HÂMİD, Nuh Beyzâde Enderunlu Mehmed Tayfur Hâmid Bey

(d. ?/? - ö. 1232/1816-17)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbul’da doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Mehmed Tayfur’dur. Babası Hekimoğlu Ali Paşa’nın kız kardeşinin oğlu Nuh Bey’dir. Bu yüzden Nuh Beyzâde Enderunlu Mehmed Tayfur Hâmid Bey olarak tanındı. 1194/1780 yılında Enderun’da kilâr-ı hassaya girdi. Öğrenimini tamamladıktan sonra sır kâtibi oldu. 1230/1814-15 yılında Halep kadılığına atandı. 1232/1816-17 yılında İstanbul’da vefat etti.

Eserlerine dair bir bilgi bulunmamaktadır. Es'ad Mehmed Efendi (Oğraş 2001: 109)’ye göre edebiyatta üstattı. Enderunlu Mehmet Âkif (Uysal Bozaslan 2012: 255), Farsça ve Türkçe şiirleri olduğunu belirttikten sonra sanatını övmüştür. 

Kaynakça

Arslan, Mehmet (hzl.) (2010). Tayyâr-zâde Atâ Osmanlı Tarihi, Târîh-i Enderûn. C. 4. İstanbul: Kitabevi Yay. 417-422.

Çifçi, Ömer (hzl.) (yty). Fatîn Davud Hâtimetü’l- Eş‘âr . http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10736,metinpdf.pdf?0 [erişim tarihi: 21.05.2014]. 97.

İpekten, Halûk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu ve Turgut Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay. 182.

Kurnaz, Cemâl ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. I-II. Ankara: Bizim Büro Yay. 184.

Oğraş, Rıza (hzl.) (2001). Esad Mehmed Efendi ve Bağçe-i Safâ-Endûz’u İnceleme-Metin.  http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10734,bahcepdf.pdf?0 [erişim tarihi: 21.05.2014]. 109.

Şemsettin Sami (1996). Kâmûsu’l-‘Alâm. Tıpkıbasım. C. 3. Ankara: Kaşgar Neşriyat Yay. 1918.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1981). “Hâmid, Mehmed Tayfur (Nuhbeyzâde)”. C. 4.İstanbul: Dergâh Yay. 86.

Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi (2004). “Hâmid”. C. 4. Ankara: AKM Yay. 383.

Uysal Bozaslan, Seda (2012). “Enderunlu Mehmet Âkif’in Mir’ât-i Şi’r Adlı Tezkiresinin Muhtasar Bir Nüshası”. Turkish Studies 7 (2): 2531-2568. http://www.turkishstudies.net/Makaleler/503051239_142Uysal%20Bozaslan%20Seda_S-2531-2568.pdf [erişim tarihi: 18.05.2014]. 2555-2557.

 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 23.05.2014
Güncelleme Tarihi: 23.08.2021

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Dil-i sevdâ-zede gîsûlarına beste midir

Yok hemân bir başı boş âşıka vâreste midir

 

Tîr-i tîz-i nigehün kârına yokdur ârâm

Zahmun ey kaşı kemân sînede peyveste midür

 

Âh-ı serd-i dil-i uşşâka tayanmaz didiler

Serv-i nâzum o kadar tâze vü nevreste midir

 

Her zamân yâde gelür kâmeti bilmem ki aceb

Beyt-i endîşeme bir mısra‘-ı berceste midir

 

Sür‘at itmez reh-i eş‘ârda tab‘-ı Hâmid

Yoksa de’b-i şu‘arâ cünbiş-i âheste midir

 

Bunca dem sâgar-ı Cem bezmimizi devr itmez

Câm-ı hâtır gibi sâkî o da şikeste  midir

 

(Uysal Bozaslan, Seda (2012). “Enderunlu Mehmet Âkif’in Mir’ât-i Şi’r Adlı Tezkiresinin Muhtasar Bir Nüshası”. Turkish Studies  7 (2): 2531-2568. http://www.turkishstudies.net/Makaleler/503051239_142Uysal%20Bozaslan%20Seda_S-2531-2568.pdf [erişim tarihi: 21.05.2014]. 2556.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ÂRİF, Çalkandı-zâde Mustafa Ârif Efendid. ? - ö. 1771-1772Doğum YeriGörüntüle
2NİGÎNÎ, Mehmed (Mühürdâr) Çelebid. ? - ö. 18 Aralık 1721Doğum YeriGörüntüle
3VASSAF, Osmanzâde Hüseyin Vassafd. 08.03.1872 - ö. 22.10.1929Doğum YeriGörüntüle
4ÂRİF, Çalkandı-zâde Mustafa Ârif Efendid. ? - ö. 1771-1772Doğum YılıGörüntüle
5NİGÎNÎ, Mehmed (Mühürdâr) Çelebid. ? - ö. 18 Aralık 1721Doğum YılıGörüntüle
6VASSAF, Osmanzâde Hüseyin Vassafd. 08.03.1872 - ö. 22.10.1929Doğum YılıGörüntüle
7ÂRİF, Çalkandı-zâde Mustafa Ârif Efendid. ? - ö. 1771-1772Ölüm YılıGörüntüle
8NİGÎNÎ, Mehmed (Mühürdâr) Çelebid. ? - ö. 18 Aralık 1721Ölüm YılıGörüntüle
9VASSAF, Osmanzâde Hüseyin Vassafd. 08.03.1872 - ö. 22.10.1929Ölüm YılıGörüntüle
10ÂRİF, Çalkandı-zâde Mustafa Ârif Efendid. ? - ö. 1771-1772MeslekGörüntüle
11NİGÎNÎ, Mehmed (Mühürdâr) Çelebid. ? - ö. 18 Aralık 1721MeslekGörüntüle
12VASSAF, Osmanzâde Hüseyin Vassafd. 08.03.1872 - ö. 22.10.1929MeslekGörüntüle
13ÂRİF, Çalkandı-zâde Mustafa Ârif Efendid. ? - ö. 1771-1772Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14NİGÎNÎ, Mehmed (Mühürdâr) Çelebid. ? - ö. 18 Aralık 1721Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15VASSAF, Osmanzâde Hüseyin Vassafd. 08.03.1872 - ö. 22.10.1929Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ÂRİF, Çalkandı-zâde Mustafa Ârif Efendid. ? - ö. 1771-1772Madde AdıGörüntüle
17NİGÎNÎ, Mehmed (Mühürdâr) Çelebid. ? - ö. 18 Aralık 1721Madde AdıGörüntüle
18VASSAF, Osmanzâde Hüseyin Vassafd. 08.03.1872 - ö. 22.10.1929Madde AdıGörüntüle