NİGÂHÎ

(d. ?/? - ö. 940/1533/34)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Bazı kaynaklara göre Aydınlı, bazılarına göre İstanbulludur. Tahsilini tamamlama fırsatını bulamayarak kâtip oldu. Sultan Divanî (Divane Mehmed Çelebi) İstanbul’a geldiğinde ona intisap ederek Mevlevî oldu. Sonradan abdâllara katılarak Melâmîlik yoluna giren şair 940/1533/34’de öldü. Kaynaklarda sıkıntılı bir ömür sürdüğü de kayıtlıdır. Sehî Bey, şair hakkında sadece “hoş-tab’dur” demekle yetinir. Latîfî Nigâhî’nin kendini beğenen, gururlu bir kimse olduğunu, “kibir uğursuzdur” sözüne uygun olarak zamanla dimağına halel gelip kaşlarını ve kirpiklerini kesmek suretiyle Kalenderîlere karıştığını, hatta “Hattın tırâş iderse ta’n itmenüz Nigâhî / Ehl-i kalemse n’ola dîvâne-râ kalem nîst” diyerek kendi hâlini ortaya koyduğunu söyler. Latîfî şiirlerinin az olmasına ve zor bulunmasına rağmen şairliğindeki incelikle tanındığını ifade etmektedir. Edirneli Nazmî’nin Mecma’u’n-Nezâ’ir’inde iki, Pervâne Bey Mecmuası’nda üç şiiri bulunmaktadır.

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ, Sicill-i Osmanî. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay.

Ali Enver (1309). Semâ’-Hâne-i Edeb. İstanbul: Âlem Matbaası.

Canım, Rıdvan (hzl.) (2000). Latîfî, Tezkiretü’ş-Şu’arâ ve Tabsıratü’n-Nuzemâ. Ankara: AKM Yay.

Genç, İlhan (2000). Esrar Dede, Tezkire-i Şu’arâ-yı Mevleviyye. Ankara: AKM Yay.

İsen, Mustafa (hzl.) (1994).  Künhü’l-Ahbâr’ın Tezkire Kısmı. Ankara: AKM Yay.

Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Âşık Çelebi, Meşâ’irü’ş-Şu’arâ (İnceleme-Metin). İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.

Köksal, M. Fatih (2012). Edirneli Nazmî, Mecma’u’n-Nezâ’ir. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-292688/h/edirneli-nazmi-mecmaun-nezair.pdf. [erişim tarihi: 20.03.2013]

Köksal, M. Fatih (2006). “Nigâhî”. Türk Dünyası Edebiyatçılar Yazarlar ve Şairler Ansiklopedisi. C. 6. Ankara: AKM Yay. 613.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Nail Tuman, Tuhfe-i Nâ’ilî. Ankara: Bizim Büro Yay.

“Nigâhî” (1990). Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi. C. 7. İstanbul: Dergâh Yay. 55.

Pervâne Bey. Mecmû’a-i Nezâ’ir. Topkapı Sarayı Kütüphanesi Bağdat No. 406, vr. 356a, 550b, 582a.

Sehî (1325). Tezkire-i Sehî. İstanbul: Matbaa-i Âmidî.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET FATİH KÖKSAL
Yayın Tarihi: 09.09.2013
Güncelleme Tarihi: 30.10.2020

Eserlerinden Örnekler

 Rişte-i cân ola her târı eger pîrehenüñ

 Ditreye üstüñe tâ olmaya âzürde tenüñ

 Kilk-i kudret ki yazarken rakam-ı ruhlaruñı

 Noktadur kim varak-ı hüsnüñe tammış dehenüñ

 Ne revâ ben ayaguñ öpemezin bâd-ı sabâ

 Gire koynına seher sen nâzük bedenüñ

 Kûh-ı mihnetde gehî tîşe gehî seng-i sitem

 Veh ki başına neler geldi görüñ Kûh-ken’üñ

 Husrev-i mülk-i sühen eyleye tahsîn baña

 Ey Nigâhî eger işitse bu nazm-ı hasenüñ

(Köksal, M. Fatih (2012). Edirneli NazmîMecma’u’n-Nezâ’ir. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-292688/h/edirneli-nazmi-mecmaun-nezair.pdf. [erişim tarihi: 20.03.2013])


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1BEZMÎ, Yasakçı-zâde İbrahim Bezmî Efendid. ? - ö. Aralık-Ocak 1682-83Doğum YeriGörüntüle
2Abdülhak Bilseld. 1923 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Nurettin Artamd. 1900 - ö. 26 Ekim 1958Doğum YeriGörüntüle
4BEZMÎ, Yasakçı-zâde İbrahim Bezmî Efendid. ? - ö. Aralık-Ocak 1682-83Doğum YılıGörüntüle
5Abdülhak Bilseld. 1923 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Nurettin Artamd. 1900 - ö. 26 Ekim 1958Doğum YılıGörüntüle
7BEZMÎ, Yasakçı-zâde İbrahim Bezmî Efendid. ? - ö. Aralık-Ocak 1682-83Ölüm YılıGörüntüle
8Abdülhak Bilseld. 1923 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9Nurettin Artamd. 1900 - ö. 26 Ekim 1958Ölüm YılıGörüntüle
10BEZMÎ, Yasakçı-zâde İbrahim Bezmî Efendid. ? - ö. Aralık-Ocak 1682-83MeslekGörüntüle
11Abdülhak Bilseld. 1923 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Nurettin Artamd. 1900 - ö. 26 Ekim 1958MeslekGörüntüle
13BEZMÎ, Yasakçı-zâde İbrahim Bezmî Efendid. ? - ö. Aralık-Ocak 1682-83Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Abdülhak Bilseld. 1923 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Nurettin Artamd. 1900 - ö. 26 Ekim 1958Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16BEZMÎ, Yasakçı-zâde İbrahim Bezmî Efendid. ? - ö. Aralık-Ocak 1682-83Madde AdıGörüntüle
17Abdülhak Bilseld. 1923 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18Nurettin Artamd. 1900 - ö. 26 Ekim 1958Madde AdıGörüntüle