Madde Detay

1282/1865 yılında Diyarbakır'da doğdu. Kaza kaymakamlıklarında bulunmuş Rüstem Efendi'nin oğludur. Diyarbakır Rüşdiye Mektebi'nden mezun oldu. Diyarbakır İstinaf Mahkemesi Hukuk zabıt katipliği (1883), İstinaf ceza dairesi aza mülâzımlığı (1884), Silvan sancağı bidayet müstantikliği (1888), Diyarbakır İstinaf mahkemesi başkâtipliği (1894), Edirne Vilayeti Sorgu hakimliği (1903) görevlerinde bulundu. Bu görevinde iken 1323/1905 yılında Edirne'de vefat etti.

Farsça ve Arapça'yı iyi bilirdi, dönemin tanınmış şairlerindendi. Diyarbakırlı Mehmed Tevfîk imzasıyla Hazîne-i Fünûn dergisinde şiirlerini yayımladı. Şiirlerini bir kitap hâline getiremeden genç denecek yaşta vefat etti. Büyük mutasavvıfların hayat ve eserlerinden bahseden Mir'ât-ı Tasavvuf adlı bir eseri vardır. Bu eser yazma hâlinde olup bir nüshası oğlu General Mete Bey'de bir nüshası da Dicle Üniversitesi Şevket Beysanoğlu Kütüphanesi'ndedir.

Beysanoğlu, Şevket (1997). Diyarbakırlı Fikir ve Sanat Adamları. C. II. Ankara.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1986). "Mehmed Tevfik". C. VI. İstanbul: Dergah Yay.

Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi (2006). "Mehmed Tevfik". C. VI. Ankara: AKM Yay.

Gazel

Gönül zevk-i visâli bûse-çîn-i yâr olandan sor

Hemîşe iftirâk-ı âşıkı bîmâr olandan sor

Ne mümkin sûziş-i aşkı sana bildirmek ey zâhid

Anın keyfiyyet-i zevkin dil-i gam-hâr olandan sor

Rumûz-ı alleme'l-esmâyı ta'lîm etmek istersen

Ana şeb-tâ-seher feryâd ile bîdâr olandan sor

Cihânda âşıka gonca-dehân-ı yâr ise maksûd

O sırr-ı mübhemi var hem-çü bülbül zâr olandan sor

Safâ-yı intisâbı Tevfîkâ ögren tarîkatde

Anı da aşk-ı Mevlânâ ile devvâr olandan sor

(Beysanoğlu, Şevket (1997). Diyarbakırlı Fikir ve Sanat Adamları. C. II. Ankara. 47.)