin yazdığı Ozan Efkar Çileli Ozan başlıklı bir eseri de vardır.

Kaynakça

Baba, Naçari (2007). Anadolu’nun Hür Ozanı Efkari Baba. Ankara: Kuloğlu Matbaacılık.

Ermiş, Mustafa (2007). “Anadoluyu Gezen Ozanlar Ozan Efkar-I” Gazete Trakya.

http://www.gazetetrakya.com/Haber/Anadoluyu_Gezen_Ozanlar_Ozan_Efkari/273361.html [erişim tarihi: 23.01.2019].

Kaya, Doğan (2009). Sivas Halk Şairleri. C. 2. Sivas: Sivas İl Kültür Müdürlüğü Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: EBRU KİPAY BAŞAK
Yayın Tarihi: 24.07.2019
Güncelleme Tarihi: 06.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Ozan Efkar Çileli OzanCan Yayınları (Ali Adil Atalay) / İstanbul2008Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HAYRANÎ, Muhammedd. ? - ö. 1856Doğum YeriGörüntüle
2ADEM/ADEMÎ, Adem Öztaşd. 1932 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3SÜLEYMAN, Süleyman Arsud. 1891 - ö. 1948Doğum YeriGörüntüle
4ASLI BACI, Münevver Tolund. 1935 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5GENDAP HACI KIZI SAİBOVAd. 1935 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6EKBER ABDULLAYEV ABBASOĞLUd. 1935 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7TOPAL, Ramazan Güngörd. 1924 - ö. 06.05.2004MeslekGörüntüle
8ZAMAN MUHARRAMOVd. 1933 - ö. 1994MeslekGörüntüle
9ALİ BAKİ, Ali Baki Güld. 1897 - ö. 24.12.1956MeslekGörüntüle
10HİZANİ, İbrahim Akkuşd. 1954 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11AHMET/AHMET BAYHAN, Ahmet Bayhand. 1907 - ö. 1988Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12DÖNE SULTAN, Döne Kayad. 1925 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13SELİMÎ, Ali Selimîd. 1952 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14MURAD NİYAZLI, Hesenov Murad Babahan oğlud. 1933 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15MEHMET RUHİ SUd. 1912 - ö. 20.09.1985Madde AdıGörüntüle