Madde Detay
PERİŞÂNÎ, Molla Mehmet
(d. ? / ö. ?)
âşık
(Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4
Molla Mehmet 19. yüzyılın son çeyreği ile 20. yüzyılın ilk yarısında Sivas'ın Merkez ilçesine bağlı Çongar köyünde yaşamıştır. Doğum tarihi hakkında kesin bilgi yoktur. Şiirlerinde Perişanî mahlasını kullanmıştır. Perişanî mahlasını o zamanın âlimlerinden sayılan Tahyurtlu Hacı Said Efendi kendisine vermiştir. Molla Mehmet'in babası Mustafa, aslen Çongar köyü yakınlarında yer alan Hanlı köyündendir. Çongar’a daha sonra göç etmiştir. Ömrü fakirlik içerisinde geçen Perişanî, anlatılanlara göre kişilik olarak saf ve temiz bir insandır. Nakşıbendi tarikatine intisab etmiş, ömrünün çoğunu oruç tutarak geçirmiştir. Onun bu durumu, hakkında çeşitli menkıbeler ortaya çıkmasına neden olmuş, halk onun keramet sahibi bir insan olduğuna inanmıştır (Pürlü 2002: 239). Doğduğu köy olan Çongar’da vefat eden Molla Mehmet’in mezarı da aynı köyde (Kaya 2009: 403) olup ne zaman öldüğü bilinmemektedir.
Perişanî'nin şiirlerini yazmış olduğu defteri oğlu tarafından ırmağa düşürülerek kaybedilmiştir. Bu sebeple ne yazık ki günümüze kadar birkaç şiiri ulaşabilmiştir. Bunlar; "Kıtlık Destanı" ve "İhtiyarlık Destanı"dır. Bazı şiirlerinin başkaları tarafından yazılmış olma ihtimali ile zamanla ortaya çıkabileceği ümit edilmektedir. Mevcut şiirlerine bakıldığında Perişanî'nin güçlü bir şair olduğu anlaşılmaktadır (Pürlü 2002: 239-242).
Kaynakça
Karakuş, Mesut (2002). Sivas Güney Köyü Halk Edebiyatı Örnekleri. Bitirme Tezi. Sivas: Cumhuriyet Üniversitesi.
Kaya, Doğan (2009). Sivas Halk Şâirleri IV. Sivas: Önder Matbaacılık.
Pürlü, Kadir (2002). Sivas'ta İlbeyli Türkmenleri I. Sivas: Doğan Matbaacılık.
Madde Yazım Bilgileri
Yazar: DR. DOĞAN KAYA - ARAŞ. GÖR. MURAT ÇİLYayın Tarihi: 05.03.2019Güncelleme Tarihi: 10.12.2020
İlişkili Maddeler
Yayın Tarihi: 05.03.2019Güncelleme Tarihi: 10.12.2020
İlişkili Maddeler
Güncelleme Tarihi: 10.12.2020
İlişkili Maddeler
İlişkili Maddeler
| Sn. | Madde Adı | D.Tarihi / Ö.Tarihi | Benzerlik | İncele |
|---|---|---|---|---|
| 1 | SIDKÎ, Şaban | d. 1898 - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 2 | ÇELİK, Enver Çelik | d. 1943 - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 3 | AYŞE BERK | d. 1874 - ö. 1953 | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 4 | SIDKÎ, Şaban | d. 1898 - ö. ? | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 5 | ÇELİK, Enver Çelik | d. 1943 - ö. ? | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 6 | AYŞE BERK | d. 1874 - ö. 1953 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 7 | SIDKÎ, Şaban | d. 1898 - ö. ? | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 8 | ÇELİK, Enver Çelik | d. 1943 - ö. ? | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 9 | AYŞE BERK | d. 1874 - ö. 1953 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 10 | SIDKÎ, Şaban | d. 1898 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
| 11 | ÇELİK, Enver Çelik | d. 1943 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
| 12 | AYŞE BERK | d. 1874 - ö. 1953 | Meslek | Görüntüle |
| 13 | SIDKÎ, Şaban | d. 1898 - ö. ? | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 14 | ÇELİK, Enver Çelik | d. 1943 - ö. ? | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 15 | AYŞE BERK | d. 1874 - ö. 1953 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 16 | SIDKÎ, Şaban | d. 1898 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |
| 17 | ÇELİK, Enver Çelik | d. 1943 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |
| 18 | AYŞE BERK | d. 1874 - ö. 1953 | Madde Adı | Görüntüle |