Madde Detay
VAHDÎ
(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4
Asıl adı Ca’fer’dir. Sehî Bey’e göre Edirneli, diğer kaynaklara göre İstanbulludur. Tâcî-zâde Ca’fer Çelebi’nin akrabasıdır. Yetiştirilmesinde ve devlet kademesinde görevler almasında en önemli rolü Ca’fer Çelebi oynadı. Âşık Çelebi, Tâcî-zâde’nin önce ona kendi Divan’ını yazdırdığını, sonra divan kâtibi yaptığını söylüyor. Edirne’de hassa-i harc emini oldu ve bu görevde iken öldü. Vahdî’nin yaşadığı dönem kesin olarak bilinmemekle beraber Ca’fer Çelebi’nin yetişmesinde önemli rol oynadığı bilgisinden hareketle 16. yüzyıl şairi olduğu söylenebilir. Halk arasında "Ana Bacı Hikâyesi" diye bilinen "Bursalı Hoca Abdurrauf" hikayesini anlatan mensur bir eseri vardır. Sehî Bey çok şiiri ve akıcı beyitleri olduğunu söylediği şairin bazı şiirlerinin halk arasında bilindiğini kaydederken Latîfî şiiriyetten yoksun olduğu için meşhur olmadığını ifade etmektedir. Öyle anlaşılıyor ki özellikle "Ana Bacı Hikâyesi" ile avam arasında tanınmış ama bu tür latifeli şiirler yüksek zümre arasında kabul görmediği için o tabaka içinde tanınmamıştır. Nazire mecmuaları içinde sadece Edirneli Nazmî’nin Mecma’u’n-Nezâ’ir’inde bir tek şiiri bulunduğu göz önüne alındığında Latîfî’nin haklı olduğu anlaşılmaktadır.
Kaynakça
Abdurrahman Hıbrî. Enîsü’l-müsâmirîn. İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi, TY. 451, vr. 87a.
Canım, Rıdvan (hzl.) (2000). Latîfî, Tezkiretü’ş-Şu’arâ ve Tabsıratü’n-Nuzemâ. Ankara: AKM Yay.
Canım, Rıdvan (1995). Edirne Şairleri. Ankara: Akçağ Yay.
Kaf-zâde Fâizî. Zübdetü’l-Eş’âr. Milli Kütüphane, Yz. A. 679, vr. 126a.
Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Âşık Çelebi, Meşâ’irü’ş-Şu’arâ (İnceleme-Metin). İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.
Köksal, M. Fatih (2012). Edirneli Nazmî, Mecma’u’n-Nezâ’ir. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-292688/h/edirneli-nazmi-mecmaun-nezair.pdf. [erişim tarihi: 20.03.2013]
Köksal, M. Fatih (2007). “Vahdî”. Türk Dünyası Edebiyatçılar Yazarlar ve Şairler Ansiklopedisi. C. 8. Ankara: AKM Yay. 484.
Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Nail Tuman, Tuhfe-i Nâ’ilî. Ankara: Bizim Büro Yay.
Peremeci, Osman Nuri (1940). Edirne Tarihi. İstanbul: Resimli Ay Matbaası.
Sehî (1325). Tezkire-i Sehî. İstanbul: Matbaa-i Âmidî.
“Vahdî” (1998). Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi. C. 8. İstanbul: Dergâh Yay. 498.
Madde Yazım Bilgileri
Yazar: PROF. DR. MEHMET FATİH KÖKSAL
Yayın Tarihi: 05.09.2013
Güncelleme Tarihi: 28.10.2020
Eserlerinden Örnekler
GAZEL
Sahn-ı sahrâlar baña zindân olupdur yârsuz
Her çemen hâr-ı belâ âh ol yüzi gülzârsuz
Zâhidâ arz eyleme kim cennet ü Tûbâ benüm
Çöpçe gelmez gözüme ol serv-i gül-ruhsârsuz
Dâg-ı gamdur cânuma bâg-ı cinânuñ gülleri
Âb-ı Kevser aynuma gelmez leb-i dildârsuz
Hâtır-ı gam-gînüme şimdi benüm her sebzezâr
Vâdi-i mihnet durur ol kebk-i hoş-reftârsuz
Cennet itmiş tutalum Vahdî cihân mülkin bahâr
Hey ma’âzallah cehennemdür baña dîdârsuz
(Köksal, M. Fatih (2012). Edirneli Nazmî, Mecma’u’n-Nezâ’ir. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-292688/h/edirneli-nazmi-mecmaun-nezair.pdf. [erişim tarihi: 20.03.2013]. 1034)
İlişkili Maddeler
Sn. | Madde Adı | D.Tarihi / Ö.Tarihi | Benzerlik | İncele |
---|---|---|---|---|
1 | RÂZÎ, Yazıcı Abdullah Efendi-zâde Abdüllatif Râzî Efendi | d. ? - ö. 1733-34 | Doğum Yeri | Görüntüle |
2 | Aliye Akan | d. 1982 - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
3 | TURGUT ABDAL/TURGUT BABA/KAZIM OĞLU TURGUT, Turgut Koca | d. 1921 - ö. 15.10.1997 | Doğum Yeri | Görüntüle |
4 | RÂZÎ, Yazıcı Abdullah Efendi-zâde Abdüllatif Râzî Efendi | d. ? - ö. 1733-34 | Doğum Yılı | Görüntüle |
5 | Aliye Akan | d. 1982 - ö. ? | Doğum Yılı | Görüntüle |
6 | TURGUT ABDAL/TURGUT BABA/KAZIM OĞLU TURGUT, Turgut Koca | d. 1921 - ö. 15.10.1997 | Doğum Yılı | Görüntüle |
7 | RÂZÎ, Yazıcı Abdullah Efendi-zâde Abdüllatif Râzî Efendi | d. ? - ö. 1733-34 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
8 | Aliye Akan | d. 1982 - ö. ? | Ölüm Yılı | Görüntüle |
9 | TURGUT ABDAL/TURGUT BABA/KAZIM OĞLU TURGUT, Turgut Koca | d. 1921 - ö. 15.10.1997 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
10 | RÂZÎ, Yazıcı Abdullah Efendi-zâde Abdüllatif Râzî Efendi | d. ? - ö. 1733-34 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
11 | Aliye Akan | d. 1982 - ö. ? | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
12 | TURGUT ABDAL/TURGUT BABA/KAZIM OĞLU TURGUT, Turgut Koca | d. 1921 - ö. 15.10.1997 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
13 | RÂZÎ, Yazıcı Abdullah Efendi-zâde Abdüllatif Râzî Efendi | d. ? - ö. 1733-34 | Madde Adı | Görüntüle |
14 | Aliye Akan | d. 1982 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |
15 | TURGUT ABDAL/TURGUT BABA/KAZIM OĞLU TURGUT, Turgut Koca | d. 1921 - ö. 15.10.1997 | Madde Adı | Görüntüle |