NİYAZİ ECE

(d. 20.02.1955 / ö. -)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Niyazi Ece, 20 Şubat 1955'te Erzincan'ın Tercan ilçesine bağlı Gafur Efendi köyünde doğmuştur. Ece, görme engelli olduğu için okula gidemez. Altı Nokta Körler Derneğinde okuma yazma öğrenen âşık, ilkokul diplomasını buradan alır. Beş erkek kardeşi olan âşığın ağabeylerinden biri Kızılırmak'ta boğulur. Niyazi Ece evli ve dört çocuk babasıdır (Şengül 2010: 400).

Niyazi Ece, on dört yaşında şiir söylemeye başlar. İlk şiirinde yaşadığı köydeki insanların durumlarını anlatır. Kendisini âşıklık geleneğinin içerisinde konumlandıran Ece, rüya görme ve bade içme motiflerine inanmadığını, fakat şiir yazarken görmüş olduğu rüyaların etkisinde kaldığını belirtir. Âşığın bir ustası yoktur, saz çalmayı kendi kendine öğrenir. Şiirlerinde mahlas olarak bazen Niyazi bazen de Niyazi Ece ismini kullanır. Âşık meclislerine, şiir dinletilerine katılır ancak atışmalarda yer almaz. Âşık, irticalen şiir söyleyebilir. Söylediği şiirler üzerinde daha sonra değişiklikler yapar (Şengül 2010: 405).

Niyazi Ece'nin ailesinde kendisinden başka âşık yoktur. Âşık; Daimi, Ali Ekber Çiçek ve Turan Engin ile görüşür. Niyazi Ece'nin etkisinde kaldığı kişiler Mahzuni Şerif, Muhlis Akarsu, Âşık Veysel, Yunus Emre, Hacı Bektaş Veli, Mevlana ve Baba Mansur'dur. Haksızlığa karşı olmasından dolayı Pir Sultan Abdal'ı kendisine örnek alır. Ozanlar Birliği, Atatürkçü Düşünce Derneği ve Altı Nokta Körler Derneğine üyedir (Şengül 2010: 406).

Şiirlerini hece ölçüsüyle kıtalar hâlinde yazar. Hecenin yedili, sekizli, on birli ve on altılı kalıplarına hâkimdir. Şiirleri çoğunlukla koşma ve mani türündedir. Ece, şiirlerinde insanlığı etkileyen konulara, ülke sorunlarına, sömürü sorununa değinir. Köy ve köy hayatı âşığın şiirlerinin bir diğer önemli konusudur. Mustafa Kemal, Mevlana ve Mahzuni Şerif hakkında da şiirler yazar.

Kaynakça

Şengül, Harun (2010). "Niyazi Ece (Âşık Ece)". Sazın ve Sözün Sultanları Yaşayan Halk Şairleri IV. Ed. Fatma Ahsen Turan ve Başak Uysal. Ankara: Gazi Kitabevi. 400-413.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. NAGİHAN ÇETİN
Yayın Tarihi: 27.12.2018
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1NOVRUZ KARATEHLELİd. 1921 - ö. 1961Doğum YeriGörüntüle
2MAHMUT, Mahmut Cihangirîd. 1966 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Yusuf Ziya Ademhand. 1928 - ö. 6 Temmuz 1991Doğum YeriGörüntüle
4NOVRUZ KARATEHLELİd. 1921 - ö. 1961Doğum YılıGörüntüle
5MAHMUT, Mahmut Cihangirîd. 1966 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Yusuf Ziya Ademhand. 1928 - ö. 6 Temmuz 1991Doğum YılıGörüntüle
7NOVRUZ KARATEHLELİd. 1921 - ö. 1961MeslekGörüntüle
8MAHMUT, Mahmut Cihangirîd. 1966 - ö. ?MeslekGörüntüle
9Yusuf Ziya Ademhand. 1928 - ö. 6 Temmuz 1991MeslekGörüntüle
10NOVRUZ KARATEHLELİd. 1921 - ö. 1961Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11MAHMUT, Mahmut Cihangirîd. 1966 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12Yusuf Ziya Ademhand. 1928 - ö. 6 Temmuz 1991Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13NOVRUZ KARATEHLELİd. 1921 - ö. 1961Madde AdıGörüntüle
14MAHMUT, Mahmut Cihangirîd. 1966 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15Yusuf Ziya Ademhand. 1928 - ö. 6 Temmuz 1991Madde AdıGörüntüle