PERİŞÂNÎ, Molla Mehmet

(d. ? / ö. ?)
âşık
(Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Molla Mehmet 19. yüzyılın son çeyreği ile 20. yüzyılın ilk yarısında Sivas'ın Merkez ilçesine bağlı Çongar köyünde yaşamıştır. Doğum tarihi hakkında kesin bilgi yoktur. Şiirlerinde Perişanî mahlasını kullanmıştır. Perişanî mahlasını o zamanın âlimlerinden sayılan Tahyurtlu Hacı Said Efendi kendisine vermiştir. Molla Mehmet'in babası Mustafa, aslen Çongar köyü yakınlarında yer alan Hanlı köyündendir. Çongar’a daha sonra göç etmiştir. Ömrü fakirlik içerisinde geçen Perişanî, anlatılanlara göre kişilik olarak saf ve temiz bir insandır. Nakşıbendi tarikatine intisab etmiş, ömrünün çoğunu oruç tutarak geçirmiştir. Onun bu durumu, hakkında çeşitli menkıbeler ortaya çıkmasına neden olmuş, halk onun keramet sahibi bir insan olduğuna inanmıştır (Pürlü 2002: 239). Doğduğu köy olan Çongar’da vefat eden Molla Mehmet’in mezarı da aynı köyde (Kaya 2009: 403) olup ne zaman öldüğü bilinmemektedir.

Perişanî'nin şiirlerini yazmış olduğu defteri oğlu tarafından ırmağa düşürülerek kaybedilmiştir. Bu sebeple ne yazık ki günümüze kadar birkaç şiiri ulaşabilmiştir. Bunlar; "Kıtlık Destanı" ve "İhtiyarlık Destanı"dır. Bazı şiirlerinin başkaları tarafından yazılmış olma ihtimali ile zamanla ortaya çıkabileceği ümit edilmektedir. Mevcut şiirlerine bakıldığında Perişanî'nin güçlü bir şair olduğu anlaşılmaktadır (Pürlü 2002: 239-242).

Kaynakça

Karakuş, Mesut (2002). Sivas Güney Köyü Halk Edebiyatı Örnekleri. Bitirme Tezi. Sivas: Cumhuriyet Üniversitesi. 

Kaya, Doğan (2009). Sivas Halk Şâirleri IV. Sivas: Önder Matbaacılık.

Pürlü, Kadir (2002). Sivas'ta İlbeyli Türkmenleri I. Sivas: Doğan Matbaacılık.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. DOĞAN KAYA - ARAŞ. GÖR. MURAT ÇİL
Yayın Tarihi: 05.03.2019
Güncelleme Tarihi: 10.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SİMAYLÎ, İsmail Metind. 1961 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2DERDİMEND, Fatma Oflazd. 1895 - ö. 09.11.1980Doğum YeriGörüntüle
3ABİDİN, Abidin Yıldırımd. 1938 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4SİMAYLÎ, İsmail Metind. 1961 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5DERDİMEND, Fatma Oflazd. 1895 - ö. 09.11.1980Doğum YılıGörüntüle
6ABİDİN, Abidin Yıldırımd. 1938 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7SİMAYLÎ, İsmail Metind. 1961 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8DERDİMEND, Fatma Oflazd. 1895 - ö. 09.11.1980Ölüm YılıGörüntüle
9ABİDİN, Abidin Yıldırımd. 1938 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10SİMAYLÎ, İsmail Metind. 1961 - ö. ?MeslekGörüntüle
11DERDİMEND, Fatma Oflazd. 1895 - ö. 09.11.1980MeslekGörüntüle
12ABİDİN, Abidin Yıldırımd. 1938 - ö. ?MeslekGörüntüle
13SİMAYLÎ, İsmail Metind. 1961 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14DERDİMEND, Fatma Oflazd. 1895 - ö. 09.11.1980Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ABİDİN, Abidin Yıldırımd. 1938 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16SİMAYLÎ, İsmail Metind. 1961 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17DERDİMEND, Fatma Oflazd. 1895 - ö. 09.11.1980Madde AdıGörüntüle
18ABİDİN, Abidin Yıldırımd. 1938 - ö. ?Madde AdıGörüntüle