Akünal, Ahmet Kemal

(d. 30 Kasım 1873 / ö. 1942)
Şair, yazar, öğretmen, memur
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

İstanbul'da Beylerbeyi'ndeki konaklarında dünyaya geldi. Babası Ocakağasızâdelerden Miralay Ahmet Rasim Bey, annesi Hadice Fatma Kamer Hanım'dır (Özgül, 2010). Şair Dündar Akünal, oğludur. Ahmet Kemal Akünal, Darüşşafaka Lisesini birincilikle bitirdi. Bir süre Posta İdaresinde çalıştı. Daha sonra Darüşşafaka Lisesinde edebiyat öğretmenliği yaptı. Il. Abdülhamit yönetimine başkaldırdığı gerekçesiyle birkaç kez tutuklandı. Kaçarak yurt dışına çıktı. Atina'da İcma-i Ümmet (1901), Kahire'de Ubeydullah Efendi ile birlikte Doğru Söz gazetelerini çıkardı (1906). Dört dilde yayımlanan Hakayık-ı Şark gazetesinin Türkçe bölümünü yönetti ve başyazarlığını yaptı. Mısır'dan sonra, Baku'ya yerleşti. Hüseyinzâde Ali Bey'in Füyuzat ve Ahmet Ağaoğlu'nun Güneş gazetelerinde yazılar yazdı. Kafkasya'da Mekatib-i İslamiyye müdürlüğü görevinde bulundu. II. Meşrutiyet'in ilanından (1908) sonra İstanbul'a dönerek bir süre liselerde edebiyat öğretmenliği yaptı. Bu kez hükümet tarafından Bakü'ye gönderildi. Bakü'de öğretmenlik ve yazarlık yaparken Rus hükümetince casusluk iddiasıyla tutuklandı (1910). Hariciye Nezareti'nin girişimleri sonucunda ülkeye döndü. Gelenbevi Sultanisinde edebiyat öğretmenliği ve Ankara Sultanisinde müdürlük yaptı. Çığır ve Hak gazetelerinde yazdı. Milli Mücadele döneminde İstanbul mitinglerinde yaptığı konuşmalarla dikkat çekti. Beykoz Belediyesinde başkâtip olarak çalıştı. 1942 yılında öldü.

İlk yazı, şiir ve öyküleri Maarif, Mektep, Mirsat, Sabah, Servet-i Fünun dergilerinde yayımlandı. Şiirlerinde Servet-i Fünun şairlerinin duyarlılığı hissedilir. Şiirlerinden bir kısmı Füyuzat (1910) ve Vatan Çocuklarına Ninniler (1915) adıyla kitaplaştı. Mehmet Behçet Yazar'a yazdığı bir mektupta eserleri ile ilgili şu bilgileri vermiştir: "Türk’ün tarihi gibi hiçbir sükûn devresi geçirmeyen hayatımda ne kendimi ne de eserlerimi toplamak nasip olmadı. Yalnız Umumî Harp’te şimdiki pek değerli ve muvaffakiyetli Hariciye Vekilimiz Tevfik Rüştü Aras’ın tenbih ve irşadiyle bir (Ninni) parçaları yazmıştım. Bunları Karagöz Kitabevi topladı ve (1331-1915) bastırdı, Kız mekteplerinde ezber ve inşat dersleri için kabul olundu. Zannederim ki, onun da bugün nüshası kalmamıştır." (Yazar, 1938: 39).

Ahmet Kemal Akünal'ın bütün şiirleri, 2010 yılında M. Kayahan Özgül tarafından Son Jön Türk Kalesi: Ahmet Kemal Akünal (2010) adlı çalışmada derlendi ve yayımlandı.

Kaynakça

Çetin, Nurullah (2017). İkinci Abdülhamid Dönemi Türk Edebiyatı. Ankara: Nobel Yay.

Orhon, Orhan Seyfi (1942). "Eski Bir İhtilal Şairi". Çınaraltı. C.3 . S. 64. 10-11.

Özgül, M. Kayahan (2010). Son Jön Türk Kalesi: Ahmet Kemal Akünal. İstanbul: Kitabevi Yay.

Yalçın, Murat (Ed. 2010). Tanzimat'tan Bugüne Edebiyatçılar Ansiklopedisi. C.1. İstanbul: Yapı Kredi Yay. 31-32.

Yazar, Mehmet Behçet (1938). Edebiyatçılarımız ve Türk Edebiyatı. İstanbul: Kanaat Kitabevi Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. NECATİ TONGA
Yayın Tarihi: 22.05.2019

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Vatan Çocuklarına Ninniler? / İstanbul1915Şiir
Füyuzat? / ?1910Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1FENNÎ, Hacı Mustafad. ? - ö. 1745-46Doğum YeriGörüntüle
2Fatma Akersond. 1945 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3SABÎH, Ali Ağad. ? - ö. Nisan-Mayıs 1722Doğum YeriGörüntüle
4Ahmet Baytursınulıd. 1873 - ö. 8 Aralık 1937Doğum YılıGörüntüle
5ZÜLÂLÎ, Yusuf Köktend. 1873 - ö. 18.12.1956Doğum YılıGörüntüle
6AVNÎ, Avni Konukd. 1873 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Yalçın, Hüseyin Suatd. 1284 (1867) - ö. 21 Mart 1942Ölüm YılıGörüntüle
8Salahaddin Enis Atabeyoğlud. 1892 - ö. 11 Haziran 1942Ölüm YılıGörüntüle
9Rüştü Onurd. 3 Ağustos 1920 - ö. 2 Aralık 1942Ölüm YılıGörüntüle
10Gönül, Leventd. 1959 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Kılcıoğlu, Hacerd. 1974 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Ahmet Doğrud. 21 Şubat 1975 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Mehmet Memduh Paşad. 1839 - ö. 1925Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Ölmez, Atıfd. 1895 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Faik Sabri Durand. 1882 - ö. 7 Mayıs 1943Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16CANBABA, Ahmet Canbabad. 13.03.1941 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17Kalaç, Ahmet Hilmid. 1888 - ö. 1996Madde AdıGörüntüle
18AHMET TURAN ŞANd. 25.07.1956 - ö. ?Madde AdıGörüntüle