GEDÂYÎ

(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Antakyalıdır. Asıl adı bilinmeyen Gedâyî’nin ailesi ve nasıl bir eğitim gördüğü de bilinmemektedir. Mesleği kâtiplik idi. Mevlevî dergâhına bağlandı ve Mesnevî talim etti. Aynı zamanda hattat olan Gedâyî, özellikle nesta’likte usta idi. Gedâyî’nin ölüm tarihi bilinmemekle birlikte Ahdî’nin ifadelerinden Gülşen-i Şu’arâ’nın yazıldığı tarihte (971/1563/64) hayatta olduğu anlaşılmaktadır. Şair hakkında Esrâr Dede Tezkiresi’nde de bilgi bulunuyorsa da oradaki bilgiler de Ahdî’den nakil olduğu için Gedâyî hakkındaki bütün bilgimiz Gülşen-i Şu’arâ’daki bu bilgilerle sınırlıdır. Tabiatı doğrultusunda derviş mizaçlı şiirler kaleme almıştır. Edirneli Nazmî’nin Mecma’u’n-Nezâ’ir’inde 68, Pervâne Bey Mecmuası’nda 82 şiiri mevcuttur. Bu mecmualarda en çok şiiri bulunan şairler arasında bulunmasından hareketle devrinde çok tanınan ve rağbet gören bir şair olduğu söylenebilir.

Kaynakça

“Gedâyî” (1979). Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi. C. 3. İstanbul: Dergâh Yay. 312.

Genç, İlhan (2000). Esrar Dede, Tezkire-i Şu’arâ-yı Mevleviyye. Ankara: AKM Yay.

Köksal, M. Fatih (2012). Edirneli Nazmî, Mecma’u’n-Nezâ’ir. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-292688/h/edirneli-nazmi-mecmaun-nezair.pdf. [erişim tarihi: 20.03.2013]

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Nail Tuman, Tuhfe-i Nâ’ilî. Ankara: Bizim Büro Yay.

Pervâne Bey. Mecmû’a-i Nezâ’ir. Topkapı Sarayı Kütüphanesi Bağdat No. 406, vr. 4a, 24a, 38b…

Solmaz, Süleyman (hzl.) (2005). Ahdî ve Gülşen-i Şu’arâsı. Ankara: AKM Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET FATİH KÖKSAL
Yayın Tarihi: 06.09.2013
Güncelleme Tarihi: 01.11.2020

Eserlerinden Örnekler

  GAZEL

 Fürkatüñden hem-dem iken baña eşküm ey nigâr

 Âh kim hecrüñ gamından ol dahı tutdı kenâr

 Zahm-ı peykânuñı görmek diler iseñ sînemi

 Gel berü ey seng-i harâdan katı göñüllü yar

 Cevşen-i zülfüñ geyüp gamzeñ hadengiyle iñen

 Âşıka kasd itme kim anuñ da tîr-i âhı var

 Ey kad-i dil-cûy dil-ber her giyâhı serv olur

 Şevk-i kaddüñle ne yirde çeşmüm olsa cûybâr

 Gonçe gibi hâlüme handân olur ol bî-vefâ

 Bülbül-i şûrîdeveş ben kıldugumca âh u zâr

 Ey baña ışkında yâruñ terk-i âr itmez diyen

 Ben ki âşık olmışam bi’llâh n’eyler bende âr

 Ol cefâ-hû varam öldürem Gedâyî’yi dimiş

 Gelmez ise öldürür âhir beni bu intizâr

 (Köksal, M. Fatih (2012). Edirneli NazmîMecma’u’n-Nezâ’ir. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-292688/h/edirneli-nazmi-mecmaun-nezair.pdf. [erişim tarihi: 20.03.2013]. 580)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Sabahattin Yalkınd. 11 Mart 1934 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2MÜNÎF, Antâkî/Antakyalı Münîf Mustafa Efendid. ? - ö. 1743-44Doğum YeriGörüntüle
3RÜŞDÎ, Antakyalıd. 1846-47 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Sabahattin Yalkınd. 11 Mart 1934 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5MÜNÎF, Antâkî/Antakyalı Münîf Mustafa Efendid. ? - ö. 1743-44Doğum YılıGörüntüle
6RÜŞDÎ, Antakyalıd. 1846-47 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Sabahattin Yalkınd. 11 Mart 1934 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8MÜNÎF, Antâkî/Antakyalı Münîf Mustafa Efendid. ? - ö. 1743-44Ölüm YılıGörüntüle
9RÜŞDÎ, Antakyalıd. 1846-47 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10Sabahattin Yalkınd. 11 Mart 1934 - ö. ?MeslekGörüntüle
11MÜNÎF, Antâkî/Antakyalı Münîf Mustafa Efendid. ? - ö. 1743-44MeslekGörüntüle
12RÜŞDÎ, Antakyalıd. 1846-47 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Sabahattin Yalkınd. 11 Mart 1934 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14MÜNÎF, Antâkî/Antakyalı Münîf Mustafa Efendid. ? - ö. 1743-44Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15RÜŞDÎ, Antakyalıd. 1846-47 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Sabahattin Yalkınd. 11 Mart 1934 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17MÜNÎF, Antâkî/Antakyalı Münîf Mustafa Efendid. ? - ö. 1743-44Madde AdıGörüntüle
18RÜŞDÎ, Antakyalıd. 1846-47 - ö. ?Madde AdıGörüntüle