Madde Detay

Hayretî Mehmed Efendi, Bursa'da doğdu. Asıl adı Mehmed olup Hayrettin Efendi'nin oğludur. Hoca Sadeddin Efendi'den mülâzım oldu. Kırk akçalık medreseden azlolunduktan sonra hâriç elli rütbesini aldı (Özcan 1989: 3/90). Sekban Ali, Topkapı Ahmet Paşa ve Sinan Paşa medreselerinde müderrislik yaptı. Bursa'da 1039/1629 yılında vebadan vefat etti ve oraya gömüldü (Özcan 1989: 3/90). Mucîb ile Seyyid Rızâ 1035/1625 tarihinde vefat ettiğini yazar (Kurnaz 2001: 981/235). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü vefatını 1023/1614 olarak gösterir(İpekten 1988: 201).

Döneminin bilgin ve şairlerindendi. Nefî İstanbul'a geldiğinde Hayretî ile karşılıklı şiirler söylemişlerdir (Mehmed Süreyyâ 1308-15/ 1890-97: 2/263).

Abdulkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.). (1988). Belîğ İsmail. Güldeste-i Riyâz-ı İrfân ve Vefeyât-ı Dânişverân-ı Nâdiredân (Tıpkıbasım). Ankara: Anıl Matbaacılık.

Altun, Kudret (1997). Tezkire-i Mucîb. Ankara: AKM Yay.

İpekten, Halûk vd (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.

Kurnaz, Cemal- Tatcı, Mustafa (hzl.) (2005). Mehmet Nâil Tuman Tuhfe-i Nâilî Divân Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. Ankara: Bizim Büro Yay.

Özcan, Abdülkadir (hzl.). (1989). Şeyhî Mehmed Efendi, Vekâyiü’l-Fuzalâ. Şakâyık-ı Numâniye ve Zeyilleri 3 C. İstanbul: Çağrı Yay.

Mehmed Süreyyâ (1308-15/ 1890-97). Sicill-i Osmânî. C. II. İstanbul: Matbaa-i Âmire.

Zavotçu, Gencay (2009). Rızâ Tezkiresi. (İnceleme-Metin). İstanbul: Sahaflar Kitap Sarayı.

Zavotçu, Gencay. Zehr-i Mârzâde Seyyid Mehmed Rızâ ve Tezkiresi. e-kitap.kulturturizm.gov.tr.

Reh-i ışkuñda kodum başumı cânum kaldı

Lutf it ey gamze-i dilber anı da bir yola ko

Hâneme gel diyü tutdum dâmen-i yâri hele

Ey dil-i bî-çâre sa'y it tutdugun âsân gele

(Kurnaz, Cemal- Tatcı, Mustafa (hzl.) (2005). Mehmet Nâil Tuman Tuhfe-i Nâilî Divân Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. Ankara: Bizim Büro Yay. 981/235)