HİCRANÎ

(d. 1855-1860? / ö. 1877-1878 sonrası?)
çoban, âşık
(Âşık ve Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Asıl adı bilinmeyen Hicranî, 1855’te Artvin'in Ardanuç ilçesine bağlı Anaçlı (eski adı Ançkora) köyünde doğmuştur (Gökalp yty: 85). Doğum tarihiyle ilgili de kesinlik yoktur. Farklı kaynaklar 1855-1860 arası tarihler verir (Karadeniz 2002: 269). Köyünde çobanlık yaptığı, burada bir kıza âşık olduğu rivayet edilir. Bilinmeyen bir sebeple Hicranî’nin babası bu sevdaya karşı çıkmış, bu kızı unutması için Hicranî’yi Bursa’ya götürmüştür. Ancak Hicranî yedi kez Bursa’dan kaçar ve Ardanuç’a döner. Anlaşıldığı kadarıyla sonuçta Hicranî’nin istediği olur ve âşık Ardanuç’ta kalır. 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı sırasında Ardanuç’un Ruslar tarafından işgal edilmesinden sonra Hicranî, bilinmeyen bir sebeple Rus jandarması tarafından tutuklanır ve bir daha haber alınamaz (Gökalp yty.: 85; Karadeniz 2002: 269; Öksüz 2013: 274-275). Bu bilgi de “Geriye dönsen a zaptiye başı/ Sevdiğim balkonda paşalanıptır” mısralarıyla başlayan koşmasından çıkarılmış bir sonuçtur (Gökalp yty.: 85; Karadeniz 2002: 269). Öksüz'ün (2013: 274) âşığın ölümüyle ilgili verdiği 1918 yılı bilgisinin kaynağı tespit edilememiştir.

Elde bir, iki şiiri bulunan âşığın sanatıyla ilgili olarak eldeki malzemeyle bir sonuca varmak güçtür. Ancak oldukça genç yaşlarında söylediği belli olan bu şiirlerinde yer yer bozulan yarım kafiye düzeniyle daha çok redife dayalı bir ahenk oluşturulmaktadır.

Kaynakça

Gökalp, Mehmet (yty). Artvin Saz Şairleri. Ankara: Asır Ajans Yay.

Karadeniz, Bekir (2002). Artvinli Halk Şairleri. Ankara: Artvin Kültür ve Yardımlaşma Derneği Yay.

Öksüz, Musa (2013). Artvin Âşıklık Geleneği. Doktora Tezi. Trabzon: Karadeniz Teknik Üniversitesi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜROL PEHLİVAN
Yayın Tarihi: 02.07.2019

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1MERAKÎ, Yusuf Biberd. 1925 - ö. 2014Doğum YeriGörüntüle
2CEMAL, Cemal Durmuşd. 04.04.1944 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3COŞARÎ, Ergül Keskind. 1959 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4MERAKÎ, Yusuf Biberd. 1925 - ö. 2014Doğum YılıGörüntüle
5CEMAL, Cemal Durmuşd. 04.04.1944 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6COŞARÎ, Ergül Keskind. 1959 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7MERAKÎ, Yusuf Biberd. 1925 - ö. 2014Ölüm YılıGörüntüle
8CEMAL, Cemal Durmuşd. 04.04.1944 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9COŞARÎ, Ergül Keskind. 1959 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10MERAKÎ, Yusuf Biberd. 1925 - ö. 2014MeslekGörüntüle
11CEMAL, Cemal Durmuşd. 04.04.1944 - ö. ?MeslekGörüntüle
12COŞARÎ, Ergül Keskind. 1959 - ö. ?MeslekGörüntüle
13MERAKÎ, Yusuf Biberd. 1925 - ö. 2014Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14CEMAL, Cemal Durmuşd. 04.04.1944 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15COŞARÎ, Ergül Keskind. 1959 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16MERAKÎ, Yusuf Biberd. 1925 - ö. 2014Madde AdıGörüntüle
17CEMAL, Cemal Durmuşd. 04.04.1944 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18COŞARÎ, Ergül Keskind. 1959 - ö. ?Madde AdıGörüntüle