Madde Detay
İhsan Üren
Yılmaz Divit, İÜ, İnsan Abi
(d. 24 Ağustos 1939 / ö. 12 Ekim 2014)
Edebiyat öğretmeni, şair, kitapçı
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4
Tekirdağ / Çorlu'da doğdu. Anne ve babası Çorlu'da çiftçilikle uğraşan Resmiye Hanım ve Eyüp Bey'dir. İlköğrenimini Çorlu'da tamamladı. Okumaya ve edebiyata merakı da ortaokul yıllarında başladı. Öğretmen olma isteğiyle Çanakkale İlköğretmen Okulu'na devam etti. Üren'in ilk şiiri "Çifte Perçin", 1956 yılında Edirne'de çıkan Damla dergisinde yayımlandı. 1958'de Çanakkale İlköğretmen Okulu'ndan mezun olduktan sonra Mardin Nusaybin'e edebiyat öğretmeni olarak tayin oldu ancak eğitimine devam etmek istediği için öğretmenliğe kısa bir süre ara verdi. 1961'de Bursa Eğitim Enstitüsü Edebiyat Bölümü'nden mezun oldu ve Kayseri'de Bünyan Ortaokulu'nda Türkçe Edebiyat öğretmeni olarak göreve başladı. Sonraki 20 sene boyunca Çanakkale Öğretmen Okulu ve 1973'te atandığı Bursa Kız Öğretmen Okulu'nda öğretmenlik yaptı. 1962'de resim öğretmeni Mesture Yerli ile evlendi. 1980 yılında eğitim sisteminden duyduğu rahatsızlık nedeniyle öğretmenliği bıraktı. 1981-1991 yılları arasında Çorlu'da kendi açtığı kitabevinde çalıştı. Emekliliğiyle birlikte yazınsal açıdan üretken bir döneme giren Üren, 1990 senesi içinde hem ilk şiir kitabı Sevmek Mevmek'i hem de Harman Yangını'nı yayımladı.1991'de hayatının sonuna dek yaşadığı ve yazınsal üretimine devam ettiği Bursa'ya yerleşti. Bursa'nın önde gelen entelektüellerinden biri olarak şehirdeki sanat ve edebiyat etkinliklerine katkılarda bulundu. 1950'lerin ikinci yarısından itibaren Akatalpa, Biçem, Yeni Biçem, Eliz, Düşlem gibi kuruluşunda katkısı olduğu edebiyat dergilerinin yanı sıra Karabük Postası ve Ankara Ekspres gibi gazeteler ile Yön, Kuzeysu, İzlek, Somut, Yedi Tepe ve Düşlem gibi dergilerde şiirlerini ve şiir eleştirilerini yayınladı. 1998 yılında "Şiirimizde Ufuk Turu" adını verdiği yılllık şiir seçkilerini hazırlamaya başladı. 1999-2007 yılları arasında Akatalpa dergisinin özel bir eki olarak yayınlanan bu seçkilerde, hem şairleri tanıttı hem de o senenin şiir tartışmalarına yer verdi. Edebiyatçılar Derneği ve Dil Derneği üyesi olan Üren, kişisel kitaplığında yer alan 1100 kadar kitabı Bursa Nilüfer Belediyesi tarafından kurulan Şiir Kütüphanesi'ne bağışladı. Kitaplığının ve eşinden kalan resim koleksiyonunun bir kısmı da bugün müze haline getirilen Mudanya'daki İhsan Üren Evi'nde yer almaktadır. 2005 yılında Bursa Yazın ve Sanat Derneği tarafından "Onur Ödülü"ne layık görülen Üren için 5 Mart 2010 tarihinde 8. TÜYAP Bursa Kitap Fuarı'nda katılımcılar arasında Rasim Dara'nın da bulunduğu "İhsan Üren'e Saygı" etkinliği düzenlendi ve şairin poetikası ile Bursa'ya katkıları tartışıldı.
Birçok şiir kitabı bulunan, evli ve 2 çocuk babası olan İhsan Üren, 12 Ekim 2014'te Bursa'da vefat etti.
Hem öğretmenlik hayatında hem de şiirlerinde toplumcu bir tavır sergileyen İhsan Üren, çeşitli dergilerde yayınlanan ilk şiirlerini topladığı Sevmek Mevmek'ten son şiir kitabı Sıradaki'ne dek biçimsel arayışlarını sürdürdü. 90'lı yılların ikinci yarısından sonra haikudan etkilenen şiirler de yazdı. Japongülü Gibi ve Milenyum Haikuları adlı kitaplarında bu ilginin ürünlerini görmek mümkündür. Nazım Hikmet, Garip akımı şairleri ve II. Yeni şiir akımından etkilendi. Sanatsal ilgi alanı modernist şiirden resme, geleneksel Japon şiirinden folklorik derlemelere, mitolojiden heykele dek uzanır. Şiir kitaplarında şiirlere çeşitli resimler de eşlik eder. Şiirlerinin konusunu toplumsal sorunlardan aldığı kadar bireysel yaşantısından da aldı. Otobiyografik öğelerin kuvvetli olduğu şiirlerinde kişisel açmazları, gündelik çelişkiler, emek, umut, aşk, acı, doğa ve yaşama sevinci gibi konulara değindi. Şiir eleştirilerinde zaman zaman polemikçi bir üsluba sahip olan Üren, yeni çıkan şiir kitaplarının ve dergilerde yayımlanan şiirlerin sıkı bir takipçisiydi. Mehmet H. Doğan'ın Kitap-lık dergisi için hazırladığı yıllık şiir antolojilerinden esinlenerek Akatalpa dergisi için hazırladığı yıllık seçkilerde, o yılın şiir tartışmaları, şairlerin şiirsel gelişimleri ve yaşam öyküleri hakkında bilgiler de verdi.
Kaynakça
"Özgeçmiş". http://www.ihsanuren.com/?sayfa=6 [erişim tarihi: 06.09.2019]
"İhsan Üren". https://www.biyografya.com/biyografi/8791[erişim tarihi:04.09.2019]
Topaloğlu, Enver (17 Mart 2018). "Haiku: Göz Kırpmanın Şiiri". Gazete Duvar. https://www.gazeteduvar.com.tr/kitap/2018/03/17/haiku-goz-kirpmanin-siiri/ [erişim tarihi: 04.09.2019]
Kayabaşı, Nahit (15 Ekim 2014). "İhsan Üren'i yitirdik". Bursa Olay Gazetesi. http://www.ihsanuren.com/Default.asp?sayfa=10&id=44 [erişim tarihi: 04.09.2019]
Elal, Melih (Mayıs 2003). "İhsan Üren Üzerine Bir Biyografi Denemesi". Akatalpa (41):3-6.
Üren, İhsan (Eylül 2002). "Dünya Şairi: Rumelili Nâzım Hikmet". Akatalpa (33):3-5.
Madde Yazım Bilgileri
Yazar: BAŞAK DENİZ ÖZDOĞANYayın Tarihi: 09.09.2019Güncelleme Tarihi: 20.12.2020
Yayın Tarihi: 09.09.2019Güncelleme Tarihi: 20.12.2020
Güncelleme Tarihi: 20.12.2020
| Eser Adı | Yayın evi | Basım yılı | Eser türü |
|---|---|---|---|
| Sevmek Mevmek | Ekin Öğrenci Pazarı Yayınları / Bursa | 1990 | Şiir |
| Harman Yangını | Ekin Öğrenci Pazarı Yayınları / Bursa | 1990 | Şiir |
| Tanıklarıyla Balkan Türklerinden Bilmeceler | Ekin Öğrenci Pazarı Yayınları / Bursa | 1991 | Derleme |
| Bilge Zakkum | Biçem Yayınları / Bursa | 1992 | Şiir |
| Kirli Cam | Repta Yayınları / Bursa | 1993 | Şiir |
| Çiğ Bir Çığ | Suteni Yayıncılık / Ankara | 1995 | Şiir |
| Gözyaşı Şişesi | Suteni Yayıncılık / Ankara | 1997 | Şiir |
| Japongülü Gibi: Haikular | Suteni Yayıncılık / Ankara | 1997 | Şiir |
| Yaşamdan Savrulan | Suteni Yayıncılık / Ankara | 1998 | Şiir |
| Milenyum Haikuları | Doğa Yayıncılık / İstanbul | 2002 | Şiir |
| Sis Zaman Düş Zaman | Doğa Yayıncılık / İstanbul | 2002 | Şiir |
| Sıradaki | Alp Yayınları / Bursa | 2011 | Şiir |
İlişkili Maddeler
| Sn. | Madde Adı | D.Tarihi / Ö.Tarihi | Benzerlik | İncele |
|---|---|---|---|---|
| 1 | ŞEVKET, Neyzen Şevket, Tekirdağlı | d. 1827 - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 2 | Adnan Özer | d. 20 Şubat 1957 - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 3 | CEMÂLÎ BABA | d. 1836/7 - ö. 1915 | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 4 | Avni Keçik | d. 1939 - ö. 20 Temmuz 2007 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 5 | GURBETÇİ/KABADAYI ALİ, Ali Kabadayı | d. 1939 - ö. ? | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 6 | MUSTAFA TANRIVERDİ | d. 1939 - ö. 2012 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 7 | Todur Angeli | d. 24 Ekim 1935 - ö. 2014 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 8 | Ertuğrul Oğuz Fırat | d. 1923 - ö. 16 Ekim 2014 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 9 | Ayşe Şasa | d. 1 Ocak 1941 - ö. 16 Haziran 2014 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 10 | İsmail Cem Doğru | d. 1976 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
| 11 | Namdar Rahmi Karatay | d. 24 Kasım 1896 - ö. 26 Ağustos 1953 | Meslek | Görüntüle |
| 12 | Emin Baydil | d. 3 Eylül 1948 - ö. 23 Şubat 2010 | Meslek | Görüntüle |
| 13 | Hür Yumer | d. 1955 - ö. 1994 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 14 | Kamuran Şipal | d. 24 Eylül 1926 - ö. 19 Eylül 2019 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 15 | Orhan Tekelioğlu | d. 11 Mart 1958 - ö. ? | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 16 | Şeref Yılmaz | d. 01 Nisan 1967 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |
| 17 | Ahmet İhsan Gevrek | d. 1926 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |
| 18 | Ali Kemal Yılmaz | d. 18 Mayıs 1955 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |