RİYAZÎ, Ali Çelebi, Kuloğlu

(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi, müneccim, kadı
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbulludur. 16. yy. şairlerinden olan Riyâzî’nin asıl adı Ali olup Kuloğlu sanıyla tanındı. Kara Bâlî Çelebi tarafından evlat edinilip yetiştirildi. İskender Çelebi’nin himayesini kazandı. Şairliğinin ve kadılığının yanı sıra astronomi alanında da geniş bilgiye sahipti ve usta bir müneccimdi. Müneccim Lütfullâh’ın vefatı üzerine bu kıt‘ayı kaleme aldı;

Su’âl itdi bu gün ben zerresine

Ma‘ârif âsmânınun kuyaşı

Ki lutfu’llâh idi evvel müneccim

Ma’âda ‘azm idüp kodı ma’âşı

Ya şimdi kim kalupdur bâb-ı şehde

Rasad-bend-i nücûm-ı kasr-ı Kâşî

Didüm İbn-i ‘Ömerle bendenüzdür

İki kalduk cihânda göti başı (Kılıç 2010: 1398)

İstanbul’u vebadan korumak için yaptığı girişimler sonuçsuz kalınca Temişvar’a giderek zeamet aldı ve orada vefat etti. Riyâzî’nin latifelerini topladığı mecmuasının dışında kelam alanında yazılmış 200 beyitten fazla manzum bir eseri vardır (Kılıç 2010: 1398, Sungurhan 2009: 350, 351).

Kaynakça

İpekten, Haluk vd. (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KB Yay.

Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Âşık Çelebi, Meşâirü'ş-Şuarâ. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Nail Tuman, Tuhfe-i Nâilî. Ankara: Bizim Büro Yay.

İsen, Mustafa (1994). Künhü’l-Ahbar’ın Tezkire Kısmı. Ankara: AKM Yay.

Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara: Kültür Bakanlığı e-kitap:http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219121/h/girishc.pdf [erişim tarihi 08.09.2014]

Şemseddin Sâmî (1311). Kâmûsü’l-A’lâm. C.3. İstanbul.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. ŞERİFE ÖRDEK
Yayın Tarihi: 09.10.2014
Güncelleme Tarihi: 29.10.2020

Eserlerinden Örnekler

Hayli kasdı var idi Arslan Beg’ün

Mûş diyen düzde ammâ oldı fevt

Anun içün didiler târîhini

Avladı arslan pisiyi bebr-i mevt 

(Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Âşık Çelebi, Meşâirü'ş-Şuarâ. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay. 1398.) 


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Semiha Uçukd. 1 Ocak 1924 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2TIFLÎ, Mehmed Emîn Efendid. ? - ö. 1767-68Doğum YeriGörüntüle
3Ali Eced. 20 Ocak 1977 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Semiha Uçukd. 1 Ocak 1924 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5TIFLÎ, Mehmed Emîn Efendid. ? - ö. 1767-68Doğum YılıGörüntüle
6Ali Eced. 20 Ocak 1977 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Semiha Uçukd. 1 Ocak 1924 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8TIFLÎ, Mehmed Emîn Efendid. ? - ö. 1767-68Ölüm YılıGörüntüle
9Ali Eced. 20 Ocak 1977 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10Semiha Uçukd. 1 Ocak 1924 - ö. ?MeslekGörüntüle
11TIFLÎ, Mehmed Emîn Efendid. ? - ö. 1767-68MeslekGörüntüle
12Ali Eced. 20 Ocak 1977 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Semiha Uçukd. 1 Ocak 1924 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14TIFLÎ, Mehmed Emîn Efendid. ? - ö. 1767-68Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Ali Eced. 20 Ocak 1977 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Semiha Uçukd. 1 Ocak 1924 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17TIFLÎ, Mehmed Emîn Efendid. ? - ö. 1767-68Madde AdıGörüntüle
18Ali Eced. 20 Ocak 1977 - ö. ?Madde AdıGörüntüle