ETO/DİDARİ, Ekvtime Davlaşeridze

(d. 1907 / ö. 1987)
çiftçi
(Âşık / 20. Yüzyıl / Türkiye Dışı)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Gürcistan'ın Ahıska ili Roketi köyünde 1907 yılında yoksul bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelen Ekvtime Davlaşeridze küçük yaşlarda âşıklığa ve saza merak salar. Doğup büyüdüğü çevrede âşıklık yaygın ve canlıdır. Akrabası olan Âşık Niko'nun saz ve söz meclislerine katılıp çıraklığını da yapmıştır. Geçimini âşıklık ve çiftçilik yaparak sağlamıştır. 1987 yılında vefat etmiştir (Hacılar 2007: 36).

Gürcüce, Türkçe ve Ermenice şiir söyleyebilen Ekvtime, bölgesinde yaşayan çağdaşlarıyla birlikte çok sayıda program yapmış, mesleğini icra etmiştir. Âşık Niko, Lebisli Âşık Balabey, Hırtızlı Âşık Hamza, Borçalılı Âşıklar Sadık Sultanov, Âşık Şamil, Âşık Süleyman, Âşık Şahhasan, Hüseyin Saraçlı, Âşık Ahmed Sadahlı bunlardan bazılarıdır. Gürcistan, Azerbaycan ve Ermenistan coğrafyasında sevilen ve ilgi gören bir âşıktır. Mahlas olarak "Didari" ismini kullanmaktadır: "Didari eline alanda sazı/El saza deyende eyler çataçat". Eto, Ekvtime isminin kısaltılmışıdır (Hacılar 2007: 39).

Bölgesindeki âşık makamlarını/havalarını çok iyi bilir. Sesi de güzeldir. "Eşref Bey", "Heyder Bey", "Köroğlu" gibi kahramanlık konulu, "Şah İsmail" gibi aşk ve kahramanlık konulu, "Kerem ile Aslı", "Tahir ile Zühre", "Yaralı Mahmut", "Celal ile Sayad Selvinaz" gibi aşk konulu hikayeleri saz ve söz meclislerinde anlattığı rivayet edilmektedir. Âşık edebiyatı türlerinin hemen hepsinde eserler vermiştir.

Divanı, hem bir atışma, hem muamma, hem dudak değmez örneğidir. Eserlerinde Azerbaycan Türkçesi etki alanında yaşadığı için Azerbaycan Türkçesi ağız özellikleri vardır.

Kaynakça

Hacılar, Valeh (2007). Türk Dilli Gürcü, Yunan ve Aysoru Aşık - Şairler. Bakü: Seda Neşriyyatı.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. ERDOĞAN ALTINKAYNAK
Yayın Tarihi: 10.10.2018
Güncelleme Tarihi: 02.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1GÂMIZÎ ALİ BABAd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2SADİ ORUCOVd. 1940 - ö. 1986Doğum YeriGörüntüle
3EHMED SADAHLId. 1931 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Mebrure Sami Alevok (Koray)d. 1907 - ö. 28 Temmuz 1992Doğum YılıGörüntüle
5MANSUR, Eyüp İncid. 1907 - ö. 15.03.1991Doğum YılıGörüntüle
6Mustafa Remzi Özyürekd. 1907 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7ERKİNİSLİ AZMİ, Mustafa Adil Özderd. 27.04.1907 - ö. 11.11.1987Ölüm YılıGörüntüle
8Ali Fuat Gedikd. 1 Temmuz 1913 - ö. 8 Ocak 1987Ölüm YılıGörüntüle
9Cemil Meriçd. 12 Aralık 1916 - ö. 13 Haziran 1987Ölüm YılıGörüntüle
10KUL MUSTAFA/MUSTAFA/BURUKLU KUL MUSTAFA/TORUNÎ, Mustafa Duzağadüşmezd. 17.02.1930 - ö. 06.12.2006MeslekGörüntüle
11EKREM, Ekrem Koyuncud. 1942 - ö. ?MeslekGörüntüle
12HAMZA, Hamza Çiftçid. 1902 - ö. 16.07.1995MeslekGörüntüle
13SEFİLÎ/ KOBLIYANLI SEFİLÎ, Mehmet Efendid. 1870 ? - ö. 1937 ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14SEFİL LADO, Vladimir Beruaşvilid. 1877 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ŞİVĞA, Luka Beridzed. 1838 - ö. 1906Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16MA'LUMÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17FAHRİ OZAN, Fahrettin Tand. 1954 - ö. 17.10.2018Madde AdıGörüntüle
18İSMAYIL ELİBEYLİd. 1868 - ö. 1940Madde AdıGörüntüle