DİLSÛZ, Mehemmed Emîn

(d. ?/? - ö. ?/19. yy.)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Mehemmed Emîn Tebrîzî'dir. Dilsûz şiirlerinde kullandığı mahlasıdır. Tebriz'de doğdu. Yoksul bir ailenin çocuğu olduğu için çocukluğu çok zor şartlarda geçti. Hicve eğilimi olması biraz da bu sebepledir. Medresede hocalık yaptığı için "Üstâd" sanıyla tanındı. Ufak çapta ticaretle uğraştı. Ölüm yeri ve ölüm tarihi bilinmemekle beraber Tebriz'de vefat ettiği tahmin edilmektedir.

Bilinen tek eseri Dîvân'ıdır. Farsça ve Türkçe manzumelerden oluşan bu Dîvân Tebriz'de defalarca basılmıştır. Dîvân'ı Hz. Ali için yazdığı Farsça bir kasideyle başlar. Hz. Muhammed ve Hz. Ali için yazdığı Türkçe kasidelerle devam eder ki bu kasideler en güzel manzumelerindendir. Daha sonra Kerbelâ Vak'ası için yazılmış nevha ve sînezenler gelir. Ardından Türkçe gazeller, muhammesler, sâkînâme, medhnâme ve rubâ'îler yer alır. Şiirleri hiciv ağırlıklıdır. Özellikle devrin şeyhülislamına "buğda" hakkında yazdığı hicviyesi ile muhammes şeklindeki Esnaftan Şikayet adlı hicviyesi çok ünlüdür. Şeyhülislama yazdığı hicviyeye daha sonra Seyyid Azim Şirvânî aslından daha güzel bir nazire yazmıştır.

Kaynakça

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1977). "Dilsûz, Mehemmed Emin Tebrîzî". C. II. İstanbul: Dergah Yay.

Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi (2003). "Dilsûz". Ankara: AKM Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET ARSLAN
Yayın Tarihi: 10.06.2014
Güncelleme Tarihi: 02.12.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HAYÂLÎ-İ GÜLŞENÎd. 1485 - ö. 1569Doğum YeriGörüntüle
2ALİ KARAHANLI/KARAHANLI, Ali İbadî Karahanlıd. 1972 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3ÂCİZ, Ali Akberd. 1836 - ö. 1899Doğum YeriGörüntüle
4HAYÂLÎ-İ GÜLŞENÎd. 1485 - ö. 1569Doğum YılıGörüntüle
5ALİ KARAHANLI/KARAHANLI, Ali İbadî Karahanlıd. 1972 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6ÂCİZ, Ali Akberd. 1836 - ö. 1899Doğum YılıGörüntüle
7HAYÂLÎ-İ GÜLŞENÎd. 1485 - ö. 1569Ölüm YılıGörüntüle
8ALİ KARAHANLI/KARAHANLI, Ali İbadî Karahanlıd. 1972 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9ÂCİZ, Ali Akberd. 1836 - ö. 1899Ölüm YılıGörüntüle
10HAYÂLÎ-İ GÜLŞENÎd. 1485 - ö. 1569MeslekGörüntüle
11ALİ KARAHANLI/KARAHANLI, Ali İbadî Karahanlıd. 1972 - ö. ?MeslekGörüntüle
12ÂCİZ, Ali Akberd. 1836 - ö. 1899MeslekGörüntüle
13HAYÂLÎ-İ GÜLŞENÎd. 1485 - ö. 1569Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ALİ KARAHANLI/KARAHANLI, Ali İbadî Karahanlıd. 1972 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ÂCİZ, Ali Akberd. 1836 - ö. 1899Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16HAYÂLÎ-İ GÜLŞENÎd. 1485 - ö. 1569Madde AdıGörüntüle
17ALİ KARAHANLI/KARAHANLI, Ali İbadî Karahanlıd. 1972 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18ÂCİZ, Ali Akberd. 1836 - ö. 1899Madde AdıGörüntüle