Mustafa Fehmi Gerçeker

Fehmi
(d. 1868 / ö. 16 Eylül 1950)
Şair, Milletvekili, Müderris, Müftü
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Bursa Karacabey’de doğmuştur. Babasının ismi Mehmed Emin, annesininki Fatma’dır. Gerçeker, Karacabey Rüşdiyesi ve Mustafa Çelebi Medresesi’nde eğitim gördükten sonra Alasonyalı Hacı Zeynelabidin Efendi’den icazet aldı. Karacabey’de müderrislik, Evkaf Komisyonu Başkanlığı yaptıktan sonra müftülüğe tayin edildi. İttihat ve Terakki üyesi olduğundan komisyon başkanlığı ve müftülükten çıkarıldı. Bunun üzerine Milli Mücadele’ye katıldı. 23 Nisan 1920’den ölümü olan 16 Eylül 1950’ye değin Bursa mebusluğunda bulunan Gerçeker, meclisin açılış duasını da icra etmiştir. (Ertan 1996: s. 27-28; Gerçeker 1982: s.3-9)

Mustafa Fehmi Gerçeker’in Karacabey’den Ankara’ya ve Hilye-i Fahr-i Âlem isminde iki eseri bulunmaktadır. Karacabey’den Ankara’ya adlı eserini oğlu Mehmet Tevfik Gerçeker, babasının notlarından derlemiş ve torunu Mustafa Gerçeker yayımlamıştır. (Ertan 1996: s.27-28) Bu eserde birçok manzum parçanın yanında mensur notlar ve mektuplar yer almaktadır. Gazel, kaside, beyit, kıta, rubaî terkib-i bend, muhammes, müseddes gibi nazım biçimlerinin yanında klasik Türk şiirinin büyük isimleri olan Bâkî, Şeyhülislam Yahya gibi isimlere nazireler vardır. Ayrıca Hafız’ın bir şiirini nazmen tercüme, Nâbî’nin bir şiirini tahmis etmiştir. Bazı şiirlerinin hikâyesi mektuplarında yer almaktadır. Şiirlerinde bazen bir rüyasını mesnevi biçiminde nazmetmiş bazen bir tevhid, na’t, tarih kaleme almıştır. Hilye-i Fahr-i Âlem adlı eseri “mef’ûlü mefâîlün feûlün” vezniyle kaleme alınan, mesnevi nazım biçiminde 1192 beyitten oluşan hilye türünde bir eserdir. Klasik üslupta yazılmış ve yer yer Hâkânî’nin hilyesini eleştirmiş, onun yeterince izah etmediği noktaları açtığını söylemiştir. (Gerçeker 1944)

Kaynakça

Gerçeker, Mustafa Fehmi(1982). Karacabey’den Ankara’ya. Haz. Tevfik Gerçeker. Ankara: TTK.

Gerçeker, Mustafa Fehmi(1944). Hilye-i Fahr-i Âlem. İstanbul: Âsârı İlmiyye Kütüphânesi.

Ertan, Veli (1996). “Mustafa Fehmi Gerçeker”, TDVİA, C.14, 27-28.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. MEHMET YUNUS YAZICI
Yayın Tarihi: 17.09.2018
Güncelleme Tarihi: 19.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Hilye-i Fahr-i ÂlemÂsârı İlmiyye Kütüphânesi / İstanbul1944Şiir
Karacabey'den Ankara'yaTürk Tarih Kurumu / Ankara1982Mektup

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1EMÎN, Abdülhâdî-zâde Seyyid Mehmed Emîn Efendid. ? - ö. 1744-45Doğum YeriGörüntüle
2SÂHİB, Hammamî-zâde/Hacı Mehmed Ağa-zâde Şeyh İsmail Deded. ? - ö. 1727-28 veya 1736-37Doğum YeriGörüntüle
3TARİKATÎ Dede, Derviş Recebd. ? - ö. 1717Doğum YeriGörüntüle
4KASABALI NURİ, Dölekzade Mehmet Nurid. 1868 - ö. 1916Doğum YılıGörüntüle
5MÂ'İL, Takıyeddîn, Molla Takid. 1868-69 - ö. 1914-15?Doğum YılıGörüntüle
6İSMAYIL ELİBEYLİd. 1868 - ö. 1940Doğum YılıGörüntüle
7Faik Ali Ozansoyd. 1876 - ö. 1 Ekim 1950Ölüm YılıGörüntüle
8Huriye Önizd. 11 Mayıs 1887 - ö. 02 Kasım 1950Ölüm YılıGörüntüle
9MEHMET, Mehmet Yakıcıd. 1879 - ö. 26.01.1950Ölüm YılıGörüntüle
10Ayşegül Taşkınd. 1981 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Mehmed Tevfîk b. Osmand. 1827 - ö. 1901MeslekGörüntüle
12Beşir Ayvazoğlud. 11 Şubat 1953 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Hasan Cemil Çambeld. 1879 - ö. Aralık 1967Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Şekip (Tokadîzade)d. 1871 - ö. 6 Ekim 1932Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Mustafa Reşitd. 1861 - ö. 7 Eylül 1936Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Mustafa Akgünd. 1954 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17Mustafa Şerif Onarand. 27 Aralık 1927 - ö. 23 Mayıs 2013Madde AdıGörüntüle
18SAFÂYî, Mustafa Deded. ? - ö. 1688-89Madde AdıGörüntüle