HÂKÎ, Hâkî-i Kastamonî, Hâkî Efendi

(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / Başlangıç-15. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Kastamonuludur. Candaroğullarından İsmâîl Bey (beylik dönemi: 1443-1461) zamanında yaşamıştır. Verilen bilgiye göre Hâkî, dönemin vezirlerinden birine caize ümidiyle kaside sunmuş, fakat karşılık göremeyince makam sahibi kişilerin cömert olması gerektiğini anlatan şu kıt’ayı yazmıştır:

Kerem ehli makâmıdur bu sadr

Bu ululuk ya bî-sehâ nic’olur

Gel begüm sen vezâreti bana vir

Beni medh eyle gör atâ nic’olur (Canım 2000: 243)

Hâkî, Anadolu’da yetişen şairlerin ilklerindendir. Yaşadığı dönemin tanınan ve Dîvân’ının çok rağbet gördüğü belirtilen usta şairlerindendir. Ancak şiirleri zamanla unutulmuştur. Tezkirelerde sözü edilen Dîvân’ı ise bugün elimizde bulunmamaktadır. Latîfî Tezkiresi’nde aşağıdaki beyit, Hâkî Dîvânı’nın başında yer alan matla beyti olarak verilmiştir. Matlaın kafiyesinin “nun” harfi olmasından hareketle Dîvân’ın mürettep olmadığı iddia edilebilir:

Ey murâd-ı mü’min ü tersâ mu’în-i merd ü zen

Kudretündür taşı geh mercân u geh mermer düzen (Canım 2000: 243).

Kaynakça

Canım, Rıdvan (hzl.) (2000). Latîfî, Tezkiretü’ş-Şu’arâ ve Tabsıratü’n-Nuzemâ (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Yay.

İpekten, Haluk, M. İsen, R. Toparlı, N. Okçu, T. Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KB Yay.

İsen, Mustafa (hzl.) (1994). Künhü’l-Ahbâr’ın Tezkire Kısmı. Ankara: AKM Yay.

İsen, Mustafa (hzl.) (1999). Latîfî Tezkiresi. Ankara: Akçağ Yay.

Kılıç, Filiz (2010). Klasik Türk Edebiyatının Peşinden. Ankara: Grafiker Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Tuhfe-i Nâilî - Divân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. C. II. Ankara: Bizim Büro Yay.

Kutluk, İbrahim (hzl.) (1978). Kınalı-zâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. C. 1. Ankara: TTK Yay.


Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. FİLİZ KILIÇ
Yayın Tarihi: 08.11.2013
Güncelleme Tarihi: 06.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Matla’ 

Ey çâre-i bî-çâregân rahm eyle ben bî-çâreye

Senden ki çâre olmaya dahi ne çâre çareye

(Canım, Rıdvan (hzl.) (2000). Latîfî, Tezkiretü’ş-Şu’arâ ve Tabsıratü’n-Nuzemâ (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Yay. 243.)

Beyt  

Dostlar çâk-i girîbânum görüp ayb itmenüz

Ben dahi bir pârsâyidüm ki rüsvâ kıldı aşk

(Canım, Rıdvan (hzl.) (2000). Latîfî, Tezkiretü’ş-Şu’arâ ve Tabsıratü’n-Nuzemâ (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Yay. 243.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Ahmet Şevket Bohçad. 1920 - ö. 26 Şubat 1988Doğum YeriGörüntüle
2MUSTAFA, Mustafa Efendi, Seyrek-zâde Hafızd. ? - ö. 1696Doğum YeriGörüntüle
3ŞÂNÎd. ? - ö. 1534-35 ?Doğum YeriGörüntüle
4Ahmet Şevket Bohçad. 1920 - ö. 26 Şubat 1988Doğum YılıGörüntüle
5MUSTAFA, Mustafa Efendi, Seyrek-zâde Hafızd. ? - ö. 1696Doğum YılıGörüntüle
6ŞÂNÎd. ? - ö. 1534-35 ?Doğum YılıGörüntüle
7Ahmet Şevket Bohçad. 1920 - ö. 26 Şubat 1988Ölüm YılıGörüntüle
8MUSTAFA, Mustafa Efendi, Seyrek-zâde Hafızd. ? - ö. 1696Ölüm YılıGörüntüle
9ŞÂNÎd. ? - ö. 1534-35 ?Ölüm YılıGörüntüle
10Ahmet Şevket Bohçad. 1920 - ö. 26 Şubat 1988Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11MUSTAFA, Mustafa Efendi, Seyrek-zâde Hafızd. ? - ö. 1696Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12ŞÂNÎd. ? - ö. 1534-35 ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13Ahmet Şevket Bohçad. 1920 - ö. 26 Şubat 1988Madde AdıGörüntüle
14MUSTAFA, Mustafa Efendi, Seyrek-zâde Hafızd. ? - ö. 1696Madde AdıGörüntüle
15ŞÂNÎd. ? - ö. 1534-35 ?Madde AdıGörüntüle