Madde Detay
MUSTAFA CENGİZ
(d. 01.03.1948 / ö. -)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4
Mustafa Cengiz, 1946 yılında Hatay'ın Dörtyol ilçesine bağlı Ocaklı köyünde doğmuştur. Ancak nüfus kayıtlarındaki doğum tarihi 1 Mart 1948'dir. Babası Ocaklı’nın Hörtükler sülalesinden Yemen şehidi Hörtük Küçük Mehmet oğlu Ali Cengiz, annesi ise Ocaklı'dan Durdu Fatma Hanım’dır. 1953 yılında Ocaklı İlkokuluna başlayan Cengiz, 1958 yılında mezun olur ancak öğrenimime daha fazla devam edemez. Adana ile Hatay arasındaki il sınırına denk düşen bölgede yer alan babasına ait çiftlik Turgut Özal hükûmeti zamanında istimlâk edilir. Dolayısıyla 1963 yılından itibaren berber olan ağabeyi Yılmaz'ın yanında çırak olarak çalışmaya başlar. Kaynaklarda hayatı hakkında daha detaylı bilgi bulunmamaktadır (Türkan 2018: 57).
Mustafa Cengiz'in âşıklığa nasıl başladığı hakkında kesin bir bilgi yoktur. Badeli âşıklardan olmayan âşık saz çalmayı da bilmez. Geleneksel yöre kültürünün içinde yaşamış bir kişi olduğu için yetiştiği ortam ve değerleri de mısralarına yansır. Yer yer halk söyleyişleriyle bilgece sözler aktaran âşık, bazen de geçimsizliğin kaynağı saydığı cahil kadınları sözleriyle yerden yere vurur. Mahlas olarak adını ve soyadını kullanmakla birlikte her şiirinde mahlas kullanımına gitmez. Yörenin şiir geleneğine uyarak Karacaoğlan gibi güzelleri över, eşine güzellemeler yazar. Kendisi her şiirini önce Kadir Aslan’a ve Emin Can’a okuyarak icazet alır. Usta çırak ilişkisi içinde yetişmeyen âşığın şiirleri Kadir Aslan’ın Dörtyol’la ilgili kitaplarında, Güneyde Kültür dergisinde, Dörtyol’daki Doğuş Gazetesi’nde ve Osmaniye’de Kınık ve Hasret gazetelerinde yayımlanır. Cengiz, Nereden Nereye Dörtyol adlı kitabıyla hem Dörtyol'u tanıtır hem de yaşadıklarını bildiklerini anlatır (Türkan 2018: 58).
Kaynakça
Türkan, Hüseyin Kürşat (2018). Âşık Duran Bebek. Konya: Kömen Yay.
Madde Yazım Bilgileri
Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN KÜRŞAT TÜRKAN
Yayın Tarihi: 26.03.2019
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020
Eser Adı | Yayın evi | Basım yılı | Eser türü |
---|---|---|---|
Nereden Nereye Dörtyol | Color Ofset Matbaacılık / İskenderun | 2016 | Otobiyografi |
İlişkili Maddeler
Sn. | Madde Adı | D.Tarihi / Ö.Tarihi | Benzerlik | İncele |
---|---|---|---|---|
1 | HACI HOCA | d. 1849? - ö. 1939 | Doğum Yeri | Görüntüle |
2 | KARAGÖZ, Abdullah Karagöz | d. 1943 - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
3 | KIRBIYIK, Ali Afkar Kırbıyık | d. 1874 - ö. 07.10.1936 | Doğum Yeri | Görüntüle |
4 | HACI HOCA | d. 1849? - ö. 1939 | Doğum Yılı | Görüntüle |
5 | KARAGÖZ, Abdullah Karagöz | d. 1943 - ö. ? | Doğum Yılı | Görüntüle |
6 | KIRBIYIK, Ali Afkar Kırbıyık | d. 1874 - ö. 07.10.1936 | Doğum Yılı | Görüntüle |
7 | HACI HOCA | d. 1849? - ö. 1939 | Meslek | Görüntüle |
8 | KARAGÖZ, Abdullah Karagöz | d. 1943 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
9 | KIRBIYIK, Ali Afkar Kırbıyık | d. 1874 - ö. 07.10.1936 | Meslek | Görüntüle |
10 | HACI HOCA | d. 1849? - ö. 1939 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
11 | KARAGÖZ, Abdullah Karagöz | d. 1943 - ö. ? | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
12 | KIRBIYIK, Ali Afkar Kırbıyık | d. 1874 - ö. 07.10.1936 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
13 | HACI HOCA | d. 1849? - ö. 1939 | Madde Adı | Görüntüle |
14 | KARAGÖZ, Abdullah Karagöz | d. 1943 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |
15 | KIRBIYIK, Ali Afkar Kırbıyık | d. 1874 - ö. 07.10.1936 | Madde Adı | Görüntüle |