İZZÎ, Reis-zâde Mehmed Emîn İzzî Efendi

(d. ?/? - ö. 1180?/1766-67?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbul’da doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Mehmed Emin’dir. Diyarbakır mollası Reis-zâde şair Abdülkadir Zarîf Efendi’nin oğludur. Dedesi Anbarî veya Üç Anbarlı olarak bilinen Reisülküttâb Mehmed Efendi’dir. Reis-zâde Mehmed Emin İzzî Efendi olarak tanındı. Enderun’a girdi. Burada öğrenci iken Hoca Mehmed Rasim Efendi’den sülüs ve nesih hatlarını meşk etti. Koyun Halife lâkabıyla bilinen Çörekçi-zâde Münîr Ahmed Efendi’den Farsça dersleri alarak Şâhidî’yi ve Gülistân’ı okudu. Öğrenimini tamamladıktan sonra Enderun’da kiler ağası oldu. 1180 yılı sonlarında (1767) nân pâyesiyle Enderun’dan ayrıldı. Daha sonra müderris oldu. Vefat tarihi Tuhfe-i Nâ’ilî (Kurnaz vd. 2001: 668)’de 1180/1666-67 iken Sicill-i Osmanî (Akbayar 1996: 853)’de 1184/1771-72’dir.

Eserlerine dair bir bilgi bulunmamaktadır. Râmiz (Erdem 1994: 227)’e göre “pâkize-gû bir şâ‘ir-i dil-cû”dur.

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ Sicill-i Osmanî. C. 3. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay. 853.

Cunbur, Müjgân (2004). “İzzî”. Türk Dünyası Ortak Edebiyatı, Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 5. Ankara: AKM Yay. 266.

Erdem, Sadık (hzl.) (1994). Râmiz ve Âdâb-ı Zurafâsı (İnceleme-Tenkitli Metin-İndeks-Sözlük). Ankara: AKM Yay. 227.

İpekten, Halûk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu ve Turgut Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay. 236.

Karatay, Halit (2008). Hattat Divân Şairleri. Ankara: Akçağ Yay. 238.

Kurnaz, Cemâl ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî -  Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C.I-II. Ankara: Bizim Büro Yay.668.

Müstakimzâde Süleyman Sa’deddin (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul: Devlet Matbaası. 422.

Müstakîm-zâde Süleyman Sa’deddin Efendi (2000). Mecelletü’n-Nisâb (Tıpkıbasım). Ankara: KB Yay. 318b.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1982). “İzzî (Reiszâde)”. C. 5. İstanbul: Dergâh Yay. 48.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 29.04.2014
Güncelleme Tarihi: 10.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Cümle tasvîrin eder levh-i derûnumda zuhûr

Etseler hem-çü kalem sînemi yer yer teşkîk

 

Eser-i hâme-i agyâra mümâsil olamaz

Hûn-ı dîdemle eger olsa da nâmım tenmîk

(Müstakimzâde Süleyman Sa’deddin (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul: Devlet Matbaası. 422).


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ÂSIM/ÂSIMÎ, Seyrek-zâde Seyyid Mehmed Âsım Efendid. ? - ö. 4 Kasım 1675Doğum YeriGörüntüle
2Hakan Bıçakçıd. 27 Şubat 1978 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3BEHLÛLd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4ÂSIM/ÂSIMÎ, Seyrek-zâde Seyyid Mehmed Âsım Efendid. ? - ö. 4 Kasım 1675Doğum YılıGörüntüle
5Hakan Bıçakçıd. 27 Şubat 1978 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6BEHLÛLd. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7ÂSIM/ÂSIMÎ, Seyrek-zâde Seyyid Mehmed Âsım Efendid. ? - ö. 4 Kasım 1675Ölüm YılıGörüntüle
8Hakan Bıçakçıd. 27 Şubat 1978 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9BEHLÛLd. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10ÂSIM/ÂSIMÎ, Seyrek-zâde Seyyid Mehmed Âsım Efendid. ? - ö. 4 Kasım 1675MeslekGörüntüle
11Hakan Bıçakçıd. 27 Şubat 1978 - ö. ?MeslekGörüntüle
12BEHLÛLd. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
13ÂSIM/ÂSIMÎ, Seyrek-zâde Seyyid Mehmed Âsım Efendid. ? - ö. 4 Kasım 1675Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Hakan Bıçakçıd. 27 Şubat 1978 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15BEHLÛLd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ÂSIM/ÂSIMÎ, Seyrek-zâde Seyyid Mehmed Âsım Efendid. ? - ö. 4 Kasım 1675Madde AdıGörüntüle
17Hakan Bıçakçıd. 27 Şubat 1978 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18BEHLÛLd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle