DİLSÛZ, Mehemmed Emîn

(d. ?/? - ö. ?/19. yy.)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Mehemmed Emîn Tebrîzî'dir. Dilsûz şiirlerinde kullandığı mahlasıdır. Tebriz'de doğdu. Yoksul bir ailenin çocuğu olduğu için çocukluğu çok zor şartlarda geçti. Hicve eğilimi olması biraz da bu sebepledir. Medresede hocalık yaptığı için "Üstâd" sanıyla tanındı. Ufak çapta ticaretle uğraştı. Ölüm yeri ve ölüm tarihi bilinmemekle beraber Tebriz'de vefat ettiği tahmin edilmektedir.

Bilinen tek eseri Dîvân'ıdır. Farsça ve Türkçe manzumelerden oluşan bu Dîvân Tebriz'de defalarca basılmıştır. Dîvân'ı Hz. Ali için yazdığı Farsça bir kasideyle başlar. Hz. Muhammed ve Hz. Ali için yazdığı Türkçe kasidelerle devam eder ki bu kasideler en güzel manzumelerindendir. Daha sonra Kerbelâ Vak'ası için yazılmış nevha ve sînezenler gelir. Ardından Türkçe gazeller, muhammesler, sâkînâme, medhnâme ve rubâ'îler yer alır. Şiirleri hiciv ağırlıklıdır. Özellikle devrin şeyhülislamına "buğda" hakkında yazdığı hicviyesi ile muhammes şeklindeki Esnaftan Şikayet adlı hicviyesi çok ünlüdür. Şeyhülislama yazdığı hicviyeye daha sonra Seyyid Azim Şirvânî aslından daha güzel bir nazire yazmıştır.

Kaynakça

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1977). "Dilsûz, Mehemmed Emin Tebrîzî". C. II. İstanbul: Dergah Yay.

Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi (2003). "Dilsûz". Ankara: AKM Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET ARSLAN
Yayın Tarihi: 10.06.2014
Güncelleme Tarihi: 02.12.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SÂ’Î, Tebrizlid. 1803 - ö. 1853Doğum YeriGörüntüle
2BAHAYİd. 1874 - ö. 1925Doğum YeriGörüntüle
3ŞÂH KÂSIMd. ? - ö. 1539-40Doğum YeriGörüntüle
4SÂ’Î, Tebrizlid. 1803 - ö. 1853Doğum YılıGörüntüle
5BAHAYİd. 1874 - ö. 1925Doğum YılıGörüntüle
6ŞÂH KÂSIMd. ? - ö. 1539-40Doğum YılıGörüntüle
7SÂ’Î, Tebrizlid. 1803 - ö. 1853Ölüm YılıGörüntüle
8BAHAYİd. 1874 - ö. 1925Ölüm YılıGörüntüle
9ŞÂH KÂSIMd. ? - ö. 1539-40Ölüm YılıGörüntüle
10SÂ’Î, Tebrizlid. 1803 - ö. 1853MeslekGörüntüle
11BAHAYİd. 1874 - ö. 1925MeslekGörüntüle
12ŞÂH KÂSIMd. ? - ö. 1539-40MeslekGörüntüle
13SÂ’Î, Tebrizlid. 1803 - ö. 1853Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14BAHAYİd. 1874 - ö. 1925Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ŞÂH KÂSIMd. ? - ö. 1539-40Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16SÂ’Î, Tebrizlid. 1803 - ö. 1853Madde AdıGörüntüle
17BAHAYİd. 1874 - ö. 1925Madde AdıGörüntüle
18ŞÂH KÂSIMd. ? - ö. 1539-40Madde AdıGörüntüle