ETO/DİDARİ, Ekvtime Davlaşeridze

(d. 1907 / ö. 1987)
çiftçi
(Âşık / 20. Yüzyıl / Türkiye Dışı)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Gürcistan'ın Ahıska ili Roketi köyünde 1907 yılında yoksul bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelen Ekvtime Davlaşeridze küçük yaşlarda âşıklığa ve saza merak salar. Doğup büyüdüğü çevrede âşıklık yaygın ve canlıdır. Akrabası olan Âşık Niko'nun saz ve söz meclislerine katılıp çıraklığını da yapmıştır. Geçimini âşıklık ve çiftçilik yaparak sağlamıştır. 1987 yılında vefat etmiştir (Hacılar 2007: 36).

Gürcüce, Türkçe ve Ermenice şiir söyleyebilen Ekvtime, bölgesinde yaşayan çağdaşlarıyla birlikte çok sayıda program yapmış, mesleğini icra etmiştir. Âşık Niko, Lebisli Âşık Balabey, Hırtızlı Âşık Hamza, Borçalılı Âşıklar Sadık Sultanov, Âşık Şamil, Âşık Süleyman, Âşık Şahhasan, Hüseyin Saraçlı, Âşık Ahmed Sadahlı bunlardan bazılarıdır. Gürcistan, Azerbaycan ve Ermenistan coğrafyasında sevilen ve ilgi gören bir âşıktır. Mahlas olarak "Didari" ismini kullanmaktadır: "Didari eline alanda sazı/El saza deyende eyler çataçat". Eto, Ekvtime isminin kısaltılmışıdır (Hacılar 2007: 39).

Bölgesindeki âşık makamlarını/havalarını çok iyi bilir. Sesi de güzeldir. "Eşref Bey", "Heyder Bey", "Köroğlu" gibi kahramanlık konulu, "Şah İsmail" gibi aşk ve kahramanlık konulu, "Kerem ile Aslı", "Tahir ile Zühre", "Yaralı Mahmut", "Celal ile Sayad Selvinaz" gibi aşk konulu hikayeleri saz ve söz meclislerinde anlattığı rivayet edilmektedir. Âşık edebiyatı türlerinin hemen hepsinde eserler vermiştir.

Divanı, hem bir atışma, hem muamma, hem dudak değmez örneğidir. Eserlerinde Azerbaycan Türkçesi etki alanında yaşadığı için Azerbaycan Türkçesi ağız özellikleri vardır.

Kaynakça

Hacılar, Valeh (2007). Türk Dilli Gürcü, Yunan ve Aysoru Aşık - Şairler. Bakü: Seda Neşriyyatı.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. ERDOĞAN ALTINKAYNAK
Yayın Tarihi: 10.10.2018
Güncelleme Tarihi: 02.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SELÂMÎ, Kara Müftî-zâde Abdusselâm Selâmî Efendid. ? - ö. 1853-54\'ten sonraDoğum YeriGörüntüle
2DERYANUR MEMMEDBAĞIR OĞLU ALLAHVERDİYEVd. 1942 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3NURETTİN KURBANOVd. 1940 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4İlhan Tarusd. 24 Kasım 1907 - ö. 8 Ocak 1967Doğum YılıGörüntüle
5ERKİNİSLİ AZMİ, Mustafa Adil Özderd. 27.04.1907 - ö. 11.11.1987Doğum YılıGörüntüle
6CEMAL AZMİ TELLİOĞLUd. 1907 - ö. 01.01.1991Doğum YılıGörüntüle
7Malik Akseld. 1903 - ö. 15 Şubat 1987Ölüm YılıGörüntüle
8Fikret Arıtd. 3 Ekim 1918 - ö. 11 Kasım 1987Ölüm YılıGörüntüle
9Cemil Meriçd. 12 Aralık 1916 - ö. 13 Haziran 1987Ölüm YılıGörüntüle
10NURA FERYADÎ, Mehmet Kurtd. 24.06.1938 - ö. ?MeslekGörüntüle
11DURSUNOĞLU, Gökmen Dursund. 25.09.1983 - ö. ?MeslekGörüntüle
12SAİD, Kırşehirlid. 1835 - ö. 1910MeslekGörüntüle
13EHMED SADAHLId. 1931 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14SADİ ORUCOVd. 1940 - ö. 1986Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ŞÜKÜR BAHŞİd. 1831 - ö. 1928Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16PİNHANÎd. ? - ö. 1856Madde AdıGörüntüle
17ABDÎ, Abdi İmamd. 1803 - ö. 1876Madde AdıGörüntüle
18GARİP AHMET, Ahmet Karahand. 01.03.1926 - ö. ?Madde AdıGörüntüle