Şakir Balkı

(d. 2 Eylül 1929 / ö. -)
Mizah Yazarı, Romancı, Araştırmacı
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Kâmile Hanım ile Emin Balkı’nın oğlu olarak dünyaya gelen Şakir Balkı, Balıkesir/Gönen'de doğdu. İzmit Erkek Sanat Okulu’nda okudu. Küçük yaşlardan itibaren çeşitli fabrikalarda işçi olarak çalışmak zorunda kaldığı için öğrenimine devam edemedi. Uzun süre SEKA İzmit Fabrikası’nda mekanik atölye amiri olarak çalıştı ve buradan emekli oldu. Türkiye Yazarlar Sendikası üyesi olan Balkı İzmit’te yaşamakta olup, evli ve dört çocuk babasıdır (Yalçın 2010: 173-174; Karaalioğlu 1982: 88-89).

İlk yazısı 1953’te Demokrat Kocaeli gazetesinde yayımlanan Balkı; Dolmuş, Pazar, Zübük ve Akbaba dergilerinde gülmece öyküleri yayımlamıştır. 1975'te Cumhuriyet gazetesinde Neler Yapmadık ve Büyük Usturalar adlı romanları tefrika edilen yazarın, 1977-82 yılları arasında da Ciddiyet ekinde anekdotları yayımlanmıştır.

Küçük öyküler ile yazın yaşamına başlayan Balkı daha sonra roman türünde de eserler vermeye başlamıştır. Yazarın, siyasi gülmece edebiyatının temel tiplerinden birini ele aldığı Büyük Usturalar adlı romanının ön sözünde İlhan Selçuk, Türkiye'de dışarıdan fabrikaya bakan yazarın çok olmasına rağmen fabrikadan dışarıya bakan yazar yokluğunu Balkı’nın doldurduğunu ve toplumun bir kesitinin sunulduğu bu eserle toplumsal gülmecenin de örneğinin verildiğini belirtmiştir (Balkı 1978). Yazar son romanı Göçmen'de ise Birmanya-Myanmar Esirler Kampı’nda sekiz yıl boyunca zor günler geçiren, kaybolmuş Tâfiloğlu Emin adlı bir askerin köyüne dönme hikâyesini konu etmiştir.

Balkı için sinema kültürü ayrı bir önem arz etmektedir. İzmit tarihi üzerine uzun yıllar araştırmalar yapan yazar, şehrin tarihi açısından önemli kitaplara imza atmıştır. Kitaplarında İzmit’in dününü ve bugününü incelemiş, şehrin eski güzelliklerine değinmiştir. Balkı, eskiden modernliği ile İstanbul’a yakın bir durumda olan İzmit’in her geçen gün biraz daha yozlaşmasından rahatsızdır.

Kaynakça

Balkı, Şakir (1978). Büyük Usturalar. İstanbul: Tekin Yayınevi.

Karaalioğlu, Seyit Kemal (1982). “Balkı, Şakir”. Resimli Türk Edebiyatçılar Sözlüğü. İstanbul: İnkılâp ve Aka. s. 88-89.

Yalçın, Murat (Ed.). (2010). “Balkı, Şakir”. Tanzimat’tan Bugüne Edebiyatçılar Ansiklopedisi. C. I. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları. s. 173-174.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. AYDAN ENER SU
Yayın Tarihi: 26.07.2019
Güncelleme Tarihi: 12.11.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Büyük UsturalarTekin Yayınevi / İstanbul1978Roman
Aç Ayı OynamazTekin Yayınevi / İstanbul1980Hikâye
Piliç Şerminin EviGür Yayınları / İstanbul1982Hikâye
Şeytan AletleriTekin Yayınevi / İstanbul1992Hikâye
İzmit’te Zaman (Kent Üzre Ol Vukuat-ı Hikâyat)İzmit Rotary Kulübü Yayını / İzmit1995Araştırma
Nicomedia’nın Büyülü Yüzü İzmitİzmit Rotary Kulübü Yayını / İzmit1999Araştırma
İzmitli Üç YazarKocaeli Ofset / Kocaeli2000Araştırma
O Yılları Yaşamak (İzmit Sinemaları)Kocaeli Dokümantasyon Merkezi / İzmit2001Araştırma
Agora’da Dans&Düş (Şehr-i İzmit’e Dair)İzmit Rotary Kulübü Yayını / İzmit2005Araştırma
Göçmen Ah Balkanlar Vah AnadoluGürer Yayınları / İstanbul2012Roman
Atatürk'ün Yaşamında İzmit İmgesi: SEKA’nın Trajik Sonu Büyük YıkımKYÖD / İstanbul2012Araştırma

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Ruhi Naci Sağdıçd. 1895 - ö. 1958Doğum YeriGörüntüle
2Bedii Faik Akınd. 1 Mayıs 1921 - ö. 16 Haziran 2015Doğum YeriGörüntüle
3Elif Su Alkand. 27 Şubat 1962 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Nafize Öztokd. 01 Temmuz 1929 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Muharrem Tahsinovd. 1929 - ö. 2007Doğum YılıGörüntüle
6Ömer Nida Bıçakçıd. 1929 - ö. 11 Şubat 2004Doğum YılıGörüntüle
7Ziya Şakir Sokud. 1884 - ö. 22 Aralık 1959MeslekGörüntüle
8Nadir Paksoyd. 07 Şubat 1952 - ö. ?MeslekGörüntüle
9Osman Karataşd. 13 Mart 1952 - ö. ?MeslekGörüntüle
10Cengiz Yörükd. 1928 - ö. 12 Nisan 2008Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11Yavuz Bahadıroğlud. 1945 - ö. 21 Ocak 2021Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12İsmail Safa Esgind. 1906 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13Ziya Şakir Sokud. 1884 - ö. 22 Aralık 1959Madde AdıGörüntüle
14Abdullah Cevdetd. 9 Eylül 1869 - ö. 29 Kasım 1932Madde AdıGörüntüle
15Şakir Muhammediyevd. 20 Mayıs 1865 - ö. 10 Kasım 1923Madde AdıGörüntüle