Akünal, Ahmet Kemal

(d. 30 Kasım 1873 / ö. 1942)
Şair, yazar, öğretmen, memur
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

İstanbul'da Beylerbeyi'ndeki konaklarında dünyaya geldi. Babası Ocakağasızâdelerden Miralay Ahmet Rasim Bey, annesi Hadice Fatma Kamer Hanım'dır (Özgül, 2010). Şair Dündar Akünal, oğludur. Ahmet Kemal Akünal, Darüşşafaka Lisesini birincilikle bitirdi. Bir süre Posta İdaresinde çalıştı. Daha sonra Darüşşafaka Lisesinde edebiyat öğretmenliği yaptı. Il. Abdülhamit yönetimine başkaldırdığı gerekçesiyle birkaç kez tutuklandı. Kaçarak yurt dışına çıktı. Atina'da İcma-i Ümmet (1901), Kahire'de Ubeydullah Efendi ile birlikte Doğru Söz gazetelerini çıkardı (1906). Dört dilde yayımlanan Hakayık-ı Şark gazetesinin Türkçe bölümünü yönetti ve başyazarlığını yaptı. Mısır'dan sonra, Baku'ya yerleşti. Hüseyinzâde Ali Bey'in Füyuzat ve Ahmet Ağaoğlu'nun Güneş gazetelerinde yazılar yazdı. Kafkasya'da Mekatib-i İslamiyye müdürlüğü görevinde bulundu. II. Meşrutiyet'in ilanından (1908) sonra İstanbul'a dönerek bir süre liselerde edebiyat öğretmenliği yaptı. Bu kez hükümet tarafından Bakü'ye gönderildi. Bakü'de öğretmenlik ve yazarlık yaparken Rus hükümetince casusluk iddiasıyla tutuklandı (1910). Hariciye Nezareti'nin girişimleri sonucunda ülkeye döndü. Gelenbevi Sultanisinde edebiyat öğretmenliği ve Ankara Sultanisinde müdürlük yaptı. Çığır ve Hak gazetelerinde yazdı. Milli Mücadele döneminde İstanbul mitinglerinde yaptığı konuşmalarla dikkat çekti. Beykoz Belediyesinde başkâtip olarak çalıştı. 1942 yılında öldü.

İlk yazı, şiir ve öyküleri Maarif, Mektep, Mirsat, Sabah, Servet-i Fünun dergilerinde yayımlandı. Şiirlerinde Servet-i Fünun şairlerinin duyarlılığı hissedilir. Şiirlerinden bir kısmı Füyuzat (1910) ve Vatan Çocuklarına Ninniler (1915) adıyla kitaplaştı. Mehmet Behçet Yazar'a yazdığı bir mektupta eserleri ile ilgili şu bilgileri vermiştir: "Türk’ün tarihi gibi hiçbir sükûn devresi geçirmeyen hayatımda ne kendimi ne de eserlerimi toplamak nasip olmadı. Yalnız Umumî Harp’te şimdiki pek değerli ve muvaffakiyetli Hariciye Vekilimiz Tevfik Rüştü Aras’ın tenbih ve irşadiyle bir (Ninni) parçaları yazmıştım. Bunları Karagöz Kitabevi topladı ve (1331-1915) bastırdı, Kız mekteplerinde ezber ve inşat dersleri için kabul olundu. Zannederim ki, onun da bugün nüshası kalmamıştır." (Yazar, 1938: 39).

Ahmet Kemal Akünal'ın bütün şiirleri, 2010 yılında M. Kayahan Özgül tarafından Son Jön Türk Kalesi: Ahmet Kemal Akünal (2010) adlı çalışmada derlendi ve yayımlandı.

Kaynakça

Çetin, Nurullah (2017). İkinci Abdülhamid Dönemi Türk Edebiyatı. Ankara: Nobel Yay.

Orhon, Orhan Seyfi (1942). "Eski Bir İhtilal Şairi". Çınaraltı. C.3 . S. 64. 10-11.

Özgül, M. Kayahan (2010). Son Jön Türk Kalesi: Ahmet Kemal Akünal. İstanbul: Kitabevi Yay.

Yalçın, Murat (Ed. 2010). Tanzimat'tan Bugüne Edebiyatçılar Ansiklopedisi. C.1. İstanbul: Yapı Kredi Yay. 31-32.

Yazar, Mehmet Behçet (1938). Edebiyatçılarımız ve Türk Edebiyatı. İstanbul: Kanaat Kitabevi Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. NECATİ TONGA
Yayın Tarihi: 22.05.2019

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Vatan Çocuklarına Ninniler? / İstanbul1915Şiir
Füyuzat? / ?1910Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1FERÎD, Mehmed Bahâeddîn Ferîdd. ? - ö. 1837Doğum YeriGörüntüle
2Karin Karakaşlıd. 05 Ekim 1972 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3MEŞREBÎd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4AVNÎ, Avni Konukd. 1873 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5HEVÂYÎ, İbrâhimd. 1873 - ö. 1916Doğum YılıGörüntüle
6Özdönmez, Mahmut Şevketd. 13 Temmuz 1873 - ö. 1954Doğum YılıGörüntüle
7ZEKERRİYE HACIOĞLU SÜLEYMANOVd. 1880 - ö. 1942Ölüm YılıGörüntüle
8Akengin, Cand. 1892 - ö. 31 Ağustos 1942Ölüm YılıGörüntüle
9KOCA, Koca Kurban Oğlu Kuliyevd. 1896/1900 - ö. 1942/1957Ölüm YılıGörüntüle
10Semih Erelvanlıd. 1975 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Hikmet Şinasi Önöld. 1919 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Mustafa Kemal Sayıld. 1 Ocak 1925 - ö. 12 Şubat 2015MeslekGörüntüle
13Erol, Safiyed. 2 Ocak 1902 - ö. 1 Ekim 1964Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Özsever, Hüseyin Siretd. Mart 1872 - ö. 27 Şubat 1959Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Gövsa, İbrahim Alâettind. 1889 - ö. 29 Ekim 1949Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Ahmet Emin YALMANd. 1888 - ö. 19 Aralık 1972Madde AdıGörüntüle
17Ahmet Emin Atasoyd. 1944 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18AHMET ERSÖZd. 1933 - ö. 2006Madde AdıGörüntüle