NUTKÎ, Ali Nutki Baba

(d. 1869 / ö. 1936)
şair
(Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Ali Nutki Baba, Bektaşi postnişini ve şairidir. 1869 yılında dünyaya gelmiştir. Doğum yeri bilinmemektedir. Bektaşi babası Nuri Baba’nın oğludur. Mehmed Ali Hilmi Dedebaba’ya ikrar verip ondan el almış ve Bektaşi Tarikatı’na bu vesileyle intisap etmiştir. Babası Nuri Baba’nın vefat etmesinin ardından babasının postnişinliğini yaptığı İstanbul Çamlıca Bektaşi Tekkesi postuna oturmuş ve burada Bektaşi Babalığı yapmıştır. Halk arasında "Nur Baba" olarak anılmıştır. İki Devrin Perde Arkası adlı kitaptaki açıklamaya göre, (mim mim) grubunda Ulusal hareketi destekleyenler arasında yer almıştır. Müritlerinden yazar Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Turgut Koca'ya göre "yerme mi yahut övme amacı mı taşıdığı belli olmayan Nur Baba isimli romanında Ali Nutkî Baba’yla ilgili gerçek ile yalan arası hikâyeler kaleme almıştır”. 1936 yılında vefat eden Ali Nutki Baba, önce Çamlıca tekkesinde bulunan mezarlığa defnedilmiş, daha sonra Çamlıca Tekkesi’nin yıkılmasının ardından kabri Merdivenköy Bektaşi Tekkesi'nin yanında bulunan Mansur Baba bahçesine taşınmıştır (Özmen 1998: 117; Koca 1990: 739).

Bektaşi inancına mensup bir ailenin çocuğu olarak büyüyen Ali Nutkî Baba’nın edebî kişiliğinin şekillenmesinde bu durum oldukça etkili olmuştur. Nitekim sonrasında Mehmed Ali Hilmi Dedebaba’ya intisap ederek kendisi de bir Bektaşi babası olan Ali Nutkî, şiirlerinde Bektaşilik inancı ve adabı ile ilgili konulara yer vermiştir. Nitekim mevcut kaynaklarda yer verilen az sayıda şiirinden de bu durumu anlamak mümkündür (Özmen 1998: 117; Koca 1990: 739-740).

Kaynakça

Koca, Turgut (1990). Bektaşi Alevi Şairleri ve Nefesleri. İstanbul: Maarif Kitaphanesi.

Özmen, İsmail (1998). Alevi-Bektaşi Şiirleri Antolojisi. C. 5. Ankara: Kültür Bakanlığı Yay. 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. BÜLENT AKIN
Yayın Tarihi: 21.08.2019
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1MEYDANİ/MEYDANİ MEHMET/MEYDANİ BABAd. 1865/1869? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
2MAHMÛD FU'ÂD, Menemenlid. 1869 - ö. 1913Doğum YılıGörüntüle
3BÜLBÜL HOCA/ŞERİFE, Şerife Hanımd. 1869-1870 - ö. 1932Doğum YılıGörüntüle
4Ali Nazif Sürurid. 1861 - ö. 1936Ölüm YılıGörüntüle
5Leyla Sazd. 1850 - ö. 6 Aralık 1936Ölüm YılıGörüntüle
6Samipaşazade Sezaid. 1859 - ö. 26 Nisan 1936Ölüm YılıGörüntüle
7Hüseyin Avni Cinozoğlu (Hüseyin Akıncı)d. 1955 - ö. 4 Eylül 2015MeslekGörüntüle
8Metin Köktend. 1 Mart 1947 - ö. 27 Kasım 1998MeslekGörüntüle
9Zeynep Alpasland. 1983 - ö. ?MeslekGörüntüle
10KEMTERÎ, İbrahim Alkand. 1945 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11YEDİHARF, Hasan Hüseyin Şahind. 1884 - ö. 1938Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12YANYATAN, Ali Bellid. 1923 - ö. 1990Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13Tayyip Atmacad. 10 Haziran 1962 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14ŞÛRÎ, Derviş Şûrî Çelebid. ? - ö. 1582-83Madde AdıGörüntüle
15VÂRİDÎ, Bahşî Çavuşoğlu Ömer Vâridî Çelebid. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle