HASAN HİLMÎ

(d. 1271?/1881? - ö. 1314/1896 ds)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Hasan Hilmî mahlasını kullandı. Münzevi Hilmî diye tanındı. Sultan Abdühamîd devrinde yaşamış mutasavvıf bir şairdir. Babası Ferhâd Bey, annesi Hazal Hanım’dır. Edirne’nin Hasköy ilçesinin Salman Köyü’nde doğdu. Güllüvî cemaatindendir. 1286/1869’da tahsil için İstanbul’a göçdü. Bu tarihte 15 yaşlarında olduğunu bir şiirinde ifade eder (Salık 2010: 5). Buna göre 1271/1881’de doğmuş olmalıdır. İstanbul’da okudu. Nakşîbendî tarikatına bağlı bir dergâhta eğitim aldı. Hanefi mezhebine bağlıdır. 18 yıl Fatih’te kürsi şeyhliği yaptı. 1313/1895-96’da henüz dört buçuk yaşındayken oğlu Receb Celâleddîn, 23 Receb 1314/1896’da da kızı Gülizâr vefat etti ve Yâvedûd’da Kral Kızı Türbesi’ne kardeşinin mezarının yakınına gömüldü. Dîvân’ında kızının ölümünden basettiğine göre kendisi de 1314/1896’dan sonra vefat etmiş olmalıdır.

346 na’tı kapsayan Dîvân’ı Millî Kütüphane Yz A 1908’dedir. Dîvân 1297/1880 ve 1308/1891-92’de basıldı. 1256 beyitten oluşan Dîvân’da kaside ve nazm nazım şekilleri tercih edilmiştir. Dîvân üzerine yüksek lisans tezi hazırlanmıştır (Sazlık 2010).

Na’tları sade bir dille yazılmıştır. Şiirleri edebî yönden kuvvetli değildir, ancak Hasan Hilmî’nin duygularının samimiyetini yansıtır niteliktedir.

Kaynakça

Cunbur, Müjgan (2004).”Hasan Hilmî”. Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C.4. Ankara: AKM Yay. 405.

Hasan Hilmî Dîvânı. Millî Kütüphane Yz A 1908.

Sazlık, Fatma (2010). Hasan Hilmî Hayatı, Edebî Kişiliği, Dîvânı ve Dîvân’ın İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Afyonkarahisar: Afyon Kocatepe Üniversitesi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. MEHTAP ERDOĞAN
Yayın Tarihi: 19.07.2014
Güncelleme Tarihi: 02.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Na’t-ı şerîf-i ‘ale’n-nebiyyi sallallâhü te’âlâ ‘aleyhi vesellem

Diyâr-ı gurbete düşdüm garîbem yâ Resûlallâh

Cihânı serteser gezdim habîrim yâ Resûlallâh

 

Okur vasfın kitâbını seher vaktinde âşıklar

Sadâ eyler diler vuslat acîbim yâ Resûlallâh

 

Gönül aşkın sırâtından tecâvüz eylemek ister

Günâhkârım elim tut sen abîrim yâ Resûlallâh

 

Hasan Hilmî necât bulmaz şefâ'atsiz işim bitmez

Yetiş imdâda yâ Muhammed harîkim yâ Resûlallâh

(Sazlık, Fatma (2010). Hasan Hilmî Hayatı, Edebî Kişiliği, Dîvânı ve Dîvân’ın İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Afyonkarahisar: Afyon Kocatepe Üniversitesi. 92.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1RİF'ATÎ, Rif'atî Efendid. ? - ö. 1013/1604-05Doğum YeriGörüntüle
2DÂNİŞÎ, Mustafa Dânişî Efendid. ? - ö. 1617Doğum YeriGörüntüle
3VÂLİHÎ, Kurd-zâde Şeyh Vâlihî Efendid. ? - ö. 1585Doğum YeriGörüntüle
4RİF'ATÎ, Rif'atî Efendid. ? - ö. 1013/1604-05Doğum YılıGörüntüle
5DÂNİŞÎ, Mustafa Dânişî Efendid. ? - ö. 1617Doğum YılıGörüntüle
6VÂLİHÎ, Kurd-zâde Şeyh Vâlihî Efendid. ? - ö. 1585Doğum YılıGörüntüle
7RİF'ATÎ, Rif'atî Efendid. ? - ö. 1013/1604-05Ölüm YılıGörüntüle
8DÂNİŞÎ, Mustafa Dânişî Efendid. ? - ö. 1617Ölüm YılıGörüntüle
9VÂLİHÎ, Kurd-zâde Şeyh Vâlihî Efendid. ? - ö. 1585Ölüm YılıGörüntüle
10RİF'ATÎ, Rif'atî Efendid. ? - ö. 1013/1604-05MeslekGörüntüle
11DÂNİŞÎ, Mustafa Dânişî Efendid. ? - ö. 1617MeslekGörüntüle
12VÂLİHÎ, Kurd-zâde Şeyh Vâlihî Efendid. ? - ö. 1585MeslekGörüntüle
13RİF'ATÎ, Rif'atî Efendid. ? - ö. 1013/1604-05Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14DÂNİŞÎ, Mustafa Dânişî Efendid. ? - ö. 1617Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15VÂLİHÎ, Kurd-zâde Şeyh Vâlihî Efendid. ? - ö. 1585Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16RİF'ATÎ, Rif'atî Efendid. ? - ö. 1013/1604-05Madde AdıGörüntüle
17DÂNİŞÎ, Mustafa Dânişî Efendid. ? - ö. 1617Madde AdıGörüntüle
18VÂLİHÎ, Kurd-zâde Şeyh Vâlihî Efendid. ? - ö. 1585Madde AdıGörüntüle