ŞEM'Î, Mehmed Sâlih Efendi

(d. ?/? - ö. 1171/1758)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İsmi Mehmed Salih, mahlası Şem'î'dir. İstanbulludur. Divan-ı Hümayun çavuşlarından Mustafa Efendi'nin oğludur. Kaynaklarda doğum tarihi verilmemiştir, ancak vefatında kırk yaşına girmediği dikkate alınırsa 1718 yılından sonra doğmuş olmalıdır. Eğitimi hakkında bir bilgiye sahip değiliz. Babasının divan çavuşlarından olması, onun Sadrazam reis kalemi katipleri ve tahvil odası halifeleri arasına girmesine imkan hazırlamıştır. Nakşa kabiliyetli olduğu anlaşılınca Mehmed Rasim Efendi'den meşk ederek; çep dîvânî, rik'a ve reyhânî yazılarda ustalaşmıştır. Güzel yazı yazma yanında güzel söz söylemede de kabiliyetlidir. Şiirleri akranlarının şiirlerinden üstündür. 

Yaşı kırka ermeden, 1171/1758 senesinin Zilkade/Temmuz ayında İstanbul'da veba hastalığı sebebiyle vefat etmiştir. Cenazesi Eyüp Sultan Camii'nde kılınmış ve Eğrikapı haricinde Kırımî Efendi çeşmesi karşısına defnedilmiştir. Mezar taşına bazı dostları tarafından şu tarih beyti nakşedilmiştir:

Olsun kalem kitâbe-i târîhe naşk-bend

Firdevs kıldı meşhedi rûh-ı Mehemmedi 1171 ( Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn 1928: 478)

Kaynaklarda Şem'î Salih Efendi'ye ait bir eserden bahsedilmemektedir. Mecmualarda Şem'î mahlasıyla yer alan şiirlerden hangilerinin bu Şem'î'ye ait olduğunu tespit etmek güçtür.

Kaynakça

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Na'il Tuman, Tuhfe'-i Nâ'ilî (Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri). 2 C. Ankara: Bizim Büro Yay. 

Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn (1928). Tuhfe-i Hattatîn. İstanbul: Devlet Matbaası.

Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn (2000). Mecelletü'n-Nisâb. Ankara: KB Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HİKMET FERİDUN GÜVEN
Yayın Tarihi: 13.01.2014
Güncelleme Tarihi: 14.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Beyt:

Dûr iden fânûs-ı âgûşumdan ol şem'i bu şeb

Rûzgâr eksikligidür rûzgâr eksikligi

(Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Na'il Tuman, Tuhfe'-i Nâ'ilî (Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri). (tıpkıbasım) 2 C. Ankara: Bizim Büro Yay. 502.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ABDÎ, Himmet-zâde, Şeyh Abdullâh Efendid. 1640 - ö. 1710Doğum YeriGörüntüle
2ES'AD, Koruağası-zâde Mehmed Es'ad Efendid. ? - ö. 1764-1766Doğum YeriGörüntüle
3HAMDÎ, Hamdullah Çelebid. ? - ö. 1683-84Doğum YeriGörüntüle
4ABDÎ, Himmet-zâde, Şeyh Abdullâh Efendid. 1640 - ö. 1710Doğum YılıGörüntüle
5ES'AD, Koruağası-zâde Mehmed Es'ad Efendid. ? - ö. 1764-1766Doğum YılıGörüntüle
6HAMDÎ, Hamdullah Çelebid. ? - ö. 1683-84Doğum YılıGörüntüle
7ABDÎ, Himmet-zâde, Şeyh Abdullâh Efendid. 1640 - ö. 1710Ölüm YılıGörüntüle
8ES'AD, Koruağası-zâde Mehmed Es'ad Efendid. ? - ö. 1764-1766Ölüm YılıGörüntüle
9HAMDÎ, Hamdullah Çelebid. ? - ö. 1683-84Ölüm YılıGörüntüle
10ABDÎ, Himmet-zâde, Şeyh Abdullâh Efendid. 1640 - ö. 1710MeslekGörüntüle
11ES'AD, Koruağası-zâde Mehmed Es'ad Efendid. ? - ö. 1764-1766MeslekGörüntüle
12HAMDÎ, Hamdullah Çelebid. ? - ö. 1683-84MeslekGörüntüle
13ABDÎ, Himmet-zâde, Şeyh Abdullâh Efendid. 1640 - ö. 1710Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ES'AD, Koruağası-zâde Mehmed Es'ad Efendid. ? - ö. 1764-1766Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15HAMDÎ, Hamdullah Çelebid. ? - ö. 1683-84Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ABDÎ, Himmet-zâde, Şeyh Abdullâh Efendid. 1640 - ö. 1710Madde AdıGörüntüle
17ES'AD, Koruağası-zâde Mehmed Es'ad Efendid. ? - ö. 1764-1766Madde AdıGörüntüle
18HAMDÎ, Hamdullah Çelebid. ? - ö. 1683-84Madde AdıGörüntüle