ETO/DİDARİ, Ekvtime Davlaşeridze

(d. 1907 / ö. 1987)
çiftçi
(Âşık / 20. Yüzyıl / Türkiye Dışı)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Gürcistan'ın Ahıska ili Roketi köyünde 1907 yılında yoksul bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelen Ekvtime Davlaşeridze küçük yaşlarda âşıklığa ve saza merak salar. Doğup büyüdüğü çevrede âşıklık yaygın ve canlıdır. Akrabası olan Âşık Niko'nun saz ve söz meclislerine katılıp çıraklığını da yapmıştır. Geçimini âşıklık ve çiftçilik yaparak sağlamıştır. 1987 yılında vefat etmiştir (Hacılar 2007: 36).

Gürcüce, Türkçe ve Ermenice şiir söyleyebilen Ekvtime, bölgesinde yaşayan çağdaşlarıyla birlikte çok sayıda program yapmış, mesleğini icra etmiştir. Âşık Niko, Lebisli Âşık Balabey, Hırtızlı Âşık Hamza, Borçalılı Âşıklar Sadık Sultanov, Âşık Şamil, Âşık Süleyman, Âşık Şahhasan, Hüseyin Saraçlı, Âşık Ahmed Sadahlı bunlardan bazılarıdır. Gürcistan, Azerbaycan ve Ermenistan coğrafyasında sevilen ve ilgi gören bir âşıktır. Mahlas olarak "Didari" ismini kullanmaktadır: "Didari eline alanda sazı/El saza deyende eyler çataçat". Eto, Ekvtime isminin kısaltılmışıdır (Hacılar 2007: 39).

Bölgesindeki âşık makamlarını/havalarını çok iyi bilir. Sesi de güzeldir. "Eşref Bey", "Heyder Bey", "Köroğlu" gibi kahramanlık konulu, "Şah İsmail" gibi aşk ve kahramanlık konulu, "Kerem ile Aslı", "Tahir ile Zühre", "Yaralı Mahmut", "Celal ile Sayad Selvinaz" gibi aşk konulu hikayeleri saz ve söz meclislerinde anlattığı rivayet edilmektedir. Âşık edebiyatı türlerinin hemen hepsinde eserler vermiştir.

Divanı, hem bir atışma, hem muamma, hem dudak değmez örneğidir. Eserlerinde Azerbaycan Türkçesi etki alanında yaşadığı için Azerbaycan Türkçesi ağız özellikleri vardır.

Kaynakça

Hacılar, Valeh (2007). Türk Dilli Gürcü, Yunan ve Aysoru Aşık - Şairler. Bakü: Seda Neşriyyatı.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. ERDOĞAN ALTINKAYNAK
Yayın Tarihi: 10.10.2018
Güncelleme Tarihi: 02.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HÜSEYN SARAÇLI/SARAÇLI, Hüseyn Kurbanoğlu Hesenovd. 1916 - ö. 19.04.1987Doğum YeriGörüntüle
2NARGİLE MEHTİYEVAd. 03.06.1980 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3ŞEHRÎ, Şerifd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4ERBİL/ERBİLÎ, Mustafa Erbild. 1907 - ö. 1972Doğum YılıGörüntüle
5Asaf Hâlet Çelebid. 27 Aralık 1907 - ö. 15 Ekim 1958Doğum YılıGörüntüle
6EHMED KAFAROVd. 1907 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Neriman Hikmetd. 22 Aralık 1912 - ö. 31 Ekim 1987Ölüm YılıGörüntüle
8Cahit Zarifoğlud. 1 Temmuz 1940 - ö. 7 Haziran 1987Ölüm YılıGörüntüle
9Vartan İhmalyand. 22 Mart 1913 - ö. 29 Ocak 1987Ölüm YılıGörüntüle
10HİLMİ, Mustafa Hilmid. ? - ö. 1939MeslekGörüntüle
11SANDRO KAVRELİŞVİLİd. 1880 - ö. 1971MeslekGörüntüle
12HASAN, Tameşvarlıd. ? - ö. 1699MeslekGörüntüle
13KENAN, Kenan Büyükaksoyd. 1869-1870 - ö. 07.07.1950Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ALYOŞA BAYRAMLId. 1972 - ö. 1990Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15NURETTİN KURBANOVd. 1940 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ÂSUMÂNÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17ALİ SALAHATTİNd. 1878 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18ŞEYH CÜNEYDd. 1893 - ö. 1958Madde AdıGörüntüle