ŞEM'Î, Mehmed Sâlih Efendi

(d. ?/? - ö. 1171/1758)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İsmi Mehmed Salih, mahlası Şem'î'dir. İstanbulludur. Divan-ı Hümayun çavuşlarından Mustafa Efendi'nin oğludur. Kaynaklarda doğum tarihi verilmemiştir, ancak vefatında kırk yaşına girmediği dikkate alınırsa 1718 yılından sonra doğmuş olmalıdır. Eğitimi hakkında bir bilgiye sahip değiliz. Babasının divan çavuşlarından olması, onun Sadrazam reis kalemi katipleri ve tahvil odası halifeleri arasına girmesine imkan hazırlamıştır. Nakşa kabiliyetli olduğu anlaşılınca Mehmed Rasim Efendi'den meşk ederek; çep dîvânî, rik'a ve reyhânî yazılarda ustalaşmıştır. Güzel yazı yazma yanında güzel söz söylemede de kabiliyetlidir. Şiirleri akranlarının şiirlerinden üstündür. 

Yaşı kırka ermeden, 1171/1758 senesinin Zilkade/Temmuz ayında İstanbul'da veba hastalığı sebebiyle vefat etmiştir. Cenazesi Eyüp Sultan Camii'nde kılınmış ve Eğrikapı haricinde Kırımî Efendi çeşmesi karşısına defnedilmiştir. Mezar taşına bazı dostları tarafından şu tarih beyti nakşedilmiştir:

Olsun kalem kitâbe-i târîhe naşk-bend

Firdevs kıldı meşhedi rûh-ı Mehemmedi 1171 ( Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn 1928: 478)

Kaynaklarda Şem'î Salih Efendi'ye ait bir eserden bahsedilmemektedir. Mecmualarda Şem'î mahlasıyla yer alan şiirlerden hangilerinin bu Şem'î'ye ait olduğunu tespit etmek güçtür.

Kaynakça

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Na'il Tuman, Tuhfe'-i Nâ'ilî (Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri). 2 C. Ankara: Bizim Büro Yay. 

Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn (1928). Tuhfe-i Hattatîn. İstanbul: Devlet Matbaası.

Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn (2000). Mecelletü'n-Nisâb. Ankara: KB Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HİKMET FERİDUN GÜVEN
Yayın Tarihi: 13.01.2014
Güncelleme Tarihi: 14.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Beyt:

Dûr iden fânûs-ı âgûşumdan ol şem'i bu şeb

Rûzgâr eksikligidür rûzgâr eksikligi

(Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Na'il Tuman, Tuhfe'-i Nâ'ilî (Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri). (tıpkıbasım) 2 C. Ankara: Bizim Büro Yay. 502.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ATÂ BEYd. 1809 - ö. 1852Doğum YeriGörüntüle
2SİVASÎ-ZÂDE, Şeyh Abdulbâkî Efendid. 1614-15 - ö. 1710-11Doğum YeriGörüntüle
3TEVHÎD, Seyyid Ahmed Tevhîd Efendid. 1807 - ö. 1870Doğum YeriGörüntüle
4ATÂ BEYd. 1809 - ö. 1852Doğum YılıGörüntüle
5SİVASÎ-ZÂDE, Şeyh Abdulbâkî Efendid. 1614-15 - ö. 1710-11Doğum YılıGörüntüle
6TEVHÎD, Seyyid Ahmed Tevhîd Efendid. 1807 - ö. 1870Doğum YılıGörüntüle
7ATÂ BEYd. 1809 - ö. 1852Ölüm YılıGörüntüle
8SİVASÎ-ZÂDE, Şeyh Abdulbâkî Efendid. 1614-15 - ö. 1710-11Ölüm YılıGörüntüle
9TEVHÎD, Seyyid Ahmed Tevhîd Efendid. 1807 - ö. 1870Ölüm YılıGörüntüle
10ATÂ BEYd. 1809 - ö. 1852MeslekGörüntüle
11SİVASÎ-ZÂDE, Şeyh Abdulbâkî Efendid. 1614-15 - ö. 1710-11MeslekGörüntüle
12TEVHÎD, Seyyid Ahmed Tevhîd Efendid. 1807 - ö. 1870MeslekGörüntüle
13ATÂ BEYd. 1809 - ö. 1852Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14SİVASÎ-ZÂDE, Şeyh Abdulbâkî Efendid. 1614-15 - ö. 1710-11Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15TEVHÎD, Seyyid Ahmed Tevhîd Efendid. 1807 - ö. 1870Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ATÂ BEYd. 1809 - ö. 1852Madde AdıGörüntüle
17SİVASÎ-ZÂDE, Şeyh Abdulbâkî Efendid. 1614-15 - ö. 1710-11Madde AdıGörüntüle
18TEVHÎD, Seyyid Ahmed Tevhîd Efendid. 1807 - ö. 1870Madde AdıGörüntüle