SEFİL ALİ

(d. 1885/1302-1303 - ö. ?/?)
âşık
(Âşık / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Çankırı, Şabanözü Özbek köyünde doğmuştur. Babası Hasançavuş oğullarından Ali Ağa'dır. Ali, ümmidir. Şiirlerinde Sefil Ali mahlasını kullanmıştır (Ergun 1931: 405; Koz 1977: 108). Çankırılı Ahmet Talat Onay (1930: 92-94) Çankırı Şairleri adlı eserinde Âşık Ali’nin çok zeki ve kuvvetli bir hafızası olduğundan bahsetmektedir. Âşık Ali daha çok, destan türü şiirler söylemiştir. Âşık Ali, millî mücadeleye katılmıştır. Yunanlılarla mücadeleyi ve onların Anadolu’yu terk edişlerini anlatan bir destanı da bulunmaktadır.

 

Kaynakça

Cunbur, Müjgan (1968). Başakların Sesi Saz Şairlerinin Hayatı ve Eserleri. Ankara: Poyraz Reklam Yay.

Erdoğan, Kenan (2007). "Kırkağaçlı Âşık Mustafa Remzî’nin Yunan İşgali İle İlgili Yazdığı Dört Şiiri", A.Ü Türkiyat Araştırmaları Dergisi. Erzurum. 35: 125-134.

Ergun, Sadeddin Nüzhet (1940). Türk Şairleri. Cilt I. İstanbul: Zaman Basımevi. 405.

Koz, M. Sabri (1977). "Âşık Ali", Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi. İstanbul: Dergah Yay. 108.

Onay, Ahmet Talat (1996). Türk Halk Şiirlerinin Şekil ve Nev’i. hzl. Prof. Dr. Cemal Kurnaz, Ankara: yyy.

Onay, Ahmet Talat (1930). Çankırı Şairleri. Çankırı: Çankırı Matbaası.

 

 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. FATMA AHSEN TURAN
Yayın Tarihi: 13.04.2015

Eserlerinden Örnekler

Destan 

Biz İslâmız kıblegâha yönümüz

 Din yoluna feda ettik cânımız

 Muhammed dinidir bizim dinimiz

 Şükr olsun vatandan sürdük Yunan’ı 

 Küllî kesretlice kırdık Yunan’ı

 

Dini yok kâfirler tahtaya tapar

Ekmeğini yerken elini kapar

Gitmez Hak yoluna batıla sapar

Şükr olsun vatandan sürdük Yunan’ı 

 Küllî kesretlice kırdık Yunan’ı

 

Mal sandın mı Karahisar kalasın

Onlar din adûsu bilmez Mevlâ’sın

Yunanlılar buldu başı belâsın

Şükr olsun vatandan sürdük Yunan’ı 

 Küllî kesretlice kırdık Yunan’ı

 

Yüreklerden çıkmaz oldu acımız

Şükr olsun kurtardık kardaş bacımız

Şimdi Yunanlı’dan aldık öcümüz

Çıkardık vatandan sürdük Yunan’ı

Şükr olsun kesretli kırdık Yunan’ı 

 

Yunan orduları bozuldu kaçar

Tuttuk esirlerin kaldılar nâçar

Hak cömerttir hayır kapılar açar

Çıkardık vatandan sürdük Yunan’ı

Şükr olsun kesretli kırdık Yunan’ı 

 

Esir oldu kumandanı paşası

Çölde kaldı cephanesi, eşyası

Henüz geldi biz Türklerin neşesi

Çıkardık vatandan sürdük Yunan’ı

Şükr olsun kesretli kırdık Yunan’ı 

 

Topladık esirler doldurduk dama

Havadisler gitti Haleb’e Şam’a

Nusret Allah’tandır din-i İslam’a

Çıkardık vatandan sürdük Yunan’ı

Şükr olsun kesretli kırdık Yunan’ı 

 

Hep bozuldu alayları, fırkası

Mürüvvet bilmezler kâfirler âsı

Müminlerin kabul oldu duası

Çıkardık vatandan sürdük Yunan’ı

Şükr olsun kesretli kırdık Yunan’ı 

 

Şanlı Türk ordusu kurt gibi salar

Kâfirin ordusun yarıya böler

Yunan’ın işine devlet güler

Çıkardık vatandan sürdük Yunan’ı

Şükr olsun kesretli kırdık Yunan’ı

………

Murat Dağı da İzmir’e ulalı

Böyle harp olmadı dünya duralı

Sanman tek başına Yunan kıralı

Çıkardık vatandan sürdük Yunan’ı

Şükr olsun kesretli kırdık Yunan’ı

……….

İsmet Paşa ordumuzun parçası

Fırkalara alaylara yasası

İzmir vilayeti Türk’ün köşesi

Çıkardık vatandan sürdük Yunan’ı

Şükr olsun kesretli kırdık Yunan’ı 

 

Dinsiz lain dahledersin Kemal’i

Onun hulûsu pâk nurdur cemâli

Kırarlar kâfirleri arslan misali

Kurtardı düşmandan yurdu vatanı

Şükr olsun kesretli kırdık Yunan’ı 

 

Harç ettik vatana elde varımız

Kemal Paşa bizim baş serdarımız

Şehitlik, gazilik cedden kârımız

Dönmeyiz Yunan’dan sürdük kafiri

Küllî kesretlice kırdık kâfiri

 

Mağrur oldum tüfengine topuna

Yok mu sandın Osmanlı’da cephane

Top atıldı kuduretten topuna

Çıkardık vatandan sürdük Yunan’ı

Şükr olsun kesretli kırdık Yunan’ı 

 

Dinsiz boş mu sandın bu Anadolu

Buranın bekçisi vardır dört veli

Allah’ın arslanı Hazret-i Ali

Çekti zülfikârı sürdük Yunan’ı

Küllî kesretlice kırdık kâfiri

 

Nusret Allah’tandır Müslümanlara

Yunanlı arada oldu maskara

Askerlere şayan oldu tezkire

Çıkardık vatandan sürdük Yunan’ı

Şükr olsun kesretli kırdık Yunan’ı

 

Sefil Ali emir Hak’dan ne diler

Kasdediyor İslâmlara adûlar

İmdada geldiler kırklar yediler

Şükr olsun vatandan sürdük Yunan’ı 

Külli kesretlice kırdık Yunan’ı

Onay, Ahmet Talat (1996). Türk Halk Şiirlerinin Şekil ve Nev’i. hzl. Prof. Dr. Cemal Kurnaz, Ankara: yyy. 284-288.

 

Koşma

Şu vahdette gönül dostun arzular

Dostlar hayâliniz gitmez gönülden

Himmet edin biz varalım gaziler 

 Dostlar hayâliniz gitmez gönülden

 

Arzulayıp ben dostuma varayım

Gül yüzlü dost cemalini göreyim

Bir veçhile muradına ereyim 

Dostlar hayâliniz gitmez gönülden

 

Aştım geldim karlı dağın ardını

Çeken bilir ayrılığın derdini

Pek severim aziz dostun merdini

Dostlar hayâliniz gitmez gönülden

 

Aşkın kitabından okur yazarım

Bir hüsnü güzelde kaldı nazarım

Şimdi geldim dost ellerin gezerim

 Dostlar hayâliniz gitmez gönülden

 

Kolda gezdirirler şahin baz imiş

Geçti ömrüm göremedim tez imiş

Dostlara kavuşmak bahar yaz imiş

Dostlar hayâliniz gitmez gönülden

 

Soyunursan dostlar yoluna soyun

Pek zordur çekemem feleğin yayın

Çok şükür ki gördük dostların köyün

Dostlar hayâliniz gitmez gönülden

 

Sefil Ali kadîm ikrar vireli

Elestüden bu ikrara duralı

Memnun olduk cemâliniz göreli

Dostlar hayâliniz gitmez gönülden

Ergun, Sadeddin Nüzhet (1940). Türk Şairleri. Cilt I. İstanbul: Zaman Basımevi. 405.

 


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Mine Sultan Ünverd. 1980 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2MEHMET BEHÇET KUTLUd. 1864 - ö. 26.10.1948Doğum YeriGörüntüle
3GÂZÎ/ GAZÂYÎ Şehsüvar Beyzâde Mehmed Paşad. ? - ö. 1660-61Doğum YeriGörüntüle
4Şahabettin Süleymand. 1885 - ö. 1919Doğum YılıGörüntüle
5Kuntay, Mithat Cemald. 1885 - ö. 30 Mart 1956Doğum YılıGörüntüle
6Tanrıöver, Hamdullah Suphid. 1885 - ö. 19 Haziran 1966Doğum YılıGörüntüle
7Şahabettin Süleymand. 1885 - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
8Kuntay, Mithat Cemald. 1885 - ö. 30 Mart 1956Ölüm YılıGörüntüle
9Tanrıöver, Hamdullah Suphid. 1885 - ö. 19 Haziran 1966Ölüm YılıGörüntüle
10Şahabettin Süleymand. 1885 - ö. 1919Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11Kuntay, Mithat Cemald. 1885 - ö. 30 Mart 1956Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12Tanrıöver, Hamdullah Suphid. 1885 - ö. 19 Haziran 1966Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13Şahabettin Süleymand. 1885 - ö. 1919Madde AdıGörüntüle
14Kuntay, Mithat Cemald. 1885 - ö. 30 Mart 1956Madde AdıGörüntüle
15Tanrıöver, Hamdullah Suphid. 1885 - ö. 19 Haziran 1966Madde AdıGörüntüle