KEMAL/HAFIZ MİKDAT, Mikdat

(d. 01.01.1866 / ö. 01.01.1941)
hikâye anlatıcısı, âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Mikdat’tır. Halk arasında Hâfız Mikdat olarak bilinir. Âşık, 1 Ocak 1866'da Erzurum’un Gez mahallesinde doğmuştur. Çok az tahsil görmesine rağmen gelenek içinde kendini yetiştirmiştir. Âşıklıktan daha çok Erzurum kahvehanelerinde halk hikâyecisi olarak tanımıştır (Uraz 1933: 37-39). Ustası Hasankaleli Serdarî’dir. Kendinden sonra hikâye anlatımında çıraklarından Nalbant İshak Kemalî ve Behçet Mahir gibi güçlü iki şahsiyet yetiştirmiştir. Kemal mahlasını kullandığı şiirlerinde Sümmanî’nin etkileri bariz bir şekilde görülür (Özarslan 2001: 366-367). Hafız Mikdat, 1 Ocak 1941'de Erzurum’da vefat etmiştir.

Erzurum’da öteden beri yoğun olarak var olan halk hikâyesi anlatma geleneğinin ismi tespit edilebilen ilk temsilcisi Hâfız Mikdat’tır. “Kemal” mahlasıyla şiirler söylediği de bilinen (Bulut 1995: 123) Hâfız Mikdat, 1940 yıllarına kadar hikâye geleneğini şehirde canlı tutmuştur (Özarslan 2001: 69). Hâfız Mikdat’tan sonra Erzurum’da bu geleneği devam ettiren çıraklarından Âşık Nalbant İshak Kemalî [1912-1971] 1969'daki Konya Âşıklar bayramına katılmış ve “atışma” dalında ikinci gelerek “Dadaloğlu” ödülü almıştır (Türkmen 1971: 5970). Erzurum’da hikâye anlatma geleneği aynı dönemlerde diğer bir çırağı durumundaki Behçet Mahir [1919-1986] vasıtasıyla 1980’li yılların ortalarına kadar devam etmiştir. Çıraklarının ortaya koyduğu başarılar da Hâfız Mikdat’ın hikâye anlatma geleneği içinde sanat gücü ve tesirini göstermesi bakımından kayda değerdir.

Kaynakça

Bulut, Sebahattin (1995). Erzurum’da İz Bırakanlar. İstanbul: Alemdar Ofset.

Özarslan Metin (2001). Erzurum Âşıklık Geleneği. Ankara: Akçağ Yay.

Uraz, Murad (1933). Halk Edebiyatı Şiir ve Dil Örnekleri, İstanbul: Sûhulet Kütüphanesi.

Türkmen, Fikret (1971). “Âşık Kemâlî de Öldü”. Türk Folklor AraştırmalarıMayıs. 3 (262): 5970.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. METİN ÖZARSLAN
Yayın Tarihi: 15.03.2019
Güncelleme Tarihi: 15.08.2022

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1MİHNETÎ, Vehbi Polatd. 1929 - ö. 1993Doğum YeriGörüntüle
2TURABÎ, Temel Şahind. 25.03.1966 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3ASLANÎ, Aykut Asland. 15.12.1968 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4MİHNETÎ, Vehbi Polatd. 1929 - ö. 1993Doğum YılıGörüntüle
5TURABÎ, Temel Şahind. 25.03.1966 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6ASLANÎ, Aykut Asland. 15.12.1968 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7MİHNETÎ, Vehbi Polatd. 1929 - ö. 1993Ölüm YılıGörüntüle
8TURABÎ, Temel Şahind. 25.03.1966 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9ASLANÎ, Aykut Asland. 15.12.1968 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10MİHNETÎ, Vehbi Polatd. 1929 - ö. 1993MeslekGörüntüle
11TURABÎ, Temel Şahind. 25.03.1966 - ö. ?MeslekGörüntüle
12ASLANÎ, Aykut Asland. 15.12.1968 - ö. ?MeslekGörüntüle
13MİHNETÎ, Vehbi Polatd. 1929 - ö. 1993Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14TURABÎ, Temel Şahind. 25.03.1966 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ASLANÎ, Aykut Asland. 15.12.1968 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16MİHNETÎ, Vehbi Polatd. 1929 - ö. 1993Madde AdıGörüntüle
17TURABÎ, Temel Şahind. 25.03.1966 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18ASLANÎ, Aykut Asland. 15.12.1968 - ö. ?Madde AdıGörüntüle