Madde Detay
Sait Hikmet
(d. 1883 / ö. 1930)
Yazar, Hariciyeci
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4
Tam adı Mehmet Sait Hikmet olan yazar, Adliye müfettişlerinden Mustafa Hikmet Bey’in oğlu olarak 1883’te İstanbul’da dünyaya geldi. Ortaöğrenimini Vefa İdadisinde tamamlamasının ardından Mülkiye ve Hukuk mekteplerinden mezun oldu. Sonrasında Paris’e giderek siyasi bilimler alanında öğrenim gördü. Yurt dışından döndükten sonra Hariciye Nezareti Mektubî Kalemine girdi. Daha sonra bir süre Bursa İktisat Müdürlüğü görevini yaptı. Sonrasında Preveze Şehbenderliği’ne atandı. Mütareke Dönemi’nde İstanbul’dan Ankara’ya yaya olarak gitti ve Kurtuluş Savaşı’na katıldı. Cumhuriyet’in ilan edilmesinin ardından Maarif ve Hariciye’de çeşitli görevlerde bulundu. Bu süreçte sağlığı giderek bozuldu ve alkol bağımlılığı nedeniyle bu görevlerde uzun süre kalamadı. Hastalığının ilerlemesi neticesinde 1930’da vefat etti (Yalçın 2001: 712).
Edebiyata ilgisi öğrencilik yıllarında başladı. Dönemin çeşitli yayın mecralarında makale, öykü türünde yazıları yayımlandı (Yalçın 2001: 712) II. Meşrutiyet’in ilanından sonra oyun yazarı Sermet Muhtar’la El-Üfürük adlı mizah dergisini çıkardı (Sermet Muhtar 1934: 10). Bu dönemde çeşitli tiyatro oyunları yazdı. En bilinen eseri olan Mazi ve Ati adlı oyunu 1909’da Talebe-i Hukuk Cemiyeti’nin kuruluşu dolayısıyla Tepebaşı Kışlık Tiyatrosunda sahnelendi (Töre 2006: 123). Dört perdeden oluşan bu piyeste, yazar, bir toplumsal mesele olarak eski rejimin jurnal yoluyla mevki kazanma usulsüzlüğünü ele alıp eleştirdi (Yalçın 2002: 89). Yazarın ayrıca “Kimi Seviyor” adlı tek perdelik komedisi dönemin yayın mecralarından Musavver Tiyatro’da yayımlandı (And 1971: 168).
Kaynakça
And, Metin (1971). Meşrutiyet Döneminde Türk Tiyatrosu (1908-1923). Ankara: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
Sermet Muhtar (1934). “Sait Hikmet- Merhum”. Yedigün. İstanbul. nu. 66, C. 3, s. 8-10.
Töre, Enver (2006). II. Meşrutiyet Tiyatrosu (Yazarlar ve Piyesler). İstanbul: Duyap Yayınları.
Yalçın, Alemdar (2002). II. Meşrutiyette Tiyatro Edebiyatı Tarihi. Ankara: Akçağ Yayınları.
Yalçın, Murat (ed.) (2001). Tanzimat’tan Bugüne Edebiyatçılar Ansiklopedisi. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
Madde Yazım Bilgileri
Yazar: DR. EBRU ÖZLEM YILMAZYayın Tarihi: 15.05.2019Güncelleme Tarihi: 12.11.2020
Yayın Tarihi: 15.05.2019Güncelleme Tarihi: 12.11.2020
Güncelleme Tarihi: 12.11.2020
| Eser Adı | Yayın evi | Basım yılı | Eser türü |
|---|---|---|---|
| Mazi ve Ati | Matbaa-i Hayriye / İstanbul | 1909 | Tiyatro |
| Mülkiyet-i Edebiye ve Fenniye | Hakimiyyet-i Milliye Matbaası / Ankara | 1923 | Diğer |
| Kanun-ı Medeniye Anahtar | Cihan Matbaası / İstanbul | 1927 | Diğer |
İlişkili Maddeler
| Sn. | Madde Adı | D.Tarihi / Ö.Tarihi | Benzerlik | İncele |
|---|---|---|---|---|
| 1 | SEYYİD, Seyyid Mesud Efendi | d. ? - ö. Kasım-Aralık 1672 | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 2 | GIYÂSÎ, Kadı Mehmed Efendi | d. ? - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 3 | REŞKÎ, Mevlevî Ali Dede | d. ? - ö. 1696-97 | Doğum Yeri | Görüntüle |
| 4 | Florinalı Nazım | d. 1883 - ö. 6 Haziran 1939 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 5 | HÂMİD, Küçük Hacı-zâde Hâmid Ahmed Bey | d. 1883 - ö. 1920 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 6 | Nüzhet Sâbit | d. 1883 - ö. 6 Ocak 1920 | Doğum Yılı | Görüntüle |
| 7 | Hikmet Şevki | d. ? - ö. 28 Nisan 1930 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 8 | MESLEKÎ, Mustafa Bekir | d. 1858 - ö. 1930 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 9 | KÂŞİF, Mehmet | d. 1865? - ö. 1930? | Ölüm Yılı | Görüntüle |
| 10 | A. Nevzad Odyakmaz | d. 3 Ağustos 1923 - ö. 14 Haziran 2014 | Meslek | Görüntüle |
| 11 | Sadi Yüksel | d. 3 Nisan 1957 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
| 12 | Zebercet Coşkun | d. 11 Aralık 1933 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
| 13 | Tarık Mümtaz Göztepe | d. 1893 - ö. 24 Ocak 1977 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 14 | Münir Çapanoğlu | d. 1894 - ö. 1 Temmuz 1973 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 15 | Mehmet Sıtkı Akozan | d. 1890 - ö. 4 Ocak 1948 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
| 16 | Hikmet Ersoy | d. 1938 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |
| 17 | Ali Hikmet Eren | d. 10 Mart 1972 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |
| 18 | Hikmet Şinasi Önol | d. 1919 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |