MEHMET ÇAKIRTAŞ

(d. 1920 / ö. 01.11.1988)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Şair ve yazar Mehmet Çakırtaş 1920'de Balıkesir'in Balya (Edremit) ilçesinde doğmuştur. Ortaokulu dışarıdan bitirmiştir. Usta-çırak geleneğinin dışında kendi kendini yetiştirmiştir. Uzun yıllar Ankara'da yaşamıştır. Bu sebeple "kentli bir halk ozanı" denilebilir. Âşık, Ankara'da 1947-1961 yılları arasında Maden Tetkik Arama Enstitüsünde memur olarak çalışmıştır. Âşık buradaki işinden ayrıldıktan sonra Zafer ve Yeni Gün gazetesinde baş düzeltmen olarak görev yapmıştır. Âşığın son çalışma yeri Türkiye Kömür İşletmeleri olmuştur. 1979 yılında emekli olan şair, 1 Kasım 1988 tarihinde vefat etmiştir (Arısoy 1985: 479; www.edebiyatdunyamiz.com).

Mehmet Çakırtaş; ortaokul yıllarında şiirle tanışmış, babasının saz şairi olmasından dolayı halk şiirine ilgi duymuştur. Şiirlerini genellikle irticalen söyleyen Mehmet Çakırtaş’ın ilk şiirleri yetişmesine katkı sağlayan Çınaraltı dergisinde yayımlanmıştır. Şiirleri âşık tarzına yakın olup birçoğu bestelenmiştir. Âşık tarzına yeni bir hamle getiren şair; sade bir dille, hece ölçüsünde şiirler yazmış, halk şiirinin izinden gitmiştir. Çakırtaş’ın şiirleri söyleyiş tarzı Köroğlu gibi yiğit, Karacaoğlan gibi âşık, bazen de Yunus gibi tasavvufî-mistik karakterdedir. Şiirlerinde doğa, yurt, gurbet, vuslat vb. şeklinde geniş bir tema çeşitliliği olan şair, sevda şiirlerini yoğun olarak işlemiştir. Çakırtaş şiirlerinde; Edremit, Konya, Kazdağı, Isparta, Ankara, Kıbrıs şeklinde yurdun çeşitli yörelerinden tablolar çizmiştir (Dizdaroğlu 1957: 524-526; Gözler 1989: 77; Tekin 1995: 483; Yardım 2012: 270).

Kaynakça

Arısoy, Sunullah (1985). Türk Halk Şiiri Antolojisi. İstanbul: Bilgi Yayınevi.

Dizdaroğlu, Hikmet (1957). "İki Şiir Kitabı [Nedim Çapman: Okyanusun Ötesi; Mehmet Çakırtaş: Gün Dönümünden Sonra". Türk Dili Dergisi. C: VI. 69: 523-526.

Gözler, H. Fethi (1989). Edebiyatımızdaki Dinî, Hikmetli ve Tasavvufî Manzum Sözlerden Bir Demet. Ankara: Kültür Bakanlığı Yay.

http://www.edebiyatdunyamiz.com/index.php/makaleler/yazarlarimiz-makaleleri/1330-mehmet-cakirtas) [erişim tarihi: 16.01.2019].

Tekin, Arslan (1995). Edebiyatımızda İsimler ve Terimler. İstanbul: Ötüken Yay.

Yardım, Mehmet Nuri (2012). Edebiyatımızın Güleryüzü. İstanbul: Yağmur Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. ERDEM AKIN
Yayın Tarihi: 25.03.2019
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
GündönümüAR Basımevi / Ankara1949Şiir
Çakırtaş'tan DamlalarDoğuş Matbaası / Ankara1945Şiir
Gündönümünden Sonra? / ?1957Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Necmiye Alpayd. 23 Kasım 1946 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Fuat Uluçd. 1910 - ö. 1968Doğum YeriGörüntüle
3ŞU'ÛRÎ, Ali Şu'ûrî Efendi, Balıkesirlid. ? - ö. 1868Doğum YeriGörüntüle
4Sabahattin Kudret Aksald. 25 Mart 1920 - ö. 19 Nisan 1993Doğum YılıGörüntüle
5Enise Kantemird. 1920 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Oğuz Özdeşd. 1920 - ö. 7 Haziran 1979Doğum YılıGörüntüle
7Sabahattin Kudret Aksald. 25 Mart 1920 - ö. 19 Nisan 1993Ölüm YılıGörüntüle
8Enise Kantemird. 1920 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9Oğuz Özdeşd. 1920 - ö. 7 Haziran 1979Ölüm YılıGörüntüle
10Sabahattin Kudret Aksald. 25 Mart 1920 - ö. 19 Nisan 1993MeslekGörüntüle
11Enise Kantemird. 1920 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Oğuz Özdeşd. 1920 - ö. 7 Haziran 1979MeslekGörüntüle
13Sabahattin Kudret Aksald. 25 Mart 1920 - ö. 19 Nisan 1993Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Enise Kantemird. 1920 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Oğuz Özdeşd. 1920 - ö. 7 Haziran 1979Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Sabahattin Kudret Aksald. 25 Mart 1920 - ö. 19 Nisan 1993Madde AdıGörüntüle
17Enise Kantemird. 1920 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18Oğuz Özdeşd. 1920 - ö. 7 Haziran 1979Madde AdıGörüntüle