FÂ'İZ/FÂ'İZÎ, Kerîm-zâde Fâ'iz Abdullâh Efendi

(d. ?/? - ö. 1100/1689)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Bosna’da doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Abdullah’tır. Fâ'iz (Fâ'izî) Abdullah Efendi, Kerîm-zâde Abdullah Fâ’iz Efendi ve Fâ’iz Abdî Efendi olarak tanındı. Sultan IV. Mehmed devri şairlerinden Sâmi’î mahlasıyla şiirler yazan Aldülkerim Efendi’nin küçük oğlu, şair Refdî Mehmed Efendi’nin kardeşidir. Medrese öğrenimi gördü. 1085/1674-1675’te Anadolu kazaskerliği yapmış olan Esîrî Biraderî Mustafa Efendi (Özcan 1989: 37)’den mülâzım oldu. Müderrislik yaptı. 1090/1680’de Saraybosna Malkoç Efendi Medresesi’ne müderris olarak tayin edildi. Burada hariç rütbesine terfi etti. Sonra İstanbul’a geldi. Eşini getirmek için gittiği Bosna’da yakalandığı vebadan kurtulamayarak 1100 senesi sonlarında (1689) vefat etti. Mezarı Bosna’dadır (İnce 2005: 530; Özcan 1989: 59; Çapan 2005: 453; Abdulkadiroğlu 1999: 293; Cunbur 2004: 12).

Şiirlerinde Fâ'iz ve Fâ'izî mahlaslarını kullandı. Safâyî (Çapan 2005: 453)’nin “şair oğlu şair” olarak nitelendirdiği Fâ'iz’in eserlerine dair bir bilgi bulunmamaktadır.

Kaynakça

Abdülkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Belîğ Nuhbetü’l-Âsâr Li-Zeyli Zübdetü’l-Eş’âr. Ankara: AKM Yay. 293.

Cunbur, Müjgân (2004). “Fâ’iz”. Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 4. Ankara: AKM Yay. 12.

Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi Tezkire-i Safâyîİnceleme-Metin-İndeks. Ankara: AKM Yay. 453.

İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 530.

İpekten, Halûk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu ve Turgut Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.  123.

Kurnaz, Cemâl ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. I-II. Ankara: Bizim Büro Yay. 637.

Özcan, Abdulkadir (hzl.) (1989). Şeyhî Mehmed Efendi Şakaik-ı Nu’mâniye ve Zeyilleri-Vekâyiü’l-Fudalâ . C. II-III. İstanbul: Çağrı Yay. 59.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1979).  “Fâ’iz Abdî Efendi”. C. 3. İstanbul: Dergâh Yay. 148.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 06.03.2014
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Vücûdum tâb-ı hicrile ser-â-ser dâg dâg oldu

Miyân-ı bezm-i mihnetde söyünmez bir çerâg oldu

(Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi Tezkire-i Safâyî, İnceleme-Metin-İndeks. Ankara: AKM Yay. 453.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Sükkerî, Zekeriya Efendid. ? - ö. 1686Doğum YeriGörüntüle
2MÎRÎ, Mehmed Beyd. ? - ö. 1672Doğum YeriGörüntüle
3FÂHİR, Salih Fâhir Efendid. ? - ö. 1708-09- Temmuz- Ağustos 1715Doğum YeriGörüntüle
4Sükkerî, Zekeriya Efendid. ? - ö. 1686Doğum YılıGörüntüle
5MÎRÎ, Mehmed Beyd. ? - ö. 1672Doğum YılıGörüntüle
6FÂHİR, Salih Fâhir Efendid. ? - ö. 1708-09- Temmuz- Ağustos 1715Doğum YılıGörüntüle
7Sükkerî, Zekeriya Efendid. ? - ö. 1686Ölüm YılıGörüntüle
8MÎRÎ, Mehmed Beyd. ? - ö. 1672Ölüm YılıGörüntüle
9FÂHİR, Salih Fâhir Efendid. ? - ö. 1708-09- Temmuz- Ağustos 1715Ölüm YılıGörüntüle
10Sükkerî, Zekeriya Efendid. ? - ö. 1686MeslekGörüntüle
11MÎRÎ, Mehmed Beyd. ? - ö. 1672MeslekGörüntüle
12FÂHİR, Salih Fâhir Efendid. ? - ö. 1708-09- Temmuz- Ağustos 1715MeslekGörüntüle
13Sükkerî, Zekeriya Efendid. ? - ö. 1686Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14MÎRÎ, Mehmed Beyd. ? - ö. 1672Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15FÂHİR, Salih Fâhir Efendid. ? - ö. 1708-09- Temmuz- Ağustos 1715Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Sükkerî, Zekeriya Efendid. ? - ö. 1686Madde AdıGörüntüle
17MÎRÎ, Mehmed Beyd. ? - ö. 1672Madde AdıGörüntüle
18FÂHİR, Salih Fâhir Efendid. ? - ö. 1708-09- Temmuz- Ağustos 1715Madde AdıGörüntüle