HASAN HİLMÎ

(d. 1271?/1881? - ö. 1314/1896 ds)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Hasan Hilmî mahlasını kullandı. Münzevi Hilmî diye tanındı. Sultan Abdühamîd devrinde yaşamış mutasavvıf bir şairdir. Babası Ferhâd Bey, annesi Hazal Hanım’dır. Edirne’nin Hasköy ilçesinin Salman Köyü’nde doğdu. Güllüvî cemaatindendir. 1286/1869’da tahsil için İstanbul’a göçdü. Bu tarihte 15 yaşlarında olduğunu bir şiirinde ifade eder (Salık 2010: 5). Buna göre 1271/1881’de doğmuş olmalıdır. İstanbul’da okudu. Nakşîbendî tarikatına bağlı bir dergâhta eğitim aldı. Hanefi mezhebine bağlıdır. 18 yıl Fatih’te kürsi şeyhliği yaptı. 1313/1895-96’da henüz dört buçuk yaşındayken oğlu Receb Celâleddîn, 23 Receb 1314/1896’da da kızı Gülizâr vefat etti ve Yâvedûd’da Kral Kızı Türbesi’ne kardeşinin mezarının yakınına gömüldü. Dîvân’ında kızının ölümünden basettiğine göre kendisi de 1314/1896’dan sonra vefat etmiş olmalıdır.

346 na’tı kapsayan Dîvân’ı Millî Kütüphane Yz A 1908’dedir. Dîvân 1297/1880 ve 1308/1891-92’de basıldı. 1256 beyitten oluşan Dîvân’da kaside ve nazm nazım şekilleri tercih edilmiştir. Dîvân üzerine yüksek lisans tezi hazırlanmıştır (Sazlık 2010).

Na’tları sade bir dille yazılmıştır. Şiirleri edebî yönden kuvvetli değildir, ancak Hasan Hilmî’nin duygularının samimiyetini yansıtır niteliktedir.

Kaynakça

Cunbur, Müjgan (2004).”Hasan Hilmî”. Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C.4. Ankara: AKM Yay. 405.

Hasan Hilmî Dîvânı. Millî Kütüphane Yz A 1908.

Sazlık, Fatma (2010). Hasan Hilmî Hayatı, Edebî Kişiliği, Dîvânı ve Dîvân’ın İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Afyonkarahisar: Afyon Kocatepe Üniversitesi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. MEHTAP ERDOĞAN
Yayın Tarihi: 19.07.2014
Güncelleme Tarihi: 02.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Na’t-ı şerîf-i ‘ale’n-nebiyyi sallallâhü te’âlâ ‘aleyhi vesellem

Diyâr-ı gurbete düşdüm garîbem yâ Resûlallâh

Cihânı serteser gezdim habîrim yâ Resûlallâh

 

Okur vasfın kitâbını seher vaktinde âşıklar

Sadâ eyler diler vuslat acîbim yâ Resûlallâh

 

Gönül aşkın sırâtından tecâvüz eylemek ister

Günâhkârım elim tut sen abîrim yâ Resûlallâh

 

Hasan Hilmî necât bulmaz şefâ'atsiz işim bitmez

Yetiş imdâda yâ Muhammed harîkim yâ Resûlallâh

(Sazlık, Fatma (2010). Hasan Hilmî Hayatı, Edebî Kişiliği, Dîvânı ve Dîvân’ın İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Afyonkarahisar: Afyon Kocatepe Üniversitesi. 92.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HÜSÂM/ HÜSÂMÎ, Derviş Hasan Gülşenîd. ? - ö. 1607Doğum YeriGörüntüle
2BEYÂZÎ, Mehmed Beyd. ? - ö. 1640-41Doğum YeriGörüntüle
3NASÎBÎ, İsmail Efendi-zâde Halil Efendid. ? - ö. 1682-83Doğum YeriGörüntüle
4HÜSÂM/ HÜSÂMÎ, Derviş Hasan Gülşenîd. ? - ö. 1607Doğum YılıGörüntüle
5BEYÂZÎ, Mehmed Beyd. ? - ö. 1640-41Doğum YılıGörüntüle
6NASÎBÎ, İsmail Efendi-zâde Halil Efendid. ? - ö. 1682-83Doğum YılıGörüntüle
7HÜSÂM/ HÜSÂMÎ, Derviş Hasan Gülşenîd. ? - ö. 1607Ölüm YılıGörüntüle
8BEYÂZÎ, Mehmed Beyd. ? - ö. 1640-41Ölüm YılıGörüntüle
9NASÎBÎ, İsmail Efendi-zâde Halil Efendid. ? - ö. 1682-83Ölüm YılıGörüntüle
10HÜSÂM/ HÜSÂMÎ, Derviş Hasan Gülşenîd. ? - ö. 1607MeslekGörüntüle
11BEYÂZÎ, Mehmed Beyd. ? - ö. 1640-41MeslekGörüntüle
12NASÎBÎ, İsmail Efendi-zâde Halil Efendid. ? - ö. 1682-83MeslekGörüntüle
13HÜSÂM/ HÜSÂMÎ, Derviş Hasan Gülşenîd. ? - ö. 1607Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14BEYÂZÎ, Mehmed Beyd. ? - ö. 1640-41Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15NASÎBÎ, İsmail Efendi-zâde Halil Efendid. ? - ö. 1682-83Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16HÜSÂM/ HÜSÂMÎ, Derviş Hasan Gülşenîd. ? - ö. 1607Madde AdıGörüntüle
17BEYÂZÎ, Mehmed Beyd. ? - ö. 1640-41Madde AdıGörüntüle
18NASÎBÎ, İsmail Efendi-zâde Halil Efendid. ? - ö. 1682-83Madde AdıGörüntüle