PERİŞÂNÎ, Molla Mehmet

(d. ? / ö. ?)
âşık
(Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Molla Mehmet 19. yüzyılın son çeyreği ile 20. yüzyılın ilk yarısında Sivas'ın Merkez ilçesine bağlı Çongar köyünde yaşamıştır. Doğum tarihi hakkında kesin bilgi yoktur. Şiirlerinde Perişanî mahlasını kullanmıştır. Perişanî mahlasını o zamanın âlimlerinden sayılan Tahyurtlu Hacı Said Efendi kendisine vermiştir. Molla Mehmet'in babası Mustafa, aslen Çongar köyü yakınlarında yer alan Hanlı köyündendir. Çongar’a daha sonra göç etmiştir. Ömrü fakirlik içerisinde geçen Perişanî, anlatılanlara göre kişilik olarak saf ve temiz bir insandır. Nakşıbendi tarikatine intisab etmiş, ömrünün çoğunu oruç tutarak geçirmiştir. Onun bu durumu, hakkında çeşitli menkıbeler ortaya çıkmasına neden olmuş, halk onun keramet sahibi bir insan olduğuna inanmıştır (Pürlü 2002: 239). Doğduğu köy olan Çongar’da vefat eden Molla Mehmet’in mezarı da aynı köyde (Kaya 2009: 403) olup ne zaman öldüğü bilinmemektedir.

Perişanî'nin şiirlerini yazmış olduğu defteri oğlu tarafından ırmağa düşürülerek kaybedilmiştir. Bu sebeple ne yazık ki günümüze kadar birkaç şiiri ulaşabilmiştir. Bunlar; "Kıtlık Destanı" ve "İhtiyarlık Destanı"dır. Bazı şiirlerinin başkaları tarafından yazılmış olma ihtimali ile zamanla ortaya çıkabileceği ümit edilmektedir. Mevcut şiirlerine bakıldığında Perişanî'nin güçlü bir şair olduğu anlaşılmaktadır (Pürlü 2002: 239-242).

Kaynakça

Karakuş, Mesut (2002). Sivas Güney Köyü Halk Edebiyatı Örnekleri. Bitirme Tezi. Sivas: Cumhuriyet Üniversitesi. 

Kaya, Doğan (2009). Sivas Halk Şâirleri IV. Sivas: Önder Matbaacılık.

Pürlü, Kadir (2002). Sivas'ta İlbeyli Türkmenleri I. Sivas: Doğan Matbaacılık.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. DOĞAN KAYA - ARAŞ. GÖR. MURAT ÇİL
Yayın Tarihi: 05.03.2019
Güncelleme Tarihi: 10.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1BABACAN, Ahmet Ali Babacand. 1912 - ö. 23.03.1975Doğum YeriGörüntüle
2MEZAMÎ, Sabri Dild. 26.08.1931 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3MESLEKİ, Bekir Umutd. 1848 - ö. 1939Doğum YeriGörüntüle
4BABACAN, Ahmet Ali Babacand. 1912 - ö. 23.03.1975Doğum YılıGörüntüle
5MEZAMÎ, Sabri Dild. 26.08.1931 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6MESLEKİ, Bekir Umutd. 1848 - ö. 1939Doğum YılıGörüntüle
7BABACAN, Ahmet Ali Babacand. 1912 - ö. 23.03.1975Ölüm YılıGörüntüle
8MEZAMÎ, Sabri Dild. 26.08.1931 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9MESLEKİ, Bekir Umutd. 1848 - ö. 1939Ölüm YılıGörüntüle
10BABACAN, Ahmet Ali Babacand. 1912 - ö. 23.03.1975MeslekGörüntüle
11MEZAMÎ, Sabri Dild. 26.08.1931 - ö. ?MeslekGörüntüle
12MESLEKİ, Bekir Umutd. 1848 - ö. 1939MeslekGörüntüle
13BABACAN, Ahmet Ali Babacand. 1912 - ö. 23.03.1975Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14MEZAMÎ, Sabri Dild. 26.08.1931 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15MESLEKİ, Bekir Umutd. 1848 - ö. 1939Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16BABACAN, Ahmet Ali Babacand. 1912 - ö. 23.03.1975Madde AdıGörüntüle
17MEZAMÎ, Sabri Dild. 26.08.1931 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18MESLEKİ, Bekir Umutd. 1848 - ö. 1939Madde AdıGörüntüle