NURÎ, Mehmet Nuri

(d. 1876 / ö. ?)
âşık, çiftçi
(Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Âşığın adı Mehmet Nuri’dir. Bazı kaynaklarda “Şeyh Nuri” olarak da geçmektedir (Sevengil 1967: 59). Nuri, 1293/1876 yılında Çankırı’nın Ilgaz ilçesine bağlı Yerkuyu köyünde dünyaya geldi. Nuri’nin babası köyünde Şeyh Abdullah Efendi olarak bilinirdi. Nuri, eğitimini babasından ve Atkaracalarlı Hasan Efendi’den alarak tamamladı. Asıl mesleği çiftçilik olan Nuri, geçimini de bu işinden sağlamıştır. Güzel ve düzgün hitabeti olan, latif, tavır ve davranışlarıyla çevresindekilere örnek teşkil edecek bir kişiliğe sahipti. Hayatı boyunca zahidane ve münzevi bir yaşam sürmüştür. Bu sebeple onu tanımayan ve ilk defa görenler sıradan bir çiftçi ve mürit sanmışlardır. Aksine zeki ve uyanık bir kişiliğe sahipti. Kadirî tarikatına mensup olan Nurî, bu tarikata bağlı öğrenciler de yetiştirmiştir. Kaynaklarda vefat tarihiyle ilgili bir bilgiye ulaşılamamıştır (Talât 1930: 245).

Elimizdeki mevcut şiirlerinde “Nûrî” mahlasını kullandığı görülen âşığın, genel olarak manzumelerinde bu mahlası tercih ettiği çıkarımında bulunulabilir. Üslubu sade olup dili de iyi kullanan bir âşık, olduğu şiirlerinden anlaşılmaktadır. Kaynaklarda çok sık olarak şiir yazmadığı belirtilmektedir. Ayrıca kaynaklarda Nâilî’ye şiirle latifelerde bulunduğu bilgisine yer verilmektedir (Talât 1930: 245). Nuri’nin yetiştirdiği öğrencilerinden olan Atkaracalarlı Bânû ile atışmaları da olmuştur. Bânû’nun şeyhine methiyeler düzdüğü koşmaları da vardır (Sevengil 1967: 61). Mevcut şiirlerinden hareketle, manzumelerini genel olarak dörtlükler hâlinde yazdığı söylenebilir. Şiirlerinde hece veznini kullanmıştır. Şiirlerinde tasavvufî aşkı ve mensubu olduğu tarikatın erkân ve adabı ile beşerî aşkı konu edinmiştir.

Kaynakça

Sevengil, Refik Ahmet (1967). Çağımızın Halk Şairleri. İstanbul: Atlas Kitabevi.

Talat, Ahmet (1930). Çankırı Şairleri. Çankırı: Çankırı Matbaası.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. SAGIP ATLI
Yayın Tarihi: 21.12.2018
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1YÂDÎ, Osmand. ? - ö. 1883Doğum YeriGörüntüle
2MEHMET BEHÇET KUTLUd. 1864 - ö. 26.10.1948Doğum YeriGörüntüle
3GÂZÎ/ GAZÂYÎ, Şehsüvar Beyzâde Mehmed Paşad. ? - ö. 1660-61Doğum YeriGörüntüle
4Fazlullah Morald. 14 Mart 1876 - ö. 23 Nisan 1942Doğum YılıGörüntüle
5AHMED ŞU'AYB BEY, İstanbullud. 1876 - ö. 1910Doğum YılıGörüntüle
6Ahmet Cevat Emred. 1 Eylül 1876 - ö. 10 Aralık 1961Doğum YılıGörüntüle
7Fazlullah Morald. 14 Mart 1876 - ö. 23 Nisan 1942Ölüm YılıGörüntüle
8AHMED ŞU'AYB BEY, İstanbullud. 1876 - ö. 1910Ölüm YılıGörüntüle
9Ahmet Cevat Emred. 1 Eylül 1876 - ö. 10 Aralık 1961Ölüm YılıGörüntüle
10Fazlullah Morald. 14 Mart 1876 - ö. 23 Nisan 1942MeslekGörüntüle
11AHMED ŞU'AYB BEY, İstanbullud. 1876 - ö. 1910MeslekGörüntüle
12Ahmet Cevat Emred. 1 Eylül 1876 - ö. 10 Aralık 1961MeslekGörüntüle
13Fazlullah Morald. 14 Mart 1876 - ö. 23 Nisan 1942Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14AHMED ŞU'AYB BEY, İstanbullud. 1876 - ö. 1910Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Ahmet Cevat Emred. 1 Eylül 1876 - ö. 10 Aralık 1961Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Fazlullah Morald. 14 Mart 1876 - ö. 23 Nisan 1942Madde AdıGörüntüle
17AHMED ŞU'AYB BEY, İstanbullud. 1876 - ö. 1910Madde AdıGörüntüle
18Ahmet Cevat Emred. 1 Eylül 1876 - ö. 10 Aralık 1961Madde AdıGörüntüle