RÂSİM, Râsim Paşa

(d. 1242/1826 - ö. 1309/1891)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Kıbrıs mutasarrıfı Cenânî-zâde İshak Paşa‘nın büyük oğlu ve Kadrî Paşa‘nın küçük kardeşidir (Dağlıoğlu 1939: 62). Cemil Cahit Güzelbey, Râsim Raşa’nın torunu Ekrem Cenânî’den naklen Râsim Paşa’nın 65 yaşında öldüğünü yazmaktadır (Güzelbey 1984: 61). Bu durumda Râsim Paşa'nın 1242/1826'da doğduğu tahmin edilebilir. Yazdığı bir kasidede çocukluk yıllarına ait bil­giler vermektedir. Râsim Paşa üç kez evlenmiştir. 1267/1850’de yazdığı 90 beyitlik bir kasideden ilkin meslek olarak askerliği seçtiği anlaşılmaktadır. Kuşadalı İbrahim Efendi‘nin Halvetî tarikatına intisap etmiştir. O zamanlar ilmiye sınıfı ile yüksek rütbe­li kişilerin çocukları askerlik dışında tutulmuş olmasına rağmen, Râsim Paşa babasından askere alınması konusunda yardım istemiş bir yandan da Halep valisine başvurarak asker olmak istediğini bildirmiştir. Sadrazam Koca Reşîd Paşa makamından gelen bir emirle Halep kışlasında askerliğe başlamıştır. Oğlu Rıza Cenâni’nin anlattığına göre Râsim Paşa, Kırım savaşına katılmıştır. Mütercim Âsım‘ın Üsküdar’da­ki aile mezarlığı içindeki mezar kitabesinde en son memuriyetinin Malatya Mutasarrıflığı olduğu yazılıdır (Güzelbey 1977). Malatya’dan önce Urfa ve Rize‘de mutasarrıflık yapmıştır. 20 Muharrem 1309/26 Ağustos 1891 yılında vefat etmiştir.

Elde bir kaside ve bir gazeli bulunmaktadır. Paşa’nın çağdaşı Menşûrî Halîl Baba ile dostlukları olduğu şiirinden anlaşılmaktadır. Çoğu Antep şairinde olduğu gibi Paşa’nın da şiirleri Antep savunmasında yok olmuştur. Hikmet Turhan Dağlıoğlu, kendisinde bulunan ve bazı Antep şairlerinin şiirlerini ihtiva eden bir mecmuada Râsim Paşa'ya ait olduğunu sandığı bir gazelini yayımlamıştır (Dağlıoğlu 1939: 63).

Kaynakça

Dağlıoğlu, Hikmet Turhan (1939). Gaziantep Meşâhiri. Gaziantep: CHP Basımevi.

Güzelbey, Cemil Cahit (1966). Gaziantep Şer'i Mahkeme Sicilleri. Gaziantep: Sanat Matbaası.

Güzelbey, Cemil Cahit (14-21.11.1977). “Rasim Paşa”. Gaziantep Sabah Gazetesi.

Güzelbey, Cemil Cahit (1984). Cenânîler. Gaziantep.

Yakar, Halil İbrahim (2013). Antepli Divan Şairleri. Gaziantep: Yaşar Cevizli Mağazaları Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. HALİL İBRAHİM YAKAR
Yayın Tarihi: 18.09.2014
Güncelleme Tarihi: 30.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Agladır üftâdeni cevr ü cefâ-yı perçemin

Kimseler şemmetmemiş bûy-ı vefâ-yı perçemin

Zîr-i festen mâh-ı nev-veş gâhice uç gösterir

Mülk-i hüsne nûr bahş eyler ziyâ-yı perçemin

Şem‘-i rüzgârın önünde yanmaga pervâne-veş

Kıl kadar kılmaz tehâşşî mübtelâ-yı perçemin

Mâlik-i iklîm-i Fes olsa ser-â-ser çok mudur

Sad-hezârân genc-i Mısr olmaz behâ-yı perçemin

Hatt-ı ruhsârınla saf tertîb idüp her rûz u şeb

Karalarda kan döker ceyş-i vegâ-yı perçemin

Bî-irâde Râsim-âsâ dil veren ey meh sana

Bî-müdârâ bend olup olsun fedâ-yı perçemin

(Yakar, Halil İbrahim (2013). Antepli Divan Şairleri. Gaziantep: Yaşar Cevizli Mağazaları Yay. 193.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Za‘ifî, Za‘ifî Efendid. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2HAYRET, Bahâeddîn Hayret Efendid. ? - ö. 1886Doğum YeriGörüntüle
3HİLMÎ, Ahmed Hilmîd. ? - ö. 1824Doğum YeriGörüntüle
4KARÂRÎ, Tahird. 1835/1826 - ö. 1915Doğum YılıGörüntüle
5NECÎB, Hacı Necîb Paşad. 1826? - ö. 1905Doğum YılıGörüntüle
6AVNÎ, Yenişehirlid. 1826 - ö. 1883Doğum YılıGörüntüle
7HÜSEYİNd. 1811 - ö. 1891Ölüm YılıGörüntüle
8Sadullah Paşad. 1838 - ö. 1891Ölüm YılıGörüntüle
9RİF'AT, Ahmed Rif'at, Kânî Paşa-zâded. 1844 - ö. 1891Ölüm YılıGörüntüle
10FETHÎ, Abdulfettâh Efendid. 1837 - ö. 1899MeslekGörüntüle
11BAHÂEDDÎN, Zîver Paşa-zâde Yûsufd. 1851 - ö. 1916MeslekGörüntüle
12HAKKI, Mehmed Hakkı Bey, Adanalıd. 1853 - ö. 1912MeslekGörüntüle
13ZULMÎ, Molla Ali Efendid. ? - ö. 19. yy.Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14FERYÂDÎ, Dervîş Hasan, Dervîş Hasan Efendi, Şeyh Hasan, Şeyh Hasan Babad. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15RE'FET, Karavâiz-zâde Hasan Efendid. 1837 - ö. 1912Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16MAHMÛD EFENDİ b. Celâl-zâde Mustafad. ? - ö. 1596\\\\\\\'dan sonraMadde AdıGörüntüle
17CEMÎL, Köprülü-zâde Mahmûd Cemîl Beyd. 1834 - ö. 1914Madde AdıGörüntüle
18DÂMÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle