Madde Detay
NAHVÎ, Nahvî İsmail Efendi
(d. ?/? - ö. 1110/1698-99)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4
Nahvî İsmail Efendi, İstanbulludur. Şairin ailesi ve yakın çevresi hakkında bilgi yoktur. Tasavvuf yoluna girerek şeyh olmuştur. Dinî emir ve yasaklara uyma konusunda hayatının her döneminde hassas davrandığı ve yaptığı işlerin hepsinde doğru yolu gözettiği kaynaklarda ifade edilmektedir (İnce 2005: 658). Boş vakitlerini camilerde, mescidlerde insanlara öğüt ve nasihat vererek değerlendiren şair, 1110/1698-99 yılında kendi evinde öldürülmüştür. İsmail Efendi'yi öldüren şahsın kimliği hususunda bir açıklık yoktur. Sâlim Tezkiresi'nde "ol esnada bazı levendana öğüt ve nasihatta bulunmak merhumun alışkanlığı olması sebebiyle ol süfehadan bazıları bu büyük suçu işlemeye cür’et ettiler diyü şöhret bulmuştur" denilmektedir (İnce 2005: 659). Dostlarından birinin düşürdüğü şu tarihle durum biraz daha açıklık kazanmaktadır:
"Olup bir gice mihmân hânesinde
Şehîd etdi anı kalyon levendi
Didüm gûş eyleyüp fevtine târih
"Şehîden gitdi İsmail Efendi" 1110 /1698-99 (İnce 2005: 659).
Bu kıtadan anlaşıldığı kadarıyla Nahvî'nin katli, misafiri bulunan kalyon levendi tarafından gerçekleştirilmiştir (Özcan 1989: 246). Nahvî, Yenikapı Mevlevihanesi haricine defnolundu (Özcan 1989: 246; İnce 2005: 659; Kurnaz 2001:1039).
Vakayiü'l-Fuzala'da İsmail Efendi hakkında "talâkat-ı lisân ile meşhur, maarife âşinâ, hoş sohbet, şuh meşrep, sıcak kanlı bir âdem denilir. (Özcan 1989: 246) Sâlim'de ise "ilmi yönünden başka şiir ve inşa ile" de ilgisinin olduğu belirtilir. (İnce 2005: 659)
Kaynakça
İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 660-62.
Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.)(2001). Mehmed Nâil Tuman Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C.II. Ankara: Bizim Büro Yay.
Özcan, Abdülkadir (hzl.) (1989). Şeyhî Mehmed Efendi Vekayiü’l-Fuzelâ. Şakayık-ı Numaniye ve Zeyilleri. C.4. İstanbul: Çağrı Yay.
Madde Yazım Bilgileri
Yazar: PROF. DR. İSMAİL HAKKI AKSOYAKYayın Tarihi: 19.12.2013Güncelleme Tarihi: 25.11.2020Eserlerinden Örnekler
Tâze çemen ki feyz-i bahâr ile cûş ider
Ol serv-i bâg-ı behceti hem sebz-pûş ider
Sahbâ-yı nâz u işvesi geldikde çeşmine
Mest-i müdâm-ı meclis-i nahvet-fürûş ider
(İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 660-62).
İlişkili Maddeler
Yayın Tarihi: 19.12.2013Güncelleme Tarihi: 25.11.2020Eserlerinden Örnekler
Tâze çemen ki feyz-i bahâr ile cûş ider
Ol serv-i bâg-ı behceti hem sebz-pûş ider
Sahbâ-yı nâz u işvesi geldikde çeşmine
Mest-i müdâm-ı meclis-i nahvet-fürûş ider
(İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 660-62).
İlişkili Maddeler
Güncelleme Tarihi: 25.11.2020Eserlerinden Örnekler
Tâze çemen ki feyz-i bahâr ile cûş ider
Ol serv-i bâg-ı behceti hem sebz-pûş ider
Sahbâ-yı nâz u işvesi geldikde çeşmine
Mest-i müdâm-ı meclis-i nahvet-fürûş ider
(İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 660-62).
İlişkili Maddeler
Eserlerinden Örnekler
Tâze çemen ki feyz-i bahâr ile cûş ider
Ol serv-i bâg-ı behceti hem sebz-pûş ider
Sahbâ-yı nâz u işvesi geldikde çeşmine
Mest-i müdâm-ı meclis-i nahvet-fürûş ider
(İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 660-62).
İlişkili Maddeler
| Sn. | Madde Adı | D.Tarihi / Ö.Tarihi | Benzerlik | İncele |
|---|---|---|---|---|
| 1 | ABDÎ, Himmet-zâde, Şeyh Abdullâh Efendi | d. 1640 - ö. 1710 | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 2 | Ahmet Mithat Efendi | d. 1844 - ö. 28 Aralık 1912 | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 3 | AZÎZ, Abdülazîz Bey, İstanbullu | d. 1850 - ö. 1918 | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 4 | ABDÎ, Himmet-zâde, Şeyh Abdullâh Efendi | d. 1640 - ö. 1710 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 5 | Ahmet Mithat Efendi | d. 1844 - ö. 28 Aralık 1912 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 6 | AZÎZ, Abdülazîz Bey, İstanbullu | d. 1850 - ö. 1918 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 7 | ABDÎ, Himmet-zâde, Şeyh Abdullâh Efendi | d. 1640 - ö. 1710 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 8 | Ahmet Mithat Efendi | d. 1844 - ö. 28 Aralık 1912 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 9 | AZÎZ, Abdülazîz Bey, İstanbullu | d. 1850 - ö. 1918 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 10 | ABDÎ, Himmet-zâde, Şeyh Abdullâh Efendi | d. 1640 - ö. 1710 | Meslek | Görüntüle |
| 11 | Ahmet Mithat Efendi | d. 1844 - ö. 28 Aralık 1912 | Meslek | Görüntüle |
| 12 | AZÎZ, Abdülazîz Bey, İstanbullu | d. 1850 - ö. 1918 | Meslek | Görüntüle |
| 13 | ABDÎ, Himmet-zâde, Şeyh Abdullâh Efendi | d. 1640 - ö. 1710 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 14 | Ahmet Mithat Efendi | d. 1844 - ö. 28 Aralık 1912 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 15 | AZÎZ, Abdülazîz Bey, İstanbullu | d. 1850 - ö. 1918 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 16 | ABDÎ, Himmet-zâde, Şeyh Abdullâh Efendi | d. 1640 - ö. 1710 | Madde Adı | Görüntüle |
| 17 | Ahmet Mithat Efendi | d. 1844 - ö. 28 Aralık 1912 | Madde Adı | Görüntüle |
| 18 | AZÎZ, Abdülazîz Bey, İstanbullu | d. 1850 - ö. 1918 | Madde Adı | Görüntüle |