PERİŞÂNÎ, Molla Mehmet

(d. ? / ö. ?)
âşık
(Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Molla Mehmet 19. yüzyılın son çeyreği ile 20. yüzyılın ilk yarısında Sivas'ın Merkez ilçesine bağlı Çongar köyünde yaşamıştır. Doğum tarihi hakkında kesin bilgi yoktur. Şiirlerinde Perişanî mahlasını kullanmıştır. Perişanî mahlasını o zamanın âlimlerinden sayılan Tahyurtlu Hacı Said Efendi kendisine vermiştir. Molla Mehmet'in babası Mustafa, aslen Çongar köyü yakınlarında yer alan Hanlı köyündendir. Çongar’a daha sonra göç etmiştir. Ömrü fakirlik içerisinde geçen Perişanî, anlatılanlara göre kişilik olarak saf ve temiz bir insandır. Nakşıbendi tarikatine intisab etmiş, ömrünün çoğunu oruç tutarak geçirmiştir. Onun bu durumu, hakkında çeşitli menkıbeler ortaya çıkmasına neden olmuş, halk onun keramet sahibi bir insan olduğuna inanmıştır (Pürlü 2002: 239). Doğduğu köy olan Çongar’da vefat eden Molla Mehmet’in mezarı da aynı köyde (Kaya 2009: 403) olup ne zaman öldüğü bilinmemektedir.

Perişanî'nin şiirlerini yazmış olduğu defteri oğlu tarafından ırmağa düşürülerek kaybedilmiştir. Bu sebeple ne yazık ki günümüze kadar birkaç şiiri ulaşabilmiştir. Bunlar; "Kıtlık Destanı" ve "İhtiyarlık Destanı"dır. Bazı şiirlerinin başkaları tarafından yazılmış olma ihtimali ile zamanla ortaya çıkabileceği ümit edilmektedir. Mevcut şiirlerine bakıldığında Perişanî'nin güçlü bir şair olduğu anlaşılmaktadır (Pürlü 2002: 239-242).

Kaynakça

Karakuş, Mesut (2002). Sivas Güney Köyü Halk Edebiyatı Örnekleri. Bitirme Tezi. Sivas: Cumhuriyet Üniversitesi. 

Kaya, Doğan (2009). Sivas Halk Şâirleri IV. Sivas: Önder Matbaacılık.

Pürlü, Kadir (2002). Sivas'ta İlbeyli Türkmenleri I. Sivas: Doğan Matbaacılık.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. DOĞAN KAYA - ARAŞ. GÖR. MURAT ÇİL
Yayın Tarihi: 05.03.2019
Güncelleme Tarihi: 10.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1GARİP/HAMZA, Hamza Karabulutd. 01.01.1960 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2MİRZE BAYRAMOVd. 1888 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3YUSUF GÖÇERd. 1962 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4GARİP/HAMZA, Hamza Karabulutd. 01.01.1960 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5MİRZE BAYRAMOVd. 1888 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6YUSUF GÖÇERd. 1962 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7GARİP/HAMZA, Hamza Karabulutd. 01.01.1960 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8MİRZE BAYRAMOVd. 1888 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9YUSUF GÖÇERd. 1962 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10GARİP/HAMZA, Hamza Karabulutd. 01.01.1960 - ö. ?MeslekGörüntüle
11MİRZE BAYRAMOVd. 1888 - ö. ?MeslekGörüntüle
12YUSUF GÖÇERd. 1962 - ö. ?MeslekGörüntüle
13GARİP/HAMZA, Hamza Karabulutd. 01.01.1960 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14MİRZE BAYRAMOVd. 1888 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15YUSUF GÖÇERd. 1962 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16GARİP/HAMZA, Hamza Karabulutd. 01.01.1960 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17MİRZE BAYRAMOVd. 1888 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18YUSUF GÖÇERd. 1962 - ö. ?Madde AdıGörüntüle