KELÎM, Seyyid Kelîm Efendi

(d. ?/? - ö. 1151/1152/1738-39/1740)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbul Eyüp’te doğdu. Asıl adı Musa’dır. Matbah emini Ahmed Efendi’nin oğludur. Eyüplü Seyyid Kelîm Efendi namıyla meşhur olmuştur. Sâlim’e göre Ebe-zâde Abdullah Efendi’den, Safâyî’ye göreyse Hâmid-zâde Efendi’den mülazım oldu. Şeyhülislam Çatalcalı Abdullah Efendi’den imtihan vererek hâric medresesine müderris oldu. Sırasıyla Anbar Gazi, Abdurrahman Paşa, Tevkî’î Cafer Çelebi, Mülakkab Ahmed Paşa ve en son Süleymaniyye Abdüsselam medreselerinde müderrislik yaptı. M. Nâil Tuman’a göre 1152/1740, diğer kaynaklara göreyse 1151/1738-39 yılında vefat etti. Sedefçiler çarşısında Ali Paşa Camii haziresinde medfundur. Vefatına Emîn Efendi; “Kelîm-i Tûr-ı cennet eyle yâ Rabb Mûsâyı”, Âsım Efendi ise “Nûr ola hem-vâre Mûsâ-yı Kelîmüñ meşhedi” mısralarıyla tarih düşürmüşlerdir.

Gönül ehli hoş sohbet biri olan Kelîm Farsçayla da şiirler yazmıştır. Veziriazam İbrahim Paşa’ya Avusturyalılarla yapılan sulh esnasında verdiği “Bahariyye kasidesi” ile dikkatleri üzerine çekmiştir (İnce 2005: 596-97; Çapan 2005: 524-25; Erdem 1994: 258; Abdulkadiroğlu 1999: 364; Tuman 2001: 859).

Kaynakça

Abdulkadiroğlu, Abdulkerim (hzl.) (1999). İsmail Belîğ, Nuhbetü’l-Âsâr Li-Zeyli Zübdeti’l-Eş’âr. Ankara: AKM Yay.

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmânî (Yâhud Tezkîre-i Meşâhir-i Osmânî). C.3. İstanbul: KB-Tarih Vakfı Ortak Yay.

Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi, Tezkîre-i Safâyî, (Nuhbetü’l-Âsâr Min Fevâ’idü’l-Eş’âr). Ankara: AKM Yay.

Erdem, Sadık (hzl.) (1994). Râmiz ve Âdâb-ı Zurefâsı, İnceleme-Tenkidli Metin-İndeks-Sözlük. Ankara: AKM Yay.

İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkîretü’ş-Şu’arâ, Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay.

Kurnaz, Cemâl ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî -  Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C.II. Ankara: Bizim Büro Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. YUNUS KAPLAN
Yayın Tarihi: 25.10.2013
Güncelleme Tarihi: 11.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

La’lin tebessüm eyledi keyf-i şarâb ile

Gûyâ açıldı gonca-i ter âftâb ile

Bak çeşm-i hûn-feşânıma gör sûziş-i dili

Hoşdur safâ-yı sâgar-ı sahbâ gül-âb ile

Eyler dırâz seyr-i çemen nahl-i ‘ömrünü

Bir serv-kâmet ola yanınca dolâb ile

Kıl seng-i sürmeden ana seng-i fesân müdâm

Tîg-i siyâh-tâb-ı müjen dil-ber âb ile

Câm-ı şarâb üzre habâb olmuş âşikâr

Tarf-ı lebinde sanma o dildârun âbile

Râz-ı mahabbetin budur âdâbı kim Kelîm

Bir ‘âşık-ı cefâ-keş ü bir dil-rübâ ile  

(İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkîretü’ş-Şu’arâ, Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 597.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SÂBIK/ÂRİF, Kurşuncubaşı-zâde Koyunyemez Mehmed Ârif Ağad. 1769-70 - ö. 1819Doğum YeriGörüntüle
2HAKKI, Hacı İbrâhim Hakkı Efendid. 1826 - ö. 1889Doğum YeriGörüntüle
3Abdülhak Hamit Tarhand. 2 Ocak 1852 - ö. 13 Nisan 1937Doğum YeriGörüntüle
4SÂBIK/ÂRİF, Kurşuncubaşı-zâde Koyunyemez Mehmed Ârif Ağad. 1769-70 - ö. 1819Doğum YılıGörüntüle
5HAKKI, Hacı İbrâhim Hakkı Efendid. 1826 - ö. 1889Doğum YılıGörüntüle
6Abdülhak Hamit Tarhand. 2 Ocak 1852 - ö. 13 Nisan 1937Doğum YılıGörüntüle
7SÂBIK/ÂRİF, Kurşuncubaşı-zâde Koyunyemez Mehmed Ârif Ağad. 1769-70 - ö. 1819Ölüm YılıGörüntüle
8HAKKI, Hacı İbrâhim Hakkı Efendid. 1826 - ö. 1889Ölüm YılıGörüntüle
9Abdülhak Hamit Tarhand. 2 Ocak 1852 - ö. 13 Nisan 1937Ölüm YılıGörüntüle
10SÂBIK/ÂRİF, Kurşuncubaşı-zâde Koyunyemez Mehmed Ârif Ağad. 1769-70 - ö. 1819MeslekGörüntüle
11HAKKI, Hacı İbrâhim Hakkı Efendid. 1826 - ö. 1889MeslekGörüntüle
12Abdülhak Hamit Tarhand. 2 Ocak 1852 - ö. 13 Nisan 1937MeslekGörüntüle
13SÂBIK/ÂRİF, Kurşuncubaşı-zâde Koyunyemez Mehmed Ârif Ağad. 1769-70 - ö. 1819Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14HAKKI, Hacı İbrâhim Hakkı Efendid. 1826 - ö. 1889Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Abdülhak Hamit Tarhand. 2 Ocak 1852 - ö. 13 Nisan 1937Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16SÂBIK/ÂRİF, Kurşuncubaşı-zâde Koyunyemez Mehmed Ârif Ağad. 1769-70 - ö. 1819Madde AdıGörüntüle
17HAKKI, Hacı İbrâhim Hakkı Efendid. 1826 - ö. 1889Madde AdıGörüntüle
18Abdülhak Hamit Tarhand. 2 Ocak 1852 - ö. 13 Nisan 1937Madde AdıGörüntüle