KÂŞİF, Ömer

(d. 1246/1831 - ö. 1296/1881)
âşık
(Âşık / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Ömer olan âşık, şiirlerinde Kâşif mahlasını kullanmaktadır. H. 1246/M. 1831 tarihinde Konya’da doğmuştur. Konya hocalarından özellikle Hacı Sarı Hafız Efendi’den bilim tahsil etmiş ve Konya’da Nakîboğlu Medresesinde müderris olmuştur. Kâşif mahlası, derslerde gösterdiği gücüne bakarak, hocası tarafından verilmiştir. Dedesi Selçuk beylerinden Baba Mürsel adında bir zat olup Kızılören bucağında gömülmüştür. Vakıfları varsa da şart koşulan kişilerin soyu tükenmiştir. Ömer Kâşif Efendi merhum rind-meşrebliğiyle, zekâsıyla, uyumluluğuyla halkın ve öğrencilerinin sevgisini kazanmıştır. Adliyenin kurulmasından evvel Temyiz Divanı ve kurulduktan sonra da Hukuk Mahkemesi üyeliğinde bulunduğu söylenmektedir. H. 1296/M. 1881 yılında Konya’da ölmüştür (Ergun ve Uğur 2002: 83).

 

Kâşif'in elde bulunan şiirlerinde aruz ve hece veznini kullandığı görülmektedir. Hem gazel türünde hem de koşma türünde yazdığı şiirlerinde işlenen konu aşk ve sevgiliye hasrettir. Koşma nazım biçiminde yazdığı şiirinde de sanatlı bir dil kullanması onun, eğitimli bir şair olduğunu göstermektedir.

 

Kaynakça

 

Ergun, S.N., M.F. Uğur (2002). Konya Vilayeti Halkiyat ve Harsiyatı. (sadeleştiren Hüseyin Ayan). Konya: Konya Valiliği İl Kültür Müdürlüğü Antunarı Ofset Matbaa.

 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. HİLAL ERDOĞAN
Yayın Tarihi: 18.02.2015
Güncelleme Tarihi: 08.12.2020

Eserlerinden Örnekler

 

Gazel

 

Kaddi ar’ar, kâmeti bâlâya söylen tez gele

Hüsnüne magrûr olan zibâya söylen tez gele

 

Derd-i hasretle bu dil dâim yanar, ağlar, gezer

Bir perî-peyker, melek-sîmâya söylen tez gele

 

Rûz u şeb bülbül-misâl eylerim âh u figân

Rûyu ahmer, ruhları elmaya söylen tez gele

 

Böyle âhû bakış, keklik sekiş, ince miyân

Dişleri incü, lebi kimyâya söylen tez gele

 

Der ki Kâşif vaslına yoktur medâr ancak sabır

Sabra sermâye olan sevdâya söylen tez gele



Ergun, S.N. ve M.F. Uğur (2002). Konya Vilayeti Halkiyat ve Harsiyatı. (sadeleştiren Hüseyin Ayan). Konya: Konya Valiliği İl Kültür Müdürlüğü Antunarı Ofset Matbaa.  84.



Koşma

İnan ey sevdiğim kaşları keman

Servi kaddin senin tûbalanıyor

Fuâd-ı uşşâkda ol çeşm-i âhûn

Ne çâre sevdiğim gavgâlanıyor

 

Muktezâ-yı zâtın bu nâz u edâ

Sandûka-i tab’ım eyledi cüdâ

Ol la’l-i lebinden bahş etse gıdâ

Mey, âşık hükmünce sahbâlanıyor

 

Küşâd-ı dil içün sayd-ı şikâra

Uğradık gezerken kûy-ı dil-dâra

Gerdânı benzeyor Cennetü’l-Karâra

Hâl-i Hindûları dalgalanıyor

 

Bûy u mûy-ı dil-ber kıyâsı anber

Serini pür-zivar eylemiş çenber

Tig-ı müjgânlarını sanırsın hançer

Cebhe-i dil-rübâ da’vâlanıyor

 

Nitâk-ı murassa’ etme miyâna

Yaraşur dediler böyle cihâna

Kâşif zâhirde bu bir bahâne

Bâtında hamr-ı aşk yagmalanıyor

Ergun, S.N. ve M.F. Uğur (2002). Konya Vilayeti Halkiyat ve Harsiyatı. (sadeleştiren Hüseyin Ayan). Konya: Konya Valiliği İl Kültür Müdürlüğü Antunarı Ofset Matbaa. 83.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1NİYÂZ/NİYÂZÎ, Hasan Deded. ? - ö. 1793-94Doğum YeriGörüntüle
2VEFÂ, Şeyh Vefâ, İbnü’l-vefâ, İbn Vefâ, Vefâ-zâde, Ebu’l-Vefâd. ? - ö. 1491Doğum YeriGörüntüle
3DİYARİ/DERTLİ DİYARİ, Ali Dinçerd. 01.06.1937 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4AHMED HAMDİ, Şirvânîd. 1831 - ö. 4 Ocak 1890Doğum YılıGörüntüle
5HİLMÎ, Mehmed Emînd. 1831 - ö. 1884Doğum YılıGörüntüle
6SÂDIK, Edirnelid. 1831 - ö. 1854 ds.Doğum YılıGörüntüle
7NÂZIM/HÜSNÎ, Hüseyin Nâzım Efendi, İstanbullud. 1828 - ö. 1881?Ölüm YılıGörüntüle
8HALİSd. 1819 - ö. 1881Ölüm YılıGörüntüle
9ES'AD, Fahrî-zâde Es'ad Efendid. ? - ö. 1881Ölüm YılıGörüntüle
10VECDÎ, Derviş-zâde Abdurrahmand. ? - ö. 1599MeslekGörüntüle
11SÂDIK, Mehmed Efendid. ? - ö. 1719-20MeslekGörüntüle
12HAMDÎ, Ahmed Hamdî Bedreddin-zâded. ? - ö. Ekim-Kasım 1711MeslekGörüntüle
13VİSALÎ, VEYSELÎ, Veyseld. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ÇEŞMÎd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15SIDKÎ, Hekimhanlıd. 1795 - ö. 1850\'den sonraAlan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ÖMER KALAFATd. 01.10.1961 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17HÜSEYİN, Hüseyin Akbulutd. 1920 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18KUSÛRÎ, Ömer Efendid. ? - ö. 1727Madde AdıGörüntüle