DİLSÛZ, Mehemmed Emîn

(d. ?/? - ö. 19. yy./?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Asıl adı Mehemmed Emîn Tebrîzî'dir. Dilsûz şiirlerinde kullandığı mahlasıdır. Tebriz'de doğdu. Yoksul bir ailenin çocuğu olduğu için çocukluğu çok zor şartlarda geçti. Hicve eğilimi olması biraz da bu sebepledir. Medresede hocalık yaptığı için "Üstâd" sanıyla tanındı. Ufak çapta ticaretle uğraştı. Ölüm yeri ve ölüm tarihi bilinmemekle beraber Tebriz'de vefat ettiği tahmin edilmektedir.

Bilinen tek eseri Dîvân'ıdır. Farsça ve Türkçe manzumelerden oluşan bu Dîvân Tebriz'de defalarca basılmıştır. Dîvân'ı Hz. Ali için yazdığı Farsça bir kasideyle başlar. Hz. Muhammed ve Hz. Ali için yazdığı Türkçe kasidelerle devam eder ki bu kasideler en güzel manzumelerindendir. Daha sonra Kerbelâ Vak'ası için yazılmış nevha ve sînezenler gelir. Ardından Türkçe gazeller, muhammesler, sâkînâme, medhnâme ve rubâ'îler yer alır. Şiirleri hiciv ağırlıklıdır. Özellikle devrin şeyhülislamına "buğda" hakkında yazdığı hicviyesi ile muhammes şeklindeki Esnaftan Şikayet adlı hicviyesi çok ünlüdür. Şeyhülislama yazdığı hicviyeye daha sonra Seyyid Azim Şirvânî aslından daha güzel bir nazire yazmıştır.

Kaynakça

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1977). "Dilsûz, Mehemmed Emin Tebrîzî". C. II. İstanbul: Dergah Yay.

Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi (2003). "Dilsûz". Ankara: AKM Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET ARSLAN
Yayın Tarihi: 10.06.2014
Güncelleme Tarihi: 02.12.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SARRÂF, Rıza Tebrizîd. 1854-55 - ö. 1907Doğum YeriGörüntüle
2PERVİN HANIM EHTİSAMİd. 1906 - ö. 1941Doğum YeriGörüntüle
3HÜSEYİN/NAMVERî, Hüseyin Namverîd. 1922 - ö. 2000Doğum YeriGörüntüle
4SARRÂF, Rıza Tebrizîd. 1854-55 - ö. 1907Doğum YılıGörüntüle
5PERVİN HANIM EHTİSAMİd. 1906 - ö. 1941Doğum YılıGörüntüle
6HÜSEYİN/NAMVERî, Hüseyin Namverîd. 1922 - ö. 2000Doğum YılıGörüntüle
7SARRÂF, Rıza Tebrizîd. 1854-55 - ö. 1907Ölüm YılıGörüntüle
8PERVİN HANIM EHTİSAMİd. 1906 - ö. 1941Ölüm YılıGörüntüle
9HÜSEYİN/NAMVERî, Hüseyin Namverîd. 1922 - ö. 2000Ölüm YılıGörüntüle
10SARRÂF, Rıza Tebrizîd. 1854-55 - ö. 1907MeslekGörüntüle
11PERVİN HANIM EHTİSAMİd. 1906 - ö. 1941MeslekGörüntüle
12HÜSEYİN/NAMVERî, Hüseyin Namverîd. 1922 - ö. 2000MeslekGörüntüle
13SARRÂF, Rıza Tebrizîd. 1854-55 - ö. 1907Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14PERVİN HANIM EHTİSAMİd. 1906 - ö. 1941Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15HÜSEYİN/NAMVERî, Hüseyin Namverîd. 1922 - ö. 2000Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16SARRÂF, Rıza Tebrizîd. 1854-55 - ö. 1907Madde AdıGörüntüle
17PERVİN HANIM EHTİSAMİd. 1906 - ö. 1941Madde AdıGörüntüle
18HÜSEYİN/NAMVERî, Hüseyin Namverîd. 1922 - ö. 2000Madde AdıGörüntüle