Türâbî/Nidâî, Yekçeşm Mehmed Türâbî Çelebi

(d. ?/? - ö. 1131/1718)
hattat, ser-müezzin, vakanüvis, şair
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

  İstanbullu olan Türâbî kaynaklarda Nidâî ve Yekçeşm Mehmed isimleriyle de zikredilmektedir.

  Tuhfe-i Hattâtîn’de anlatıldığı üzere Koca Mustafa Paşa Camii yakınlarında oturan Mehmed Çelebi bu vesileyle de meşhur hattat Hâfız Osman’dan hatta icazet aldı. Katılmış olduğu Belgrad seferi sırasında 1102/1690 tarihinde kaza eseri tek gözünü kaybedince “Yekçeşm” lakabıyla anılmaya başlayan Mehmed Türâbî, ser-müezzin-i şehriyârî olması yanında bir çok kez vakanüvislik de yapmıştır. Müstakimzâde Süleyman Sadeddin yine Tuhfe-i Hattâtîn isimli eserinde “Figân” kelimesinin ebced hesabıyla onun ölüm tarihi olan 1131/1718 tarihini işaret ettiğini belirtmektedir.

 Yekçeşm Mehmed Türâbî Çelebi, celî müsennâ tarzı yazıda başarılı bir hattat olarak gösterilmiştir. Hâfız Osman’ın meşhur öğrencileri arasında gösterilmektedir. Bugün Beyazıt’ta Besim Ömer Paşa Caddesi ile Profesör Ümit Yaşar Doğanay Sokağı’nın kesiştiği yerde yer alan Kaptân-ı deryâ Hacı İbrahim Paşa’nın yaptırdığı camide bulunan levhaların onun tarafından yazıldığı belirtilmektedir. Müezzinlliği sebebiyle “Nidâî” mahlasını alıp “basit” şiirler söylediği ifade ediliyorsa da bu şiir örneklerine tesadüf edilmemektedir.

Kaynakça

Alparslan, Ali (1999). Osmanlı Hat Sanatı Tarihi. İstanbul: YKY. 71.

Altınok, Baki Yaşa (2006). Turâbî Dîvânı/Yanbolulu Ali Turâbî Baba. İstanbul: Horasan Yay. 14.

Azar, Birol (2005). Türabî Divânı (İnceleme-Metin). Doktora Tezi. Elazığ: Fırat Üniversitesi. 78.

Karatay, Halit (2008). Hattat Divân Şâirleri. Ankara: Akçağ Yay. 440.

Müstakimzâde Süleyman Sadedddin Efendi (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul: Devlet Matbaaası. 485-86.

Tuman, Mehmed Nâil (2001). Tuhfe-i Nâilî. C. 1. Ankara: Bizim Büro Yay. 129.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. MÜJGÂN ÇAKIR
Yayın Tarihi: 01.09.2014
Güncelleme Tarihi: 23.11.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Faik Reşadd. 26 Eylül 1851 - ö. 26 Haziran 1914Doğum YeriGörüntüle
2HIZRÎd. ? - ö. 1547/48Doğum YeriGörüntüle
3NÛŞÎ, Ali Nûşî Efendid. ? - ö. 1651-52Doğum YeriGörüntüle
4Faik Reşadd. 26 Eylül 1851 - ö. 26 Haziran 1914Doğum YılıGörüntüle
5HIZRÎd. ? - ö. 1547/48Doğum YılıGörüntüle
6NÛŞÎ, Ali Nûşî Efendid. ? - ö. 1651-52Doğum YılıGörüntüle
7Faik Reşadd. 26 Eylül 1851 - ö. 26 Haziran 1914Ölüm YılıGörüntüle
8HIZRÎd. ? - ö. 1547/48Ölüm YılıGörüntüle
9NÛŞÎ, Ali Nûşî Efendid. ? - ö. 1651-52Ölüm YılıGörüntüle
10Faik Reşadd. 26 Eylül 1851 - ö. 26 Haziran 1914MeslekGörüntüle
11HIZRÎd. ? - ö. 1547/48MeslekGörüntüle
12NÛŞÎ, Ali Nûşî Efendid. ? - ö. 1651-52MeslekGörüntüle
13Faik Reşadd. 26 Eylül 1851 - ö. 26 Haziran 1914Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14HIZRÎd. ? - ö. 1547/48Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15NÛŞÎ, Ali Nûşî Efendid. ? - ö. 1651-52Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Faik Reşadd. 26 Eylül 1851 - ö. 26 Haziran 1914Madde AdıGörüntüle
17HIZRÎd. ? - ö. 1547/48Madde AdıGörüntüle
18NÛŞÎ, Ali Nûşî Efendid. ? - ö. 1651-52Madde AdıGörüntüle