PERİŞÂNÎ, Molla Mehmet

(d. ? / ö. ?)
âşık
(Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Molla Mehmet 19. yüzyılın son çeyreği ile 20. yüzyılın ilk yarısında Sivas'ın Merkez ilçesine bağlı Çongar köyünde yaşamıştır. Doğum tarihi hakkında kesin bilgi yoktur. Şiirlerinde Perişanî mahlasını kullanmıştır. Perişanî mahlasını o zamanın âlimlerinden sayılan Tahyurtlu Hacı Said Efendi kendisine vermiştir. Molla Mehmet'in babası Mustafa, aslen Çongar köyü yakınlarında yer alan Hanlı köyündendir. Çongar’a daha sonra göç etmiştir. Ömrü fakirlik içerisinde geçen Perişanî, anlatılanlara göre kişilik olarak saf ve temiz bir insandır. Nakşıbendi tarikatine intisab etmiş, ömrünün çoğunu oruç tutarak geçirmiştir. Onun bu durumu, hakkında çeşitli menkıbeler ortaya çıkmasına neden olmuş, halk onun keramet sahibi bir insan olduğuna inanmıştır (Pürlü 2002: 239). Doğduğu köy olan Çongar’da vefat eden Molla Mehmet’in mezarı da aynı köyde (Kaya 2009: 403) olup ne zaman öldüğü bilinmemektedir.

Perişanî'nin şiirlerini yazmış olduğu defteri oğlu tarafından ırmağa düşürülerek kaybedilmiştir. Bu sebeple ne yazık ki günümüze kadar birkaç şiiri ulaşabilmiştir. Bunlar; "Kıtlık Destanı" ve "İhtiyarlık Destanı"dır. Bazı şiirlerinin başkaları tarafından yazılmış olma ihtimali ile zamanla ortaya çıkabileceği ümit edilmektedir. Mevcut şiirlerine bakıldığında Perişanî'nin güçlü bir şair olduğu anlaşılmaktadır (Pürlü 2002: 239-242).

Kaynakça

Karakuş, Mesut (2002). Sivas Güney Köyü Halk Edebiyatı Örnekleri. Bitirme Tezi. Sivas: Cumhuriyet Üniversitesi. 

Kaya, Doğan (2009). Sivas Halk Şâirleri IV. Sivas: Önder Matbaacılık.

Pürlü, Kadir (2002). Sivas'ta İlbeyli Türkmenleri I. Sivas: Doğan Matbaacılık.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. DOĞAN KAYA - ARAŞ. GÖR. MURAT ÇİL
Yayın Tarihi: 05.03.2019
Güncelleme Tarihi: 10.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ENVER, Enver Haşmetd. 1925 - ö. 03.12.1998Doğum YeriGörüntüle
2ZİYADİN CEMAYd. 1878 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3ŞEMSÎ, Şemseddin Karamand. 1927 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4ENVER, Enver Haşmetd. 1925 - ö. 03.12.1998Doğum YılıGörüntüle
5ZİYADİN CEMAYd. 1878 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6ŞEMSÎ, Şemseddin Karamand. 1927 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7ENVER, Enver Haşmetd. 1925 - ö. 03.12.1998Ölüm YılıGörüntüle
8ZİYADİN CEMAYd. 1878 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9ŞEMSÎ, Şemseddin Karamand. 1927 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10ENVER, Enver Haşmetd. 1925 - ö. 03.12.1998MeslekGörüntüle
11ZİYADİN CEMAYd. 1878 - ö. ?MeslekGörüntüle
12ŞEMSÎ, Şemseddin Karamand. 1927 - ö. ?MeslekGörüntüle
13ENVER, Enver Haşmetd. 1925 - ö. 03.12.1998Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ZİYADİN CEMAYd. 1878 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ŞEMSÎ, Şemseddin Karamand. 1927 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ENVER, Enver Haşmetd. 1925 - ö. 03.12.1998Madde AdıGörüntüle
17ZİYADİN CEMAYd. 1878 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18ŞEMSÎ, Şemseddin Karamand. 1927 - ö. ?Madde AdıGörüntüle