HÂKÎ, Abdurrahmân Efendi

(d. ?/? - ö. ?/1770?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Eskiden Ali Efendioğulları diye anılan ve şimdilerde Kozanlı, lşıtman soyadlarını taşıyan ailenin atalarıdır. Baba adı Ali’dir. Antep Şer’î Mahkeme Sicilleri'nden anlaşıldığına göre, babası 15 Rebiülevvel 1146’da Kozanlı Camii'ni yaptırmıştır. Antep’te belli aralıklarla uzun süre müftü olarak görev yapmış olan Hâkî Efendi’nin ölüm tarihi tam olarak bilinmese de 1770’lerde vefat ettiği tahmin edilmektedir. Oğlu İshak ve torunu Hacı Arif Efendi de müftülük yapmışlardır. Hacı Arif Efendi, Kozanlı Camii içine Kozanlı Medresesini yaptırmıştır. Arif Efendi’nin kızı Afife Hanım II. Abdülhamîd dönemi sadrazamlarından Kadri Paşa'nın annesidir.

Abdurrahman Hâkî Efendi, Şeyh Ahmed‘in Nazmü’l-Le'âl adlı sözlüğünü 113 yıl sonra Sîgu’l-Me'âl fi Şerh-i Nazmü’l-Le’al adıyla 1168/1755’te şerh etmiştir. Tuhfe-i Şâhidî’yi de şerh etmiştir (Ankara Millî Ktp. Yz.A.3263/5). Tuhfe’deki bahir ve vezinler hakkında yazılan bu risale Arapça kaleme alınmıştır. Tahsile yeni başlamış öğrencilerden Tuhfe’yi okuyabilecek zeki çocukları seçmek onlara bahir ve vezinleri hakkında ön bilgi vermek amacıyla yazılmıştır. Fatih Millet Ktp. Mnz. 649 nolu Mecmû'â-i Eşâr'da şiirleri mevcuttur.

Kaynakça

Aksoy, Ömer Asım (1959). “Şeyh Ahmet ve Nazmü'l-Leal”. TDAY Belleten 1988: 244-246.

Dağlıoğlu, Hikmet Turhan (1939). Gaziantep Meşâhiri. Gaziantep: Cumhuriyet Halk Partisi Basımevi.

Güzelbey, Cemil Cahit (1962). “Gaziantep’te Ali Efendioğlu ve Kozânîzâde Aileleri”. Gaziantep Kültür Dergisi (2): 25.

Güzelbey, Cemil Cahit (1988). Gaziantep Büyükleri ve Gaziantep Meşahirine Ek. Ankara: Ajans-Türk.

Güzelbey, Cemil Cahit (1979). “Hakî Abdurrahman Efendi”. Gaziantep Sabah Gazetesi 15-­19 Temmuz 1979.

Şiir Defteri. Dr. Mehmet Kutlar Özel Kütüphanesi.

Öz, Yusuf (1999). Tuhfe-i Şâhidî Şerhleri. Konya.

Yakar, Halil İbrahim (2013). Antepli Divan Şairleri. Gaziantep: Yaşar Cevizli Mağazaları.

Yetkin, Hulusi ve Mehmet Solmaz (1969). Gaziantep Çevre İncelemeleri. Gaziantep: Gaziantep Kültür Derneği Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. HALİL İBRAHİM YAKAR
Yayın Tarihi: 30.08.2013
Güncelleme Tarihi: 18.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Firâk-ı ehl-i riyâyı gönlüm ister istemez

Zümre-i sâhib-senâyı gönlüm ister istemez

Zâhid-i huşk ile tab‘um nice ülfet eylesün

Sûretâ ehl-i fenâyı gönlüm ister istemez

Bir gönül eglencesi yâr-ı muvâfık kalmadı

Cümleten mîr-i livâyı gönlüm ister istemez

Hâkiyâ gurbetde kaldık azm-i vuslat idelüm

Belde-i behcet-fezâyı gönlüm ister istemez

(Yakar, Halil İbrahim (2013). Antepli Divan Şairleri. Gaziantep: ycm Yay. 89-91.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1TÂHİRd. 1720 - ö. 1770?Doğum YeriGörüntüle
2HÜSNÎ, Hüsnî Efendid. ? - ö. 1883Doğum YeriGörüntüle
3FEDÂÎ, Fedâî Mehmed Ef.d. ? - ö. 1654Doğum YeriGörüntüle
4TÂHİRd. 1720 - ö. 1770?Doğum YılıGörüntüle
5HÜSNÎ, Hüsnî Efendid. ? - ö. 1883Doğum YılıGörüntüle
6FEDÂÎ, Fedâî Mehmed Ef.d. ? - ö. 1654Doğum YılıGörüntüle
7TÂHİRd. 1720 - ö. 1770?Ölüm YılıGörüntüle
8HÜSNÎ, Hüsnî Efendid. ? - ö. 1883Ölüm YılıGörüntüle
9FEDÂÎ, Fedâî Mehmed Ef.d. ? - ö. 1654Ölüm YılıGörüntüle
10TÂHİRd. 1720 - ö. 1770?MeslekGörüntüle
11HÜSNÎ, Hüsnî Efendid. ? - ö. 1883MeslekGörüntüle
12FEDÂÎ, Fedâî Mehmed Ef.d. ? - ö. 1654MeslekGörüntüle
13TÂHİRd. 1720 - ö. 1770?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14HÜSNÎ, Hüsnî Efendid. ? - ö. 1883Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15FEDÂÎ, Fedâî Mehmed Ef.d. ? - ö. 1654Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16TÂHİRd. 1720 - ö. 1770?Madde AdıGörüntüle
17HÜSNÎ, Hüsnî Efendid. ? - ö. 1883Madde AdıGörüntüle
18FEDÂÎ, Fedâî Mehmed Ef.d. ? - ö. 1654Madde AdıGörüntüle