ERKİNİSLİ AZMİ, Mustafa Adil Özder

(d. 27.04.1907 / ö. 11.11.1987)
?
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Mustafa Adil Özder, Artvin’in Yusufeli ilçesinin Erkinis (şimdiki adı Demirkent) köyünde 27 Nisan 1907 tarihinde dünyaya gelmiştir. Erkinisli Azmi olarak bilinir. 1. Dünya Savaşı döneminde ailesiyle birlikte Sungurlu’ya göçer. Öğrenimine orada devam eder. 1920’de ailesi yeniden Yusufeli’ne döner. İki yıl kadar babasından ders alan Azmî, daha sonra ilkokulu bitirir. 1923’te Erzurum Darül Muallimin Mektebine girip 1928’de mezun olur. Halk şiirine küçük yaşlarda ilgi duyan Azmi, okul yıllarında şiir yazmaya ve âşıklık geleneğini öğrenmeye başlar. Altmış yıla varan öğretmenliğinde, Kültür Bakanlığı’nda çalıştığı dönemde, görev yaptığı her yerde halk kültürüyle ilgili araştırmalar yapar. Azmi, 11 Kasım 1987 tarihinde vefat etmiştir (Karadeniz 2002: 38).

Yüzlerce makalesi ve şiiri değişik dergilerde yayımlanan Azmi, hemen her konuda şiir yazar. Kendi çağdaşlarından Efkarî, Müdamî gibi birçok âşıkla karşılaşır ve bu karşılaşmalar belgelenir. Azmi’nin şiirlerinin bir bölümü Hayrettin Tokdemir tarafından Yusufelili Azmi (1997) adlıyla basılır. Yaptığı araştırmaların çoğu yayımlanma olanağı bulamamasından ötürü ya kendi arşivinde yani Millî Kütüphane ve HAGEM bünyesinde saklanmaktadır (Karadeniz 2002: 38).

Azmi mahlasını kullanan âşık, şiirlerinde hece ölçüsünü ve nazım birimi olarak dörtlüğü kullanır. Hemen her konuda yazan âşığın şiirleri genellikle lirik tarzdadır. Yörenin tabiat özellikleri şiirlerinde dikkat çeker. Dili sadedir.

Kaynakça

Artvinli, Taner (2000). Yusufeli. Ankara: PYS Matbaacılık.

Karadeniz, Bekir (2002). Artvinli Halk Şairleri. Ankara: AKYD Yay.

Tokdemir, Hayrettin (1997). Yusufelili Azmi. yyy.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. EMİNE ÇAKIR
Yayın Tarihi: 07.05.2019
Güncelleme Tarihi: 06.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Yusufelili Muhibbi. / .1940Şiir
Türk Çoruh’ta Kurtuluş ve Anavatana Kavuşma Anlamı. / ..Şiir
Doğu İllerimizde Âşık Atışmaları. / .1965Şiir
Yusufelili Âşık Muhibbi ve Mevlid-i Şerif. / .1968Şiir
Yazı ve Resimlerle Çevre İncelemesi Artvin İli 1 (Abdullah Aydın ile birlikte). / .1969İnceleme
Artvin Folkloru 1. / .1970İnceleme
Artvin ve Çevresi 1828-1921 Savaşları. / .1971İnceleme

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1NOKSANÎ, İbrahim Muratoğlud. 1922 - ö. 1964Doğum YeriGörüntüle
2İRFANÎ, Ali Osman Şimşekd. 1921 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3ŞÖHRETÎ, Şerifd. 1795 - ö. 1860Doğum YeriGörüntüle
4NOKSANÎ, İbrahim Muratoğlud. 1922 - ö. 1964Doğum YılıGörüntüle
5İRFANÎ, Ali Osman Şimşekd. 1921 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6ŞÖHRETÎ, Şerifd. 1795 - ö. 1860Doğum YılıGörüntüle
7NOKSANÎ, İbrahim Muratoğlud. 1922 - ö. 1964Ölüm YılıGörüntüle
8İRFANÎ, Ali Osman Şimşekd. 1921 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9ŞÖHRETÎ, Şerifd. 1795 - ö. 1860Ölüm YılıGörüntüle
10NOKSANÎ, İbrahim Muratoğlud. 1922 - ö. 1964Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11İRFANÎ, Ali Osman Şimşekd. 1921 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12ŞÖHRETÎ, Şerifd. 1795 - ö. 1860Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13NOKSANÎ, İbrahim Muratoğlud. 1922 - ö. 1964Madde AdıGörüntüle
14İRFANÎ, Ali Osman Şimşekd. 1921 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15ŞÖHRETÎ, Şerifd. 1795 - ö. 1860Madde AdıGörüntüle