KEMAL/HAFIZ MİKDAT, Mikdat

(d. 01.01.1866 / ö. 01.01.1941)
hikâye anlatıcısı, âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Mikdat’tır. Halk arasında Hâfız Mikdat olarak bilinir. Âşık, 1 Ocak 1866'da Erzurum’un Gez mahallesinde doğmuştur. Çok az tahsil görmesine rağmen gelenek içinde kendini yetiştirmiştir. Âşıklıktan daha çok Erzurum kahvehanelerinde halk hikâyecisi olarak tanımıştır (Uraz 1933: 37-39). Ustası Hasankaleli Serdarî’dir. Kendinden sonra hikâye anlatımında çıraklarından Nalbant İshak Kemalî ve Behçet Mahir gibi güçlü iki şahsiyet yetiştirmiştir. Kemal mahlasını kullandığı şiirlerinde Sümmanî’nin etkileri bariz bir şekilde görülür (Özarslan 2001: 366-367). Hafız Mikdat, 1 Ocak 1941'de Erzurum’da vefat etmiştir.

Erzurum’da öteden beri yoğun olarak var olan halk hikâyesi anlatma geleneğinin ismi tespit edilebilen ilk temsilcisi Hâfız Mikdat’tır. “Kemal” mahlasıyla şiirler söylediği de bilinen (Bulut 1995: 123) Hâfız Mikdat, 1940 yıllarına kadar hikâye geleneğini şehirde canlı tutmuştur (Özarslan 2001: 69). Hâfız Mikdat’tan sonra Erzurum’da bu geleneği devam ettiren çıraklarından Âşık Nalbant İshak Kemalî [1912-1971] 1969'daki Konya Âşıklar bayramına katılmış ve “atışma” dalında ikinci gelerek “Dadaloğlu” ödülü almıştır (Türkmen 1971: 5970). Erzurum’da hikâye anlatma geleneği aynı dönemlerde diğer bir çırağı durumundaki Behçet Mahir [1919-1986] vasıtasıyla 1980’li yılların ortalarına kadar devam etmiştir. Çıraklarının ortaya koyduğu başarılar da Hâfız Mikdat’ın hikâye anlatma geleneği içinde sanat gücü ve tesirini göstermesi bakımından kayda değerdir.

Kaynakça

Bulut, Sebahattin (1995). Erzurum’da İz Bırakanlar. İstanbul: Alemdar Ofset.

Özarslan Metin (2001). Erzurum Âşıklık Geleneği. Ankara: Akçağ Yay.

Uraz, Murad (1933). Halk Edebiyatı Şiir ve Dil Örnekleri, İstanbul: Sûhulet Kütüphanesi.

Türkmen, Fikret (1971). “Âşık Kemâlî de Öldü”. Türk Folklor AraştırmalarıMayıs. 3 (262): 5970.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. METİN ÖZARSLAN
Yayın Tarihi: 15.03.2019
Güncelleme Tarihi: 15.08.2022

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Necati Karadağd. 1963 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2SİRÂCÎ, Osmân Sirâceddînd. ? - ö. 1888\'den sonraDoğum YeriGörüntüle
3RUHANİ, Mustafa Temeld. 1931 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Necati Karadağd. 1963 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5SİRÂCÎ, Osmân Sirâceddînd. ? - ö. 1888\'den sonraDoğum YılıGörüntüle
6RUHANİ, Mustafa Temeld. 1931 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Necati Karadağd. 1963 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8SİRÂCÎ, Osmân Sirâceddînd. ? - ö. 1888\'den sonraÖlüm YılıGörüntüle
9RUHANİ, Mustafa Temeld. 1931 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10Necati Karadağd. 1963 - ö. ?MeslekGörüntüle
11SİRÂCÎ, Osmân Sirâceddînd. ? - ö. 1888\'den sonraMeslekGörüntüle
12RUHANİ, Mustafa Temeld. 1931 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Necati Karadağd. 1963 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14SİRÂCÎ, Osmân Sirâceddînd. ? - ö. 1888\'den sonraAlan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15RUHANİ, Mustafa Temeld. 1931 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Necati Karadağd. 1963 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17SİRÂCÎ, Osmân Sirâceddînd. ? - ö. 1888\'den sonraMadde AdıGörüntüle
18RUHANİ, Mustafa Temeld. 1931 - ö. ?Madde AdıGörüntüle