Madde Detay
Aclan Sayılgan
Fatma Kan, Gaga, Tahsin İskeçeli
(d. 1924 / ö. 5 Eylül 2001)
Yazar, Oyuncu, Yönetmen
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4
İsmail Hilmi Bey ve Hatice Devlet Hanım'ın oğlu olarak İzmir'de dünyaya geldi. İlk tahsilini İzmir Muallim Mektebi'nde yaptı. Lise öğrenimini 1944'te İzmir İnönü Lisesi'nde tamamladı. 1944'te İstanbul'da (Eyüp ilçesinde) levazım subayı olarak askerliğini yaptı. 1948'de Ankara Devlet Konservatuvarı Drama Bölümü’nden mezun oldu. 1946'da TKP'ye girdi. 8 Eylül 1952'de Ceza Kanunu’nun 141. Maddesine muhalefetten tutuklandı. 24 Haziran 1953’te cezaevinden çıktı. Serbest kaldıktan sonra parti üyeliğinden ayrıldı. Memduha Diker ile evlendi. Gülcan ve Şahap adında iki çocuğu oldu. Ankara Devlet Tiyatrosu'nda ve TRT’de oyuncu ve yönetmen olarak uzun yıllar çalıştı. Devlet Tiyatrosu’ndan emekli oldu. 5 Eylül 2001 tarihinde İzmir'de hayata gözlerini yumdu.
Edebiyata 1949 yılında Kaynak dergisinde yayımlanan bir şiiriyle girdi. Bu dergide başlayan yazı hayatını daha sonra çeşitli dergilerde yazı ve şiirlerini yayımlayarak sürdürdü. Esas olarak tanınması Türkiye’deki sol hareketler üzerine yaptığı incelemelerle oldu. 1960'ta Aydınlık Savaşı adlı eseri Doğuş Matbaası'nca neşredildi. İnkâr Fırtınası adlı otobiyografik çalışması Ülke Yayınları'nca 1962'de basıldı. 1963'te Yakın Tehlike Komünizm, 1966'da Soldaki Çatlaklar adlı eserleri yayımlandı. 1966'da Mehmet Arif Demirer ile birlikte hazırladıkları Parazit: Bir Şairin Yargılanması adlı yedi tabloluk tiyatro oyunu Kişisel Kitaplar Yayınevi tarafından basıldı. 1967'de Sovyetlerde Eğitim ve Türk Öğrenciler, 1968'de Solun 94 Yılı: Türkiye de Sosyalist, Komünist Hareketler, 1969'da Mazlum Milletlerin Kurtuluş Şavaşı Karşısında SSCB, Komuna, Bizim Radyo ve Hoparlörleri, 1970'te Yeni Kavga Milli Demokratik Devrim Nedir, Soldaki Bitmeyen Kavga, Yüzüncü Yaş Gününde Lenin'in Kadavrası, 1972'de Türkiye’de Sol Hareketler adlı eserleri yayımlandı. Ansiklopedik Marksist Sözlük (Kavramlar Terimler Kurumlar) adlı çalışması 1972'de Altınok Matbası'nca basıldı.
Tutuklama adlı romanı Ötüken Yayınevi tarafından 1974'te neşredildi. Mahir Çayan’ın hayatından yola çıkarak yazdığı Deprem adlı belgesel-roman niteliğindeki eseri 1975'te Tur Yayınevi tarafından yayımlandı. Tutuklama (1974) ve Deprem (1975) adlı romanlarında sol çevrelerde geçen günlerinin anılarından derlediği malzemeyi, 1960 İhtilali ve 1971 askeri müdahalesi gibi önemli yakın tarihsel dönemlerin toplumsal çalkantılarının perde arkasını yansıtmakta kullandı (Yalçın 2010: 901). SSCB-Marksist Diyalektiğin Sonu adlı eseri Şafak Matbaası tarafından 1986'da basıldı. Çok sayıda basılmamış tiyatro oyunu bulunmaktadır.
Kaynakça
Necatigil, Behçet (2007). "Sayılgan, Aclan". Edebiyatımızda İsimler Sözlüğü. İstanbul: Varlık Yayınları. s. 322.
Yalçın, Murat (2010). "Sayılgan, Aclan". Tanzimat'tan Bugüne Edebiyatçılar Ansiklopedisi. C. 2. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları. s. 901.
Madde Yazım Bilgileri
Yazar: DR. ZEHRA ERGEÇYayın Tarihi: 05.09.2019Güncelleme Tarihi: 20.12.2020
Yayın Tarihi: 05.09.2019Güncelleme Tarihi: 20.12.2020
Güncelleme Tarihi: 20.12.2020
| Eser Adı | Yayın evi | Basım yılı | Eser türü |
|---|---|---|---|
| Aydınlık Savaşı | Doğuş Matbaası / Ankara | 1960 | Diğer |
| İnkâr Fırtınası | Ülke Yayınları / İstanbul | 1962 | Otobiyografi |
| Yakın Tehlike Komünizm | Kardeşler Matbaası / İstanbul | 1963 | Diğer |
| Parazit: Bir Şairin Yargılanması | Kişisel Kitaplar / Ankara | 1966 | Tiyatro |
| Soldaki Çatlaklar | Uygar / Ankara | 1966 | Diğer |
| Sovyetlerde Eğitim ve Türk Öğrenciler | Mars Matbaası / Ankara | 1967 | Diğer |
| Solun 94 Yılı: Türkiye ’de Sosyalist, Komünist Hareketler | Mars Matbaası / Ankara | 1968 | Diğer |
| Mazlum Milletlerin Kurtuluş Şavaşı Karşısında SSCB | Kardeş Matbaası / Ankara | 1969 | Diğer |
| Komuna | Milli Hareket Yayınları / İstanbul | 1969 | Diğer |
| Bizim Radyo ve Hoparlörleri | Kardeş Matbaası / Ankara | 1969 | Diğer |
| Yeni Kavga Milli Demokratik Devrim Nedir | Ayşe Yayınevi / Ankara | 1970 | Diğer |
| Soldaki Bitmeyen Kavga | Ayşe Yayınevi / Ankara | 1970 | Diğer |
| Yüzüncü Yaş Gününde Lenin'in Kadavrası | Objektif Yayınları / Ankara | 1970 | Diğer |
| Türkiye’de Sol Hareketler | Milli Hareket Yayınları / İstanbul | 1972 | Diğer |
| Ansiklopedik Marksist Sözlük (Kavramlar Terimler Kurumlar) | Altınok Matbaası / Ankara | 1972 | Diğer |
| Tutuklama | Ötüken / İstanbul | 1974 | Roman |
| Deprem | Tur Yayınevi / İstanbul | 1975 | Roman |
| SSCB - Marksist Diyalektiğin Sonu | Şafak Matbaası / Ankara | 1986 | Diğer |
İlişkili Maddeler
| Sn. | Madde Adı | D.Tarihi / Ö.Tarihi | Benzerlik | İncele |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Can Sinanoğlu | d. 15 Kasım 1970 - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 2 | Erkan Karakiraz | d. 11 Eylül 1974 - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 3 | Raif Nezihi Atakul | d. ? - ö. 2 Temmuz 1940 | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 4 | BATTAL EMRE, Nadir Selçuk | d. 1924 - ö. ? | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 5 | Basri İmece | d. 1924 - ö. 1977 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 6 | KARAHÖYÜKLÜ ALİ, Ali Kılıç | d. 22.10.1924 - ö. 26.02.2015 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 7 | DERMANÎ, İbrahim Topal | d. 01.04.1944 - ö. 21.06.2001 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 8 | FİKRET KÖPRÜLÜ, Fikret Esker oğlu İmanov | d. 01.07.1966 - ö. 24.01.2001 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 9 | GAVSEDDİN KOÇAK | d. 03.07.1943 - ö. 19.11.2001 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 10 | Göksel Yılmaz | d. 1965 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
| 11 | Tan Tolga Demirci | d. 1975 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
| 12 | Musa Uzunkaya | d. 24.05.1952 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
| 13 | Orhan Burian | d. 18 Mart 1914 - ö. 5 Mayıs 1953 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 14 | Fethi Savaşçı | d. 10 Temmuz 1930 - ö. 30 Ekim 1989 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 15 | Bülent Habora | d. 28 Şubat 1940 - ö. 1 Mayıs 2014 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 16 | Mehmet Sıtkı | d. 1882 - ö. 19 Mayıs 1932 | Madde Adı | Görüntüle |
| 17 | Sennur Sezer | d. 12 Haziran 1943 - ö. 7 Ekim 2015 | Madde Adı | Görüntüle |
| 18 | ŞEVKÎ, Hasan Tahsîn | d. 1825 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |