MÜNÎRE

(d. 1825/1241 - ö. 1903/1321)
tekke şairi
(Tekke / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Münîre Hanım, 1241/1825 yılında doğmuştur. Mora-Anapolili Rüstem Ağa’nın oğlu Sadrazam Mehmed Derviş Paşa’nın kızıdır (Tuman 2001: 984). Kerbelâ Mutasarrıfı Ali Rıza Paşa’nın eşidir (İspirli 2007: 126). Yenikapı Mevlevihanesi Şeyhi Osman Salâhüddîn Dede Efendi’ye intisap ederek Mevlevi olmuştur (İnal 1930: 1015). Arapça ve Farsça dillerine hâkim olan Münîre Hanım, Müştak Efendi’den edebiyat ve belagat dersleri almıştır. Münîre Hanım, 1321/1903 senesinde vefat etmiş ve Karacaahmet’teki aile kabristanına defnolunmuştur (İspirli 2007: 126).

Bir şiir mecmuası veya divanı olup olmadığı konusunda kaynaklarda yeterince bilgi bulunmamaktadır. Daha çok na't ve münacat türünde eserler kaleme alan Münîre Hanım, eserlerinde divan şiir geleneğinden ayrılmamıştır. Şiirlerinde ismini mahlas olarak kullanmıştır. Ekseri olarak tasavvuf ve Mevlevilik üzerine medhiyelerden müteşekkil gazellerinde ve Fuzulî’ye yazmış olduğu naziresinde de görüleceği üzere üslubuna hâkim olan rindane söyleyiş ve teknik başarısı dolayısıyla yaşadığı dönemin saygın şairleri arasında sayılabilir. 

Kaynakça

Cunbur, Müjgân- N. Saryal (Duranoğlu) (1996). Türk Kadınının Şiiri. Ankara: Damar Dağıtım, Matbaacılık, Reklam Yay.

İnal, İbnülemin Mahmud Kemal (1930). Son Asır Türk Şairleri. Cilt VI. İstanbul: Millî Eğitim Basımevi.

İspirli, Serhan Alkan (2007). Kadın Divan Şairleri ve Geleneğin Uzantısı. Erzurum: Salkım Söğüt Yay.

Tuman, Mehmed Nâil (2001). Tuhfe-i Nâilî (Divân Şairlerinin Muhtasar Biyografileri I-II. (hzl. Cemal Kurnaz-Mustafa Tatcı) Ankara: Bizim Büro Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. REYHAN GÖKBEN SALUK
Yayın Tarihi: 02.01.2014

Eserlerinden Örnekler

Fuzûlî’ye Nazîre


Öyle mecnûnum ki bilmem ser nedir, sevdâ nedir
Gül nedir bülbül nedir gülşen nedir sahrâ nedir
Mey nedir, sâkî nedir, sâgar nedir, mînâ nedir
Dil nedir, dilber nedir, sûret nedir, mânâ nedir

Sâkî-i bezm-i hakîkat sundu bir sâgar bana
Kim o sâgar oldu gûyâ vuslata rehber bana
Nisbet ol zevke ki verdi vuslat-ı dilber bana
Cennet ü hûrî nedir, kevser nedir, tûbâ nedir

Cenneti verdim sana ey zâhid-i zâhir-perest
Bir cefâ-keşin esîr-i gamze-i hun-hârıyım
Bir nigârın hâk-i râh-ı serv-i hoş-reftârıyım
Sâye salmaz başıma yâ Rab bu istiğna nedir

Oldun ol gün kim gözümden ey gözüm ûru uzak
Gönlümü kan eyledi derdi-i firâk u iştiyâk
Harmen-i ten nâr-ı gamdan öyle bulmuş ihtirâk
Kim hıred derk eylemez dünyâ nedir, ukbâ nedir

Âh kim kaldı mukayyed hâtırım ol yirde
Kendim İstanbul’da meskûnum gönül İzmir’de
Etme taksîr ey Münîre nâle-i şeb-gîrde
Tâ ki feyz-i vasla ir gör himmet-i Mevlâ nedir

Cunbur, Müjgân- N. Saryal (Duranoğlu) (1996). Türk Kadınının Şiiri. Ankara: Damar Dağıtım, Matbaacılık, Reklam Yay., 40.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ZARİFÎ HANIMd. 1825 - ö. 1885Doğum YılıGörüntüle
2NÂZİMÎ, Molla Bilâl Bin Mollâ Yûsufd. 1825 - ö. 1889Doğum YılıGörüntüle
3HÂFIZ/MÜŞFİK, Hâfız İsmâil Müşfik Efendid. 1825? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
4ÂGÂHÎd. 1838 - ö. 1903Ölüm YılıGörüntüle
5HİLMÎ, Ahmed Muhtar Hilmî Efendid. 1838 - ö. 1903Ölüm YılıGörüntüle
6HAYDAR, Ali Haydar Efendi, İstanbullud. 1837 - ö. 1903Ölüm YılıGörüntüle
7Başak Tunceld. 17 Haziran 1985 - ö. ?MeslekGörüntüle
8Berdi Kerbabayevd. 15 Mart 1894 - ö. 1974MeslekGörüntüle
9Akatay, Sırrıd. 1916 - ö. 1982MeslekGörüntüle
10CEYHÛNÎ, Erzurumlud. ? - ö. 1884?-1888?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11İHLASÎ, Mehmedd. ? - ö. 1899Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12SEYRÎ, Yozgatlıd. 1852? - ö. 1917Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13KEMTER, KEMTERÎ, Buhûrîzâde Şeyh Zâkir Abdülkerim Efendid. 1700-1701 - ö. 1778Madde AdıGörüntüle
14ŞEYHÎ, Karga-zâde Mustafa Şeyhî Efendid. ? - ö. I. Mahmud devri (1730-1754) dönemi ortalarıMadde AdıGörüntüle
15DEDEMOĞLUd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle