NİYÂZÎ, Niyâzî Çelebi

(d. ?/? - ö. 944/1537)
divan şairi, sipahi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Üsküp’te doğdu. Frenk İbrahim Paşa’nın müezzini oldu. Riyâzî’nin hemşehrisi ve dostudur. Musîkî ehli idi ve besteleyip söylediği murabbaları ile tanındı. Ayas Paşa, bir meclisinde Niyâzî’nin murabbalarından birini duyup beğenmiş ve şairi sipahi olarak bölüğe kaydettirmiştir. Bu vesileyle bazı ihsanlara nail olmuştur. Aşık Çelebi, Rumeli üslûbuyla şiirler söyleyen Niyâzî’nin gazelden ziyade murabbada başarılı olduğunu nakleder (Kılıç 2010: 928).

Kaynakça

Aktan, Ali, vd. (hzl) (1995). Mehmed Süreyyâ Sicill-i Osmânî. İstanbul: Sebil Yay.
İpekten, Haluk, M. İsen, R. Toparlı, N. Okçu, T. Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KB Yay.
Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Ȃşık Çelebi, Meşâ’irü’ş-Şu’arâ. C. 2. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.
Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Nail Tuman, Tuhfe-i Nâilî. Ankara: Bizim Büro Yay.
Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara: Kültür Bakanlığı e-kitap: http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219121/h/girishc.pdf (Erişim Tarihi: 02.02.2014).
 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. HÜSEYİN GÖNEL
Yayın Tarihi: 10.03.2014
Güncelleme Tarihi: 30.10.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Kûşe-i gamda hayâl-i yârdur eglencemüz
Bülbül-i ışkuz dilâ gülzârdur eglencemüz

Ömri çog olsun gam-ı zülfün bizi terk eylemez
Eksük olmaz kanda ise vardur eglencemüz

Cennet-i Firdevs içün zâhid bugün gam çekmezüz
İki âlemde hemîn dîdârdur eglencemüz

Akıdup göz yaşını bülbül gibi nâlânıyuz
Bir yüzi gül serv-i hoş-reftârdur eglencemüz

Künc-i fürkatde Niyâzî gâh derd ü gâh elem
Gâh vasf-ı yâr ile eş‘ârdur eglencemüz

Murabba

Hevâ-yı ışk dil-berden kesilmez
Belâ vü derd ü mihnetden çekilmez
Nice pend eyler isem hîç onulmaz
Yanulmaz bu deli gönlüm yanulmaz

Yine bir yâre meftûn olmak ister
Gam-ı hicr ile mahzûn olmak ister
Düşüp taglara Mecnûn olmak ister
Yanulmaz bu deli gönlüm yanulmaz

(Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara: Kültür Bakanlığı e-kitap: http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219121/h/girishc.pdf s.393. (Erişim Tarihi: 02.02.2014))

*
Âl ile benüm gönlüm alan yârün elinden
Gönlüm ârâm eylemez taglara düşmemdür hemân

(Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Nail Tuman, Tuhfe-i Nâilî. Ankara: Bizim Büro Yay. 1126.)
 


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1DÜRRÎ, Dürrî Çelebid. ? - ö. 1494-5’ten sonraDoğum YeriGörüntüle
2Mîrî, Mîrî-i Rûmîd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3RİNDÎ, Mehmed Rindî Efendid. ? - ö. 1565Doğum YeriGörüntüle
4DÜRRÎ, Dürrî Çelebid. ? - ö. 1494-5’ten sonraDoğum YılıGörüntüle
5Mîrî, Mîrî-i Rûmîd. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6RİNDÎ, Mehmed Rindî Efendid. ? - ö. 1565Doğum YılıGörüntüle
7DÜRRÎ, Dürrî Çelebid. ? - ö. 1494-5’ten sonraÖlüm YılıGörüntüle
8Mîrî, Mîrî-i Rûmîd. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9RİNDÎ, Mehmed Rindî Efendid. ? - ö. 1565Ölüm YılıGörüntüle
10DÜRRÎ, Dürrî Çelebid. ? - ö. 1494-5’ten sonraMeslekGörüntüle
11Mîrî, Mîrî-i Rûmîd. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
12RİNDÎ, Mehmed Rindî Efendid. ? - ö. 1565MeslekGörüntüle
13DÜRRÎ, Dürrî Çelebid. ? - ö. 1494-5’ten sonraAlan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Mîrî, Mîrî-i Rûmîd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15RİNDÎ, Mehmed Rindî Efendid. ? - ö. 1565Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16DÜRRÎ, Dürrî Çelebid. ? - ö. 1494-5’ten sonraMadde AdıGörüntüle
17Mîrî, Mîrî-i Rûmîd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18RİNDÎ, Mehmed Rindî Efendid. ? - ö. 1565Madde AdıGörüntüle