ENGÜNÎ, Yaşar Köksal

(d. 1944 / ö. -)
âşık, çiftçi, şoför
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Yaşar Köksal, 1944'te Artvin'in Ardanuç ilçesine bağlı Aydın köyünde doğmuştur. Şiirlerinde Engünî mahlasını kullanan âşığın ailesi, Rusya'nın zulmünden dolayı Ahıska'dan Ardanuç'a göç etmiştir (Bahadır 2016: 11). Küçük yaşlarda güreşmeye meraklı olduğu için ilkokulu ikinci sınıftan terk eder ve köy düğünlerinde geleneksel olarak yapılan güreş müsabakalarına katılır. On dört yaşında köyde çiftçilik ve çobanlık yaptığı sıralarda yorgun düşen Engünî, rüyasında pirleri görüp bade içer ve mahlas alır. Şavşatlı Yangunî tarafından sınanıp olumlu görüş alındıktan sonra âşıklığa başlar (Bahadır 2016: 15). Köyde bulunan demirciye derme çatma bir saz yaptırdıktan sonra saz çalmaya başlar. Gençliğini ekonomik sıkıntılarla geçiren âşık, sevdiği kızla evlendikten sonra askere gider, sonrasında da askerlikte öğrendiği şoförlük mesleğini 30 yıl yaptıktan sonra emekli olur. Bu süre zarfında sazı elinden bırakmamış, işinden arta kalan zamanlarda festivallere gidip atışmalarda bulunmuştur. İlk eşi öldükten sonra iki evlilik daha yapan Engünî, ilk eşini unutamadığı için mutlu olamaz (Bahadır 2016: 17). Engünî, hâlen Ardanuç'ta yaşamakta ve hayvancılıkla uğraşmaktadır.

Engünî'nin şiir söylemesi, ailesi tarafından engellendiği için âşıklığını geliştiremez (Bahadır 2016: 16). Gençliğinde Karacaoğlan'ın şiirlerinin yer aldığı kitapları okuyarak bir şeyler öğrenmeye çalışır. Artvin ve çevresinde tanınan Âşık Efkarî ve Bulanî'den etkilenmiştir (Bahadır 2016: 17). Reyhanî, Çobanoğlu, Mevlüt İhsanî, Ruhanî gibi ünlü âşıklarla atışma yapar; Gülhanî, Coşarî gibi âşıklarla da festivallerde karşılaşmalarda bulunur (Bahadır 2016: 17). Başta mutsuzluk olmak üzere her konuda şiir yazıp söyleyen Engünî sade bir dil kullanmış, Ardanuç ilçesinin mahalle ağzını şiirlerine ustaca yansıtmıştır.

Kaynakça

Bahadır, Sedat (2016). Ardanuçlu Aşık Engünî. İstanbul: Pamiray Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. SEDAT BAHADIR
Yayın Tarihi: 12.03.2019
Güncelleme Tarihi: 06.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Hüseyin Lütfü Acard. 01 Temmuz 1946 - ö. 27 Temmuz 2005Doğum YeriGörüntüle
2SADIKÎ, Ahmet (Kürdoğlu Molla Ahmet)d. 1892 - ö. 1948Doğum YeriGörüntüle
3VEZİR UMMANÎ, Vezir Köroğlud. 1915 - ö. 1995Doğum YeriGörüntüle
4KIZILTUĞ, Ali Kızıltuğd. 1944 - ö. 13.12.2017Doğum YılıGörüntüle
5FEVZİ DÖNMEZd. 1944 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Hatice Gülensoyd. 21 Mayıs 1944 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7YORULMAZ, Alaaddin Yürürd. 01.11.1974 - ö. ?MeslekGörüntüle
8MARİF/PERVAZÎ, Marif Balcıd. 20.12.1943 - ö. ?MeslekGörüntüle
9NURETTİN, Nurettin Başerd. 1910 - ö. 1993MeslekGörüntüle
10ŞENEL, Sabahaddin Şeneld. 1958 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11ZEKİ, Zeki Gençd. 1939 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12MUHAMMED ALİ, Mehmet Ali Arıkand. 1866 - ö. 03.09.1940Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13MEHMED, Seyyid Mehmedd. 1840 - ö. 1925Madde AdıGörüntüle
14RAKİKÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15DİZDARKIZId. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle