RİYAZÎ, Ali Çelebi, Kuloğlu

(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi, müneccim, kadı
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbulludur. 16. yy. şairlerinden olan Riyâzî’nin asıl adı Ali olup Kuloğlu sanıyla tanındı. Kara Bâlî Çelebi tarafından evlat edinilip yetiştirildi. İskender Çelebi’nin himayesini kazandı. Şairliğinin ve kadılığının yanı sıra astronomi alanında da geniş bilgiye sahipti ve usta bir müneccimdi. Müneccim Lütfullâh’ın vefatı üzerine bu kıt‘ayı kaleme aldı;

Su’âl itdi bu gün ben zerresine

Ma‘ârif âsmânınun kuyaşı

Ki lutfu’llâh idi evvel müneccim

Ma’âda ‘azm idüp kodı ma’âşı

Ya şimdi kim kalupdur bâb-ı şehde

Rasad-bend-i nücûm-ı kasr-ı Kâşî

Didüm İbn-i ‘Ömerle bendenüzdür

İki kalduk cihânda göti başı (Kılıç 2010: 1398)

İstanbul’u vebadan korumak için yaptığı girişimler sonuçsuz kalınca Temişvar’a giderek zeamet aldı ve orada vefat etti. Riyâzî’nin latifelerini topladığı mecmuasının dışında kelam alanında yazılmış 200 beyitten fazla manzum bir eseri vardır (Kılıç 2010: 1398, Sungurhan 2009: 350, 351).

Kaynakça

İpekten, Haluk vd. (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KB Yay.

Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Âşık Çelebi, Meşâirü'ş-Şuarâ. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Nail Tuman, Tuhfe-i Nâilî. Ankara: Bizim Büro Yay.

İsen, Mustafa (1994). Künhü’l-Ahbar’ın Tezkire Kısmı. Ankara: AKM Yay.

Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2009). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara: Kültür Bakanlığı e-kitap:http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219121/h/girishc.pdf [erişim tarihi 08.09.2014]

Şemseddin Sâmî (1311). Kâmûsü’l-A’lâm. C.3. İstanbul.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. ŞERİFE ÖRDEK
Yayın Tarihi: 09.10.2014
Güncelleme Tarihi: 29.10.2020

Eserlerinden Örnekler

Hayli kasdı var idi Arslan Beg’ün

Mûş diyen düzde ammâ oldı fevt

Anun içün didiler târîhini

Avladı arslan pisiyi bebr-i mevt 

(Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Âşık Çelebi, Meşâirü'ş-Şuarâ. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay. 1398.) 


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1RE'FETÎ, Mustafad. ? - ö. Nisan 1699Doğum YeriGörüntüle
2RESMÎ, Seyyid Mustafa Resmî Efendid. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3GÂFÛRÎ, Bahşı-zâde Gafûrî Çelebid. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4RE'FETÎ, Mustafad. ? - ö. Nisan 1699Doğum YılıGörüntüle
5RESMÎ, Seyyid Mustafa Resmî Efendid. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6GÂFÛRÎ, Bahşı-zâde Gafûrî Çelebid. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7RE'FETÎ, Mustafad. ? - ö. Nisan 1699Ölüm YılıGörüntüle
8RESMÎ, Seyyid Mustafa Resmî Efendid. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9GÂFÛRÎ, Bahşı-zâde Gafûrî Çelebid. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10RE'FETÎ, Mustafad. ? - ö. Nisan 1699MeslekGörüntüle
11RESMÎ, Seyyid Mustafa Resmî Efendid. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
12GÂFÛRÎ, Bahşı-zâde Gafûrî Çelebid. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
13RE'FETÎ, Mustafad. ? - ö. Nisan 1699Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14RESMÎ, Seyyid Mustafa Resmî Efendid. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15GÂFÛRÎ, Bahşı-zâde Gafûrî Çelebid. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16RE'FETÎ, Mustafad. ? - ö. Nisan 1699Madde AdıGörüntüle
17RESMÎ, Seyyid Mustafa Resmî Efendid. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18GÂFÛRÎ, Bahşı-zâde Gafûrî Çelebid. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle