Madde Detay

Asıl adı Îsâ'dır. 980/1572-73 yılında Aydın/Tire'de doğdu. Babasının adından dolayı Himmet-zâde sanıyla bilindi. Anadolu Beylerbeyi Azmî-zâde Mustafa Efendi görevde iken tezkirecilik hizmetinde bulundu. Öldüğünde 81 yaşında idi. Döneminin entelektüllerinden bir şairin, adı olan Îsâ'ya üç nokta konması halinde Ayşî olacağını ileri sürünce uğur sayarak mahlasını 'Ayşî olarak seçti. (Özcan 1989: 3/164-95). Kınalı-zâde Fehmî Mehmet Efendi'den mülazım oldu. 1029/1619-20 ile 1040/1630-31 yılları arasında çeşitli medreselerde müderrislik yaptı. 1040/1630-31 yılında Manisa, 1047/1637-38'de Sofya, 1049/1639-40'da Üsküdar kadılığı yaptı. 1061/1650-51'de Üsküdar Kadılığı ve Mekke-i Mükerreme payesi ihsan edildi. Cemaziyelûlâ 1061/ Nisan-Mayıs 1651'de vefat etti. Edirnekapı haricinde Emir Buharî Zaviyesi civarında, Kemal Paşa-zâde'nin yakınına defnedildi. Mezar taşında:

"Oldı Ayş'i cinânda vâsıl-ı ayş" (1061) tarih mısraı yazılıdır.

Abdulkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Belîğ Nuhbetü’l-Âsâr Li-Zeyli Zübdeti’l-Eş’âr. Ankara: AKM Yay.

Altun, Kudret (hzl.)(1997). Tezkire-i Mûcib. Ankara: AKM Yay.

Bursalı Mehmed Tahir (1333). Osmanlı Müellifleri. C. 1-3. İstanbul: Matbaa-i Âmire.

İpekten, Halûk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu ve Turgut Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay. 

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.)(2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. Ankara: Bizim Büro Yay.

Özcan, Abdulkadir (hzl.) (1989). Şeyhî Mehmed Efendi Şakâ’ik-i Nu’mâniyye ve Zeyilleri ,Vakâyiü’l-Fuzalâ. C. 5. İstanbul: Çağrı Yay.

Rûşen eyler ehl-i derdün dîde-i ümmîdini

Kopsa nâgeh cünbiş-i pây-ı semendinden gubâr

Düşelden haste-diller bende-i gîsû-yı perîşâna

Anun her bir şikenci döndi bir şâm-ı girîbâna

(Abdulkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Belîğ Nuhbetü’l-Âsâr Li-Zeyli Zübdeti’l-Eş’âr. Ankara: AKM Yay. 285.)

Fasl-ı bahâr eyyâm-ı gül ahd-i şeh-i firûz ola

'Âlem nice şâd olmasun hem 'îd u hem rûz ola

***

 Şerâr-ı nâr-ı kahr-ı cân-sitân-ı şâh-ı Cem-câhın

Revânın aldı sanman cânın aldı şâh-ı güm-râhın

(Altun, Kudret (hzl.) (1997). Tezkire-i Mûcib. Ankara: AKM Yay. 45-46.)