SENÂYÎ, Sirozî Seyyid Abdülbaki Efendi

(d. ?/? - ö. ?/1694-95)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İsmi Abdülbaki’dir. Babasının ismi Ali Efendi’dir. Doğum tarihi bilinmeyen şair Serez’da dünyaya gelmiştir. Babasının isminden dolayı ilk zamanlarında “Ali Efendi-zâde” olarak tanınan şair, tam künyesi Sirozî Seyyid Abdülbaki Efendi’dir. İlk eğitimini aldıktan sonra medrese tahsiline başladı. Eğitimini başarıyla tamamladıktan sonra devrindeki âlimlerin birinden mülazım oldu. Rumeli’deki bazı küçük kasabalarda kadılık görevinde bulundu. Musâhib Mustafa Paşa’nın himâyesine giren şair 1085 yılı Zilhicce’sinde/Şubat-Mart 1675 Solak-zâde Halil Efendi yerine Belgrad kadısı oldu. İki yıl sonra görevinden alındı. 1091 yılı Şevval’inde/Ekim-Kasım 1680 Filibe kadılığına atandı. Buradaki görevi de iki yıl sürdü. Sadrazam Bosnalı Süleyman Paşa Avusturya seferine çıkınca 1097 Muharrem’inde/Kasım-Aralık 1685 Abdülbaki Efendi ordu kadılığına getirildi. 1099 Muharrem’inde/Kasım-Aralık 1687 Edirne kadılığına terfi etti. Yaklaşık bir yıl sonra görevinden ayrıldı. 1106/1694-95 yılında vefat etti. Şiirlerinde Senâyî mahlasını kullandı. Eserleri hakkında kaynaklarda herhangi bir malumat bulunmamaktadır. Dîvân sahibi olup olmadığı bilinmemektedir. Mecmualarda “Senâyî” mahlaslı şairlere ait şiirlere rastlanmaktadır, ancak bunların hangilerinin Senâyî Abdülbaki Efendi’ye hangilerinin diğer Senâyî’lere (Senâyî Ahmed, Senâyî Hasan, Senâyî Şeyh Ali) ait olduğunu tespit etmek çok güçtür. Yaşadığı devrin kaynaklarından Vekâyi‘u’l-fuzalâ şairi bilgin, irfan sahibi, birçok bilim dalında yetkin, akranlarından oldukça üstün biri olarak tanımlamaktadır. Günümüze sadece bir beyti ulaşmıştır. 

Kaynakça

Ekinci, Ramazan (hzl.) (2018). Şeyhî Mehmed Efendi, Vekâyi‘u’l-Fuzalâ, Şeyhî’nin Şakâ’ik Zeyli. İstanbul: Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Yay.





Madde Yazım Bilgileri

Yazar: RAMAZAN EKİNCİ
Yayın Tarihi: 25.11.2020
Güncelleme Tarihi: 25.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Şöyle ser-mest eylemişdür neş’e-i ruhsâr-ı yâr

Bâde vü mey-hâne vü pîr-i mugân bilmem nedür


(Ekinci, Ramazan (hzl.) (2018). Şeyhî Mehmed Efendi, Vekâyi‘u’l-FuzalâŞeyhî’nin Şakâ’ik Zeyli. İstanbul: Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Yay. 1836).


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1LÂYİHÎ, Mustafad. ? - ö. 1565/66Doğum YeriGörüntüle
2ZEYNÎd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3HÂFIZ, Hâfız Efendid. ? - ö. 1533-34Doğum YeriGörüntüle
4LÂYİHÎ, Mustafad. ? - ö. 1565/66Doğum YılıGörüntüle
5ZEYNÎd. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6HÂFIZ, Hâfız Efendid. ? - ö. 1533-34Doğum YılıGörüntüle
7LÂYİHÎ, Mustafad. ? - ö. 1565/66Ölüm YılıGörüntüle
8ZEYNÎd. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9HÂFIZ, Hâfız Efendid. ? - ö. 1533-34Ölüm YılıGörüntüle
10LÂYİHÎ, Mustafad. ? - ö. 1565/66MeslekGörüntüle
11ZEYNÎd. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
12HÂFIZ, Hâfız Efendid. ? - ö. 1533-34MeslekGörüntüle
13LÂYİHÎ, Mustafad. ? - ö. 1565/66Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ZEYNÎd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15HÂFIZ, Hâfız Efendid. ? - ö. 1533-34Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16LÂYİHÎ, Mustafad. ? - ö. 1565/66Madde AdıGörüntüle
17ZEYNÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18HÂFIZ, Hâfız Efendid. ? - ö. 1533-34Madde AdıGörüntüle