Madde Detay

Asıl adı bilinmeyen Sirâcî, Germiyanlıdır (Kütahya). Tezkirelerden sadece Meşâirü’ş-Şu’arâ’da yer verilen bu şairin ailesi, doğumu ve ölümüyle ilgili herhangi bir bilgi yoktur. Aynı kaynakta şairler arasında dikkati ve nüktedanlığıyla tanındığı vurgulanmış, şiir türleri ile aruz, kafiye, belagat, fesahat gibi şiir ilmine dair konular üzerine çok çalışması takdirle karşılanmış, sağlam bir eğitim aldığına da değinilmiştir. Buna dayanarak onun medrese tahsili yaptığı sonucunu çıkarmak mümkün görünmektedir. Adı geçen tezkirede, Saçlı Emîr’in ölümüne düştüğü bir de tarih bulunmaktadır (Meredith-Owens 1971: 152b). Bu tarih dolayısıyla Sirâcî hakkında Sicill-i Osmânî’deki I. Ahmed devri (1603-1617) şairlerinden olduğuna dair kaydın (Mehmed Süreyyâ 1311: 10) doğru olması mümkün değildir. Sirâcî’nin elimizde Edirneli Nazmî’nin Mecma’u’n-Nezâ’ir’inde Kıvâmî’ye, Pervâne Bey Mecmû’ası’nda ise Enverî-i İstanbulî’ye yazdığı birer naziresi vardır.

Köksal, M. Fatih (2007). “Sirâcî”. Türk Dünyası Edebiyatçılar Yazarlar ve Şairler Ansiklopedisi. C. 7. Ankara: AKM Yay. 590.

Köksal, M. Fatih (hzl.) (2012). Edirneli Nazmî, Mecma’u’n-Nezâ’ir. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-292688/h/edirneli-nazmi-mecmaun-nezair.pdf [erişim tarihi: 15.09.2013]. 

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Nail Tuman, Tuhfe-i Nâilî . C. I. Ankara: Bizim Büro Yay.

Mehmed Süreyyâ (1311). Sicill-i Osmânî. C. 3. İstanbul.

Meredith-Owens, G. M. (hzl.) (1971). Âşık Çelebi, Meşâ’irü’ş-Şu’arâ (Meşâ’irü’ş-Şu’arâ or Tezkire of Âşık Çelebi). London: Brydone Printers Ltd. vr. 152b.

Pervâne Bey. Mecmû’a-i Nezâ’ir. Topkapı Sarayı Kütüphanesi. Bağdat. Nr. 406. vr. 258a.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1998). C. 8. “Sirâcî”. İstanbul: Dergâh Yay. 98.

Gazel

Virdi fetvâ hat-ı müşkînün ile nokta-i hâl

Ki harâmî gözüne hûn-ı muhibb ola helâl

Meh ü hurşîd düşüp yüz sürer ey şâh-süvâr

Kanda kim na’l-i semendünden ola şekl-i hilâl

Gül izârunla nice ola ber-â-ber kim ana

Meh virür reng ü mehe mihr-i ruhun nûr-ı cemâl

Leblerün yâdına şol teşne ki cân atdı revân

Tâ ebed hâk-i mezârından akar âb-ı zülâl

Rûh tasvîr idemez nakkâş eger ey büt-i Çîn

Sûretün nakşına baglarsa zamîrinde hayâl

Nûş-ı meyde eger olmazsa ferah-bahş-ı lebün

Dil-i gam-gîn idemez bâde ile def’-i melâl

Ruhı şem’ine Sirâcî gibi pervâne olup

Tâyir-i sidre-nişîn yaksa aceb mi per ü bâl

(Köksal, M. Fatih (hzl.) (2012). Edirneli Nazmî, Mecma’u’n-Nezâ’ir. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-292688/h/edirneli-nazmi-mecmaun-nezair.pdf [erişim tarihi: 15.09.2013]. 1583.)