NİYÂZÎ, Niyâzî Çelebi

(d. ?/? - ö. 944/1537)
divan şairi, sipahi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Üsküp’te doğdu. Frenk İbrahim Paşa’nın müezzini oldu. Riyâzî’nin hemşehrisi ve dostudur. Musîkî ehli idi ve besteleyip söylediği murabbaları ile tanındı. Ayas Paşa, bir meclisinde Niyâzî’nin murabbalarından birini duyup beğenmiş ve şairi sipahi olarak bölüğe kaydettirmiştir. Bu vesileyle bazı ihsanlara nail olmuştur. Aşık Çelebi, Rumeli üslûbuyla şiirler söyleyen Niyâzî’nin gazelden ziyade murabbada başarılı olduğunu nakleder (Kılıç 2010: 928).

Kaynakça

Aktan, Ali, vd. (hzl) (1995). Mehmed Süreyyâ Sicill-i Osmânî. İstanbul: Sebil Yay.
İpekten, Haluk, M. İsen, R. Toparlı, N. Okçu, T. Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KB Yay.
Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Ȃşık Çelebi, Meşâ’irü’ş-Şu’arâ. C. 2. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.
Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Nail Tuman, Tuhfe-i Nâilî. Ankara: Bizim Büro Yay.
Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara: Kültür Bakanlığı e-kitap: http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219121/h/girishc.pdf (Erişim Tarihi: 02.02.2014).
 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. HÜSEYİN GÖNEL
Yayın Tarihi: 10.03.2014
Güncelleme Tarihi: 30.10.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Kûşe-i gamda hayâl-i yârdur eglencemüz
Bülbül-i ışkuz dilâ gülzârdur eglencemüz

Ömri çog olsun gam-ı zülfün bizi terk eylemez
Eksük olmaz kanda ise vardur eglencemüz

Cennet-i Firdevs içün zâhid bugün gam çekmezüz
İki âlemde hemîn dîdârdur eglencemüz

Akıdup göz yaşını bülbül gibi nâlânıyuz
Bir yüzi gül serv-i hoş-reftârdur eglencemüz

Künc-i fürkatde Niyâzî gâh derd ü gâh elem
Gâh vasf-ı yâr ile eş‘ârdur eglencemüz

Murabba

Hevâ-yı ışk dil-berden kesilmez
Belâ vü derd ü mihnetden çekilmez
Nice pend eyler isem hîç onulmaz
Yanulmaz bu deli gönlüm yanulmaz

Yine bir yâre meftûn olmak ister
Gam-ı hicr ile mahzûn olmak ister
Düşüp taglara Mecnûn olmak ister
Yanulmaz bu deli gönlüm yanulmaz

(Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara: Kültür Bakanlığı e-kitap: http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219121/h/girishc.pdf s.393. (Erişim Tarihi: 02.02.2014))

*
Âl ile benüm gönlüm alan yârün elinden
Gönlüm ârâm eylemez taglara düşmemdür hemân

(Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Nail Tuman, Tuhfe-i Nâilî. Ankara: Bizim Büro Yay. 1126.)
 


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1FENNÎ, Yûsuf Fennî Sükûtî Efendid. ? - ö. Kasım 1666Doğum YeriGörüntüle
2EMÎNÎ, Alaybeyi-zâde Mekkî Mehmed Emîn Efendid. 1611-12 - ö. Haziran-Temmuz 1680Doğum YeriGörüntüle
3Yahya Kemal Beyatlıd. 2 Aralık 1884 - ö. 1 Kasım 1958Doğum YeriGörüntüle
4FENNÎ, Yûsuf Fennî Sükûtî Efendid. ? - ö. Kasım 1666Doğum YılıGörüntüle
5EMÎNÎ, Alaybeyi-zâde Mekkî Mehmed Emîn Efendid. 1611-12 - ö. Haziran-Temmuz 1680Doğum YılıGörüntüle
6Yahya Kemal Beyatlıd. 2 Aralık 1884 - ö. 1 Kasım 1958Doğum YılıGörüntüle
7FENNÎ, Yûsuf Fennî Sükûtî Efendid. ? - ö. Kasım 1666Ölüm YılıGörüntüle
8EMÎNÎ, Alaybeyi-zâde Mekkî Mehmed Emîn Efendid. 1611-12 - ö. Haziran-Temmuz 1680Ölüm YılıGörüntüle
9Yahya Kemal Beyatlıd. 2 Aralık 1884 - ö. 1 Kasım 1958Ölüm YılıGörüntüle
10FENNÎ, Yûsuf Fennî Sükûtî Efendid. ? - ö. Kasım 1666MeslekGörüntüle
11EMÎNÎ, Alaybeyi-zâde Mekkî Mehmed Emîn Efendid. 1611-12 - ö. Haziran-Temmuz 1680MeslekGörüntüle
12Yahya Kemal Beyatlıd. 2 Aralık 1884 - ö. 1 Kasım 1958MeslekGörüntüle
13FENNÎ, Yûsuf Fennî Sükûtî Efendid. ? - ö. Kasım 1666Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14EMÎNÎ, Alaybeyi-zâde Mekkî Mehmed Emîn Efendid. 1611-12 - ö. Haziran-Temmuz 1680Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Yahya Kemal Beyatlıd. 2 Aralık 1884 - ö. 1 Kasım 1958Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16FENNÎ, Yûsuf Fennî Sükûtî Efendid. ? - ö. Kasım 1666Madde AdıGörüntüle
17EMÎNÎ, Alaybeyi-zâde Mekkî Mehmed Emîn Efendid. 1611-12 - ö. Haziran-Temmuz 1680Madde AdıGörüntüle
18Yahya Kemal Beyatlıd. 2 Aralık 1884 - ö. 1 Kasım 1958Madde AdıGörüntüle